Voeding & preventie
Wat eten, vasten, vezels en supplementen écht doen voor gezond ouder worden.
235 antwoorden, uit 1.571 onderzoeken
Laatst bijgewerkt: september 2026
Belangrijkste vragen
Wat is spermidine en waar zit het in?
Spermidine is een molecule die van nature in je lichaam zit, daalt met de leeftijd, en die je ook via gefermenteerde voeding…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt quercetine tegen hooikoorts en allergie?
Quercetine heeft in laboratoriumonderzoek een duidelijk anti-allergisch effect, en een kleine gerandomiseerde studie bij…
Voorlopig bewijs
Wat doet quercetine in je lichaam?
Quercetine heeft in het lab en in kleine studies bij mensen interessante eigenschappen, maar of supplementen in de praktijk…
Voorlopig bewijs
Is de taurine in energiedrank schadelijk?
Taurine in gangbare energiedranken lijkt niet schadelijk, maar houd de cafeïne in de gaten: dat is de stof waar de…
Nee · Redelijk bewijs
Hoeveel taurine heb je per dag nodig?
Er is geen officiële dagelijkse aanbeveling voor taurine alleen; de WHO-norm van 13 mg/kg/dag geldt voor alle zwavelhoudende…
Redelijk bewijs
Hoeveel magnesium heb je per dag nodig?
Voor een volwassene van gemiddeld gewicht geldt een richtlijn van ongeveer 250 mg magnesium per dag uit voeding; haal je dat…
Ja · Redelijk bewijs
Moet je eiwitinname beperken als je je nieren wilt beschermen?
Heb je gezonde nieren, dan hoef je je eiwitinname niet te beperken. Heb je chronische nierziekte, bespreek dan met je arts en…
Redelijk bewijs
Welke gefermenteerde producten hebben het meeste effect op de darmgezondheid?
Yoghurt en kefir hebben de meeste menselijke onderbouwing voor een gunstig effect op de darmgezondheid; voor kimchi, kombucha…
Ja · Redelijk bewijs
Is gefermenteerde voeding goed voor je gezondheid en je microbioom?
Gefermenteerde voeding, en dan met name kefir en yoghurt, heeft waarschijnlijk gunstige effecten op je darmflora en enkele…
Ja · Redelijk bewijs
Welke factoren verzwakken je immuunsysteem?
Verschillende factoren verzwakken je immuunsysteem aantoonbaar: tekorten aan vitamine A, zink en ijzer zijn het best…
Ja · Redelijk bewijs
Kunnen peptiden bijdragen aan spiergroei of herstel bij ouderen?
Peptiden, vooral in combinatie met krachttraining, kunnen bij ouderen meetbaar bijdragen aan spiermassa en kracht. Het beste…
Ja · Redelijk bewijs
Wat zijn peptiden en hoe werken ze in het lichaam?
Peptiden zijn een brede, goed gedocumenteerde klasse van signaalmoleculen met veelzijdige effecten in je lichaam. Voor de…
Redelijk bewijs
Wat is de totox-waarde en waarom is die belangrijk bij visolie-supplementen?
Veel visolie-supplementen overschrijden de kwaliteitsnorm voor ranzigheid, en bevatten ook minder werkzame vetzuren dan…
Redelijk bewijs
Wat is sarcopenie en hoe voorkom je het verlies van spiermassa op hogere leeftijd?
Sarcopenie is het leeftijdsgebonden verlies van spiermassa én spierfunctie en is goed te vertragen met krachttraining en…
Ja · Redelijk bewijs
Welke leefstijlgewoonten beschermen je hersengezondheid op lange termijn?
Cognitieve activiteiten, een plantaardig voedingspatroon en regelmatige beweging, bij voorkeur gecombineerd, geven de beste…
Ja · Redelijk bewijs
Verhoogt linolzuur in weefsel het risico op huidkanker?
Het beschikbare onderzoek geeft geen aanleiding om linolzuur in weefsel als risicofactor voor huidkanker te zien; voor BCC…
Nee · Voorlopig bewijs
Beschermt omega-3 je huid tegen verbranding door de zon?
Omega-3 biedt enige bescherming tegen zonnebrandreactie, maar het effect is beperkt en er is geen bewezen beschermende dosis…
Ja · Redelijk bewijs
Kun je je darmflora blijvend veranderen met voeding?
Voeding verandert je darmflora wel degelijk, maar blijvende verandering vraagt om blijvende aanpassing van je eetpatroon; een…
Redelijk bewijs
Werkt een vasten-nabootsend dieet beter dan gewoon minder eten?
Er is nu geen overtuigend bewijs dat een vasten-nabootsend dieet beter werkt dan gewoon minder eten. Voor gewichtsverlies en…
Voorlopig bewijs
Hoeveel verhoogt ultrabewerkt voedsel je sterfterisico?
Een hoge inname van ultrabewerkt voedsel gaat samen met een hoger sterfterisico, maar de schattingen lopen sterk uiteen (2%…
Ja · Redelijk bewijs
Is spermidine uit voeding net zo goed als een supplement?
Er is nog geen studie die voedingsspermidine direct vergelijkt met supplementen, en bij supplementen is het nog onduidelijk of…
Voorlopig bewijs
Hoeveel CoQ10 heb je per dag nodig?
Er is geen officieel vastgestelde dagdosis CoQ10 voor gezonde mensen. Als je suppletie overweegt, bespreek het dan met je…
Onvoldoende bewijs
Hoeveel ijzer heb je per dag nodig?
Voor gezonde volwassenen zonder tekort volstaat het om via gevarieerde voeding dagelijks 1 tot 2 mg ijzer te compenseren; heb…
Ja · Redelijk bewijs
Hoe kun je melanoom vroeg opsporen?
Vroege opsporing van melanoom lukt het best door je huid regelmatig zelf te checken, de ABCDE-kenmerken te kennen en bij…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt gevarieerd eten je darmbacterien?
Gefermenteerde producten hebben de sterkste onderbouwing voor meer darmbacteriëndiversiteit. Breed gevarieerd eten helpt ook,…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doet een stabiele bloedsuiker voor gezond ouder worden?
Een stabiele, lage bloedsuiker hangt wereldwijd samen met meer gezonde levensjaren. Het verband is duidelijk, maar de exacte…
Ja · Redelijk bewijs
Kun je dementie voorkomen met je leefstijl?
Leefstijl beïnvloedt je dementierisico wel degelijk: een derde van alle gevallen hangt samen met aanpasbare factoren zoals…
Ja · Redelijk bewijs
Wat houdt je geheugen op latere leeftijd scherp?
Goed slapen, bewust eten volgens het MIND-dieet en gerichte cognitieve training hebben de beste onderbouwing om je geheugen op…
Redelijk bewijs
Helpt de sleepy girl mocktail (magnesium met kersensap) je slapen?
Magnesium kan bij ouderen met slaapproblemen of bij mensen met een tekort enig verschil maken, maar voor gezonde mensen is het…
Voorlopig bewijs
Is rundervet (beef tallow) goed voor je huid?
Er is geen wetenschappelijk bewijs dat rundervet effectief is voor je huid bij acne, eczeem of psoriasis. De online hype komt…
Onvoldoende bewijs
Werkt het fasting-mimicking dieet zoals Prolon?
Voor gezonde mensen met risicofactoren zoals te hoge bloeddruk of bloedvetten zijn er aanwijzingen dat het dieet korte termijn…
Redelijk bewijs
Is fibermaxxing (zoveel mogelijk vezels eten) gezond?
Meer vezels eten is voor de meeste mensen in het Westen een goed idee, maar fibermaxxing als extreem principe heeft geen extra…
Ja · Redelijk bewijs
Is rauwe melk gezonder dan gepasteuriseerde melk?
Rauwe melk biedt geen bewezen gezondheidsvoordelen die opwegen tegen het infectierisico. Twijfel je over vitamine-inname, dan…
Nee · Redelijk bewijs
Werkt sulforafaan uit broccoli-kiemen tegen veroudering?
Sulforafaan heeft in lab- en dieronderzoek indrukwekkende effecten op verouderingsprocessen, maar of dit bij mensen ook echt…
Voorlopig bewijs
Is sea moss (Iers mos) een zinvol supplement?
Als voedingsmiddel heeft sea moss een redelijk voedingsprofiel, maar als supplement is er geen bewijs dat het een meetbaar…
Nee · Voorlopig bewijs
Heb je elektrolyten-supplementen echt nodig?
Voor kortere trainingen heb je geen elektrolyten-supplementen nodig; bij duursport langer dan 90 minuten kunnen sportdranken…
Redelijk bewijs
Is koffie gezond of juist ongezond?
Voor gezonde volwassenen is matige koffieconsumptie (3 tot 5 kopjes per dag) eerder gezond dan ongezond; ben je zwanger of heb…
Ja · Redelijk bewijs
Zijn zaadolien zoals zonnebloemolie slecht voor je?
Zaadolies zijn op basis van het huidige onderzoek niet slecht voor je; ze verlagen juist het LDL-cholesterol en hangen samen…
Nee · Redelijk bewijs
Helpt rode sinaasappel-extract (Red Orange Complex) tegen huidveroudering en pigmentvlekken?
Er zijn positieve aanwijzingen uit meerdere kleine studies bij mensen dat 100 mg rode sinaasappel-extract per dag…
Ja · Redelijk bewijs
Welke vorm vitamine K2 is beter: MK-4 of MK-7?
MK-7 heeft duidelijk betere opname dan MK-4 op gewone suppletiedoses, en activeert ook eiwitten voor bot en bloedvaten beter.…
Redelijk bewijs
Is ubiquinol beter dan gewone CoQ10?
Ubiquinol is niet bewezen beter dan gewone CoQ10: het lichaam zet ubiquinon zelf om, en voor hart-uitkomsten heeft ubiquinon…
Voorlopig bewijs
Moet je koper bijnemen als je veel zink slikt?
Wie langdurig meer dan 25-40 mg zink per dag slikt, loopt een reëel risico op kopergebrek met soms ernstige gevolgen. Laat je…
Ja · Redelijk bewijs
Kun je ijzer en calcium beter niet samen innemen?
Voor gezonde mensen zonder medicatie is strikt spreiden waarschijnlijk niet nodig, want langetermijnstudies zien geen…
Redelijk bewijs
Wanneer kun je fisetine het best innemen?
Er is geen mensenonderzoek dat een optimaal innametijdstip voor fisetine aanwijst. Wat het beschikbare dieronderzoek duidelijk…
Voorlopig bewijs
Is te veel zink schadelijk?
Te veel zink is zeker schadelijk: blijf als volwassene onder de 25 mg per dag (EFSA-grens) en wees voorzichtig met hoge-dosis…
Ja · Redelijk bewijs
Kun je te veel vitamine D binnenkrijgen?
Te veel vitamine D is echt schadelijk, maar dat risico ontstaat pas bij bloedspiegels ver boven de aanbevolen waarden. Houd je…
Ja · Redelijk bewijs
Hoeveel omega-3 met EPA en DHA heb je per dag nodig?
Er is geen one-size-fits-all dosis: voor hartbescherming is ~840 mg EPA+DHA per dag waarschijnlijk voldoende, voor een…
Redelijk bewijs
Hoeveel vitamine D moet je per dag nemen?
Voor gezonde volwassenen onder de 75 is extra vitamine D waarschijnlijk niet nodig, maar voor kinderen, 75-plussers, zwangere…
Redelijk bewijs
Hoeveel curcumine moet je per dag nemen?
Er is geen universele optimale dosis curcumine: voor artrose en cardiovasculaire risicofactoren lijkt 1000 tot 1500 mg per dag…
Redelijk bewijs
Helpt minder eten je langer te leven?
Bij proefdieren is het effect op levensduur goed aangetoond, maar bij gezonde mensen ontbreekt direct bewijs. Een matig en…
Redelijk bewijs
Zijn ultrabewerkte producten slecht voor je levensduur?
Veel ultrabewerkte producten eten hangt samen met een kortere levensduur en meer chronische ziekten, maar het effect verschilt…
Ja · Redelijk bewijs
Hoeveel groente heb je echt nodig per dag?
Vijf porties groente en fruit per dag geeft de beste bescherming, waarbij niet-zetmeelrijke groenten tellen en sap en…
Ja · Sterk bewijs
Is pterostilbeen beter dan resveratrol?
Pterostilbeen wordt beter opgenomen dan resveratrol en presteert in lab- en muisonderzoek vaker beter, maar bij mensen is…
Voorlopig bewijs
Welk type collageen kun je het best nemen?
Voor knieklachten heeft UC-II (type II, onbewerkt, 40 mg/dag) de best gedocumenteerde uitkomsten in RCT's, maar de enige…
Redelijk bewijs
Welke vorm ijzer wordt het best opgenomen?
Heemijzer uit vlees, vis en gevogelte wordt duidelijk beter opgenomen dan de ijzervorm uit plantaardig voedsel. Als je weinig…
Sterk bewijs
Maakt het uit welke vorm omega-3 je kiest?
Voor opname in je bloed maakt de vorm wel degelijk uit: vrije vetzuren worden het best opgenomen, ethyl esters het slechtst.…
Redelijk bewijs
Kun je magnesium beter 's avonds innemen?
Avondinname klinkt logisch gezien magnesiums rol bij melatonine en slaap, maar er is geen onderzoek dat avond- versus…
Voorlopig bewijs
Wordt curcumine wel goed door je lichaam opgenomen?
Standaard curcumine wordt nauwelijks opgenomen, maar combinatie met piperine (zwarte peper) verhoogt de opname bij mensen…
Ja · Redelijk bewijs
Is intermittent fasting goed voor een lang leven?
Intermittent fasting verbetert gezondheidsmarkers zoals gewicht en insulinegevoeligheid, maar of je er ook langer van leeft is…
Redelijk bewijs
Waarom is spierkracht zo belangrijk voor gezond ouder worden?
Spierkracht is een van de meest onderbouwde pijlers van gezond ouder worden: verlies ervan vergroot het risico op vallen,…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt wandelen genoeg om je spieren te behouden?
Wandelen alleen is niet genoeg om spieren te behouden naarmate je ouder wordt. Voeg krachttraining toe en zorg voor voldoende…
Nee · Redelijk bewijs
Kun je verloren spiermassa op latere leeftijd terugwinnen?
Ja, verloren spiermassa terugwinnen op latere leeftijd is mogelijk, maar hoe eerder je begint, hoe beter het lukt.…
Ja · Sterk bewijs
Hoeveel spierkracht verlies je per jaar na je vijftigste?
Na je vijftigste verlies je al snel 3 tot 4% beenkracht per jaar, veel meer dan de spiermassa alleen doet vermoeden.…
Verhoogt alcohol je kans op kanker, ook bij een glas per dag?
Ja, ook één glas per dag verhoogt het risico op bepaalde kankers, met name borst- en darmkanker. Er is geen veilige…
Ja · Redelijk bewijs
Verlaagt minder rood vlees eten je kans op kanker?
Minder rood en bewerkt vlees eten verlaagt waarschijnlijk je kans op darmkanker, en mogelijk ook op enkele andere…
Ja · Redelijk bewijs
Kun je je telomeren langer maken met je leefstijl?
Leefstijl kan telomeerverkorting waarschijnlijk niet volledig terugdraaien, maar stoppen met roken, gezond eten en bewegen…
Voorlopig bewijs
Helpt vaker buiten zijn je immuunsysteem op oudere leeftijd?
Vaker buiten zijn kan je immuunsysteem op oudere leeftijd ondersteunen, vooral via betere vitamine D-aanmaak, maar of dat echt…
Voorlopig bewijs
Kan je knijpkracht voorspellen hoe lang je leeft?
Knijpkracht is een van de beter onderbouwde voorspellers van vroeg overlijden: hoe lager, hoe hoger het risico. Het is een…
Wat doet een tekort aan vitamine D met je DNA?
Een vitamine D-tekort hangt samen met meer DNA-schade, vooral bij mensen met een extra risicofactor. Zorg dat je vitamine…
Mag je tijdens intermittent fasting wel koffie drinken?
Zwarte koffie past gewoon binnen intermittent fasting en is zeker bij matig gebruik niet slecht voor je hart. Voeg je er flink…
Ja · Redelijk bewijs
Kan een ongezond dieet je puberteit vroeger laten beginnen?
Een calorierijk dieet met veel dierlijk eiwit en weinig vezels vergroot bij meisjes de kans op vroegere puberteit, vooral als…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doet koffie drinken elke dag met je darmbacteriën?
Dagelijks matig koffiedrinken (tot 4 kopjes) hangt samen met een gunstigere samenstelling en grotere diversiteit van je…
Kan je door te weinig eten je cellen juist beschadigen?
Matig minder eten beschadigt je cellen niet, maar beschermt ze juist via een cellulair opruimmechanisme. Eet je echter…
Redelijk bewijs
Zijn er voedingspatronen die bewezen botbreuken verminderen?
Gefermenteerde zuivel, voldoende groente en fruit, en een gevarieerd eetpatroon met eiwit en calcium zijn het best onderbouwd…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt bone broth of bouillon voor je darmgezondheid?
De losse bestanddelen van bone broth, zoals bepaalde aminozuren, laten in lab- en dieronderzoek gunstige effecten op de…
Voorlopig bewijs
Helpt vasten of caloriebeperking de huid er jonger uitzien?
Vasten en caloriebeperking lijken in dieronderzoek de huid te beschermen, maar directe bewijs bij mensen dat je huid er jonger…
Voorlopig bewijs
Hebben mensen met een donkere huidskleur meer risico op botontkalking?
Mensen met een donkere huid hebben gemiddeld juist stevigere botten en een lager risico op botontkalking dan mensen met een…
Nee · Redelijk bewijs
Kan zink bijdragen aan sterkere botten?
Zink draagt vrijwel zeker bij aan gezonde botten, maar hoe groot dat effect bij mensen is weet je nog niet zeker. Zorg dat je…
Ja · Voorlopig bewijs
Helpt astaxanthine je huid te beschermen tegen de zon?
Astaxanthine (3-6 mg/dag) lijkt de huid enige extra UV-weerstand te geven, maar vervang je zonnebrand er nooit door: de…
Ja · Redelijk bewijs
Kun je met voeding je epigenetische leeftijd beïnvloeden?
Meerdere studies laten zien dat een gezond voedingspatroon je epigenetische leeftijd gunstig kan beïnvloeden, al gaat het om…
Ja · Redelijk bewijs
Maakt een vegetarisch dieet je botten zwakker?
Een vegetarisch dieet maakt je botten niet automatisch zwakker, maar als veganist heb je extra aandacht nodig voor calcium en…
Redelijk bewijs
Kan je schildklier uit balans raken door te veel of te weinig jodium binnenkrijgen?
Zowel te weinig als te veel jodium kan de schildklier ontregelen; zorg dat je dagelijks voldoende binnenkrijgt, maar vermijd…
Helpt zonnebaden je weerstand buiten het vitamine D-effect?
Zonlicht heeft via stikstofmonoxide en hormonale routes reële effecten buiten vitamine D om, maar gerandomiseerd bewijs voor…
Redelijk bewijs
Klopt het dat kunstmatige zoetstoffen kanker veroorzaken?
Het overgrote deel van het bevolkingsonderzoek bevestigt geen oorzakelijk verband tussen kunstmatige zoetstoffen en kanker. Er…
Verhoogt het werken met bestrijdingsmiddelen je kans op kanker?
Werken met bestrijdingsmiddelen hangt in meerdere studies samen met een verhoogd risico op verschillende kankersoorten,…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt een gezond gewicht behouden ook nog na een kankerdiagnose?
Voor de meeste kankersoorten hangt een gezond gewicht na de diagnose samen met betere overleving, maar let op: onbedoeld…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt omega-3 uit visolie tegen chronische ontsteking?
Omega-3 uit visolie verlaagt ontstekingsmarkers in het bloed en helpt aantoonbaar bij reumatoïde artritis, maar het effect…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt lijnzaad eten voor je darmen?
Lijnzaad heeft via vezels en lignanen een plausibel positief effect op de darmen, maar voor de darm als specifiek doel is het…
Ja · Redelijk bewijs
Beschermen lycopeen en tomaten tegen prostaatkanker?
Het verband tussen tomaten, lycopeen en minder prostaatkanker is er mogelijk, maar nog niet hard genoeg bewezen voor concrete…
Voorlopig bewijs
Maakt chronisch slechte luchtkwaliteit je huid ouder?
Chronische blootstelling aan luchtvervuiling versnelt huidveroudering merkbaar, en het bewijs daarvoor is redelijk consistent.…
Verhoogt het eten van sterk verhit of verbrand eten je kans op kanker?
Sterk verhit of verbrand vlees vergroot waarschijnlijk het risico op bepaalde kankersoorten, al zijn de verbanden bij mensen…
Ja · Redelijk bewijs
Wat is het DunedinPACE en wat zegt het over veroudering?
DunedinPACE meet hoe snel je biologisch veroudert en hangt samen met ziekte en vroegtijdige sterfte, maar de test is nog geen…
Zijn er voedingsmiddelen die je beter niet eet voor het slapengaan?
Alcohol, cafeïne en vetrijke maaltijden vlak voor het slapengaan verstoren je slaap. Je slaapt beter als je die drie 's avonds…
Ja · Redelijk bewijs
Is soja goed of slecht voor je botten na de overgang?
Soja-isoflavonen beschermen bij westerse vrouwen na de overgang de botten waarschijnlijk niet op een klinisch betekenisvolle…
Nee · Redelijk bewijs
Verouderen mensen met een donkere huid minder snel dan mensen met een lichte huid?
Donkere huid veroudert minder snel zichtbaar door zonschade, maar veroudering zelf blijft niet uit: de verschijnselen zijn…
Redelijk bewijs
Wat doet vasten een dag per week met je darmflora?
Intermitterend vasten verandert je darmflora aantoonbaar, maar de effecten zijn waarschijnlijk tijdelijk als je er mee stopt;…
Helpt vasten of periodiek vasten om kanker te voorkomen?
Er is geen bewijs dat vasten bij mensen kanker voorkomt; de dierresultaten zijn veelbelovend maar tegenstrijdig. Als je…
Voorlopig bewijs
Heeft de volgorde van maaltijden door de dag invloed op je gewicht?
Wanneer je eet, doet er toe: maaltijden vroeg op de dag lijken gunstiger voor je stofwisseling dan laat eten, al verschilt het…
Ja · Redelijk bewijs
Verhoogt veel koffie drinken het risico op botbreuken?
Voor de meeste mensen lijkt koffie geen bewezen oorzaak van botbreuken te zijn, maar bij vrouwen die veel koffie drinken is…
Redelijk bewijs
Helpt meer vezels eten tegen een hoge bloedsuiker?
Meer wateroplosbare vezels eten helpt waarschijnlijk bij het verlagen van een hoge bloedsuiker, maar de totale…
Ja · Redelijk bewijs
Heeft omega-3 (visolie) effect op botsterkte?
Omega-3 lijkt botdichtheid bij ouderen niet te verbeteren; voor botbehoud zet je beter in op voldoende calcium en vitamine D,…
Nee · Redelijk bewijs
Helpt glutenvrij eten als je geen coeliakie hebt?
Voor gezonde mensen zonder coeliakie of glutensensitiviteit levert glutenvrij eten niets op en brengt het zelfs risico op…
Nee · Voorlopig bewijs
Klopt het dat vetarme voeding beschermt tegen borstkanker?
Simpelweg minder vet eten beschermt waarschijnlijk niet aantoonbaar tegen borstkanker. Wie zijn risico wil beperken, heeft…
Nee · Voorlopig bewijs
Wat doet alcohol met je bloedsuiker en insulinegevoeligheid?
Het effect van alcohol op je bloedsuiker hangt sterk af van de situatie: op een lege maag is het risico op een te lage…
Helpt borium als supplement iets voor je botten?
Borium lijkt zinvol als je er te weinig van binnenkrijgt, maar er is geen goed bewijs dat extra suppletie je botten sterker…
Voorlopig bewijs
Wat zijn hormoonverstoorders en zitten die echt in alledaagse producten?
Hormoonverstoorders zitten aantoonbaar in heel veel alledaagse producten en zijn meetbaar in het menselijk lichaam. Volledig…
Ja · Sterk bewijs
Helpt omega-3 uit vis of lijnzaad voor een mooiere huid?
Voor mensen met eczeem, psoriasis of acne geven meerdere reviews aanwijzingen dat visolie met EPA en DHA…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doet polyfenolen zoals in bessen en rode wijn met je darmbacteriën?
Polyfenolen uit bessen en rode wijn beïnvloeden je darmbacteriën positief, maar de humane studies zijn nog klein; gevarieerd…
Vergroot eten uit plastic verpakkingen je kans op kanker?
Er zijn duidelijke aanwijzingen dat stoffen die uit plastic lekken, zoals BPA en PCB's, geassocieerd zijn met kanker; voor…
Redelijk bewijs
Helpt koffie drinken echt tegen dementie of is dat een mythe?
Dagelijks 2-3 kopjes koffie hangt in meerdere grote studies samen met een lager dementierisico, maar dit is nog geen bewezen…
Redelijk bewijs
Verlaagt kaneel echt je bloedsuiker?
Kaneel kan de nuchtere bloedsuiker bij type 2 diabetes bescheiden verlagen, maar of dat op langere termijn iets uitmaakt voor…
Redelijk bewijs
Wat doet zonlicht, los van vitamine D, voor je botten?
Buiten vitamine D zijn er voorlopige aanwijzingen dat rood en nabij-infrarood licht botcellen direct kunnen stimuleren, maar…
Vertraagt een vetarm dieet de huidveroudering of maakt het het erger?
Een vetarm dieet is voor je huid niet per se beter: het type vet telt meer dan de hoeveelheid, en enkelvoudig onverzadigde…
Nee · Voorlopig bewijs
Zijn plantaardige diëten beter voor je darmen dan gemengde diëten?
Een plantaardig dieet lijkt gunstig voor je darmbacteriën, maar gefermenteerd eten doet het in een directe vergelijking…
Redelijk bewijs
Kan je met voeding je DNA beschermen tegen schade?
Voeding heeft een reëel effect op DNA-bescherming: een plantaardig eetpatroon en voldoende foliumzuur en selenium helpen…
Ja · Redelijk bewijs
Zijn er voedingspatronen die bewezen je kans op kanker verlagen?
Het Mediterraan dieet en voldoende groente en fruit hangen consistent samen met een lager kankerrisico, al zijn de effecten…
Ja · Redelijk bewijs
Maakt het voor je gewicht uit of je calorieën uit vet of koolhydraten haalt?
Op de lange termijn maakt de verhouding vet versus koolhydraten weinig uit voor je gewicht, zolang je totale calorie-inname…
Nee · Sterk bewijs
Droogt koffie je huid uit?
Koffie drinkt je huid niet droog: het beschikbare onderzoek wijst eerder in de omgekeerde richting, maar de studies zijn nog…
Nee · Voorlopig bewijs
Beïnvloedt hoe laat je eet hoe goed je slaapt?
Nachtelijk eten en een laat eetpatroon lijken slaap en stofwisseling negatief te beïnvloeden, maar het bewijs is vooralsnog…
Helpt groene thee voor je darmgezondheid?
Groene thee extract liet in een gerandomiseerde trial meetbare verbeteringen zien van de darmwand en darmontsteking; voor een…
Ja · Redelijk bewijs
Beschadigen veel koolzuurhoudende dranken je botten?
Veel suikerhoudende frisdrank drinken hangt samen met een lagere botdichtheid, maar dat effect komt waarschijnlijk deels…
Redelijk bewijs
Kan te weinig eten je hormonen ontregelen, ook als je geen eetstoornis hebt?
Zelfs een tijdelijk, flink calorietekort kan bij gezonde vrouwen de slaap en reproductieve hormonen ontregelen; ook de timing…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt groene thee je geheugen of concentratie verbeteren?
Groene thee geeft een bescheiden maar reëel voordeel voor je concentratie en werkgeheugen, vooral dankzij de combinatie van…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt bottenbouillon echt iets voor je botten?
Dier- en labonderzoek laat positieve signalen zien, maar er zijn geen studies bij mensen. Wil je je botten beschermen, zet dan…
Voorlopig bewijs
Versnelt stadsvervuiling de veroudering van je huid?
Stadsvervuiling versnelt waarschijnlijk de huidveroudering, vooral via meer pigmentvlekken en een zwakkere huidbarrière. De…
Wat is het verschil tussen een hoge bloedsuiker en een bloedsuikerpiek?
Een chronisch hoge bloedsuiker en een bloedsuikerpiek zijn twee verschillende dingen die elk een eigen aanpak vragen. Als je…
Wat doet magnesium voor je botsterkte?
Voldoende magnesium binnenkrijgen via voeding hangt duidelijk samen met sterkere botten en minder fractuurrisico, al zijn…
Werkt echinacea echt tegen verkoudheid?
Echinacea is niet bewezen effectief tegen verkoudheid. Als je toch iets wilt proberen, heeft Echinacea purpurea (bovengrondse…
Nee · Redelijk bewijs
Maakt het uit op welk tijdstip je eet voor hoe snel je veroudert?
Het tijdstip waarop je eet lijkt er wel degelijk toe te doen, al is het bewijs bij mensen nog associatief. Een nachtpauze van…
Ja · Redelijk bewijs
Is plantaardig eten slecht voor je botten?
Strikt veganistisch eten hangt samen met een lagere botdichtheid, maar als je calcium en vitamine D goed aanvult, verdwijnt…
Redelijk bewijs
Helpt het innemen van vitamine D tegen kanker?
Als je al genoeg vitamine D in je bloed hebt, helpt extra suppletie waarschijnlijk niet tegen kanker. Heb je een aantoonbaar…
Nee · Redelijk bewijs
Wat doet intermittent fasting met je insulinegevoeligheid?
Intermittent fasting verbetert de insulinegevoeligheid bij de meeste mensen, maar let op mogelijk spierverlies en hormonale…
Helpt intermittent fasting voor je darmgezondheid?
Voor gezonde mensen en mensen met metabool syndroom zijn er redelijk consistente aanwijzingen dat intermittent fasting de…
Ja · Redelijk bewijs
Vergroot passief meeroken je kans op kanker?
Passief meeroken vergroot je kans op kanker, met het sterkste bewijs voor longkanker. Het risico is reëel maar kleiner dan bij…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt vasten of minder eten je geheugen en concentratie?
Er zijn voorzichtige aanwijzingen dat flink minder eten je geheugen kan verbeteren, maar het bewijs is nog dun. Gezonde mensen…
Voorlopig bewijs
Wat doet een koolhydraatarm dieet met je LDL-cholesterol op de lange termijn?
Een koolhydraatarm dieet verhoogt LDL op de korte termijn, maar dat effect verdwijnt vaak na een jaar; het effect op…
Kun je vruchtbaarheid als vrouw langer bewaren met je leefstijl?
Leefstijl kan je vruchtbaarheid beïnvloeden, maar genetica bepaalt voor het grootste deel wanneer je in de overgang gaat.…
Redelijk bewijs
Beschermt groene thee tegen kanker?
Groene thee drinken is geen bewezen bescherming tegen kanker: het cel- en dieronderzoek is veelbelovend, maar studies bij…
Voorlopig bewijs
Verhoogt het eten van veel suiker mijn kans op kanker?
Veel suikerhoudende dranken drinken hangt samen met een merkbaar hoger risico op bepaalde kankers, vooral darmkanker op jonge…
Ja · Redelijk bewijs
Beschermt olijfolie je hersenen tegen achteruitgang?
Extra vierge olijfolie als onderdeel van het Mediterraan dieet is in meerdere studies in verband gebracht met minder…
Ja · Redelijk bewijs
Maakt het uit in welke volgorde je eten en groenten eet tijdens een maaltijd?
Groenten en/of eiwit eerst eten en koolhydraten als laatste dempt de bloedsuikerpiek na een maaltijd aantoonbaar, ook bij…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt groene thee tegen infecties?
Tegen griep is er redelijke onderbouwing dat groene thee catechinen helpen; voor de meeste andere infecties gaat het nog om…
Redelijk bewijs
Helpt knoflook eten voor je darmgezondheid?
Er zijn voorlopige aanwijzingen dat knoflook gunstig is voor je darmgezondheid, met als sterkste bewijs een gerandomiseerde…
Ja · Redelijk bewijs
Worden je cellen echt jonger als je calorieën beperkt?
Caloriebeperking remt verouderingsprocessen in cellen af, maar of jouw cellen er ook echt jonger van worden is bij mensen nog…
Wat doet roken met je hersenen als je ouder wordt?
Roken versnelt hersenveroudering en verhoogt het risico op dementie. Stoppen met roken is een van de best onderbouwde stappen…
Waarom word je vaker ziek als je op dieet bent?
Een caloriearm dieet kan je weerstand verzwakken via tekorten aan mineralen zoals magnesium, verstoorde darmbacteriën en…
Is bruinvet echt anders dan gewoon vet en kan ik het activeren?
Bruinvet is echt anders dan gewoon vet en je kunt het activeren, waarbij koude blootstelling de beste onderbouwing heeft.…
Ja · Sterk bewijs
Beschermt koffie drinken tegen leverkanker?
Koffie drinken hangt consistent samen met een lager risico op leverkanker, en dat verband is beter onderbouwd dan bij de…
Ja · Sterk bewijs
Helpt het om af en toe een lange wandeling te maken, of zijn korte bewegingsmomenten verspreid over de dag beter?
Korte bewegingsmomenten verspreid over de dag lijken minstens zo waardevol als één lange wandeling, en voor wie verder niet…
Ja · Redelijk bewijs
Hoeveel impact heeft roken op je botdichtheid?
Roken verhoogt het risico op botontkalking en heupfracturen aanzienlijk; stoppen helpt, maar het duurt minstens tien jaar…
Kan je darmflora invloed hebben op hoe lang je leeft?
Er zijn duidelijke verbanden tussen een gezonde, diverse darmflora en een hogere leeftijd, maar of die flora lang leven…
Voorlopig bewijs
Wat doet cafeïne op lange termijn met je geheugen en concentratie?
Cafeïne helpt je alerter en scherper te blijven als je moe bent, maar maakt een uitgerust brein niet slimmer. Wil je er iets…
Maakt het uit welk soort eiwit ik eet, of telt alleen de totale hoeveelheid?
Het soort eiwit maakt uit: dierlijke eiwitten en goed gecombineerde plantaardige bronnen leveren meer bouwstof voor spieren…
Ja · Redelijk bewijs
Welke voeding verbetert je insulinegevoeligheid?
Voeding kan je insulinegevoeligheid duidelijk verbeteren: een volwaardig dieet met veel vezels, vroeg op de dag je grootste…
Redelijk bewijs
Hoeveel eiwit kan je lichaam in een maaltijd benutten?
Je lichaam kan per maaltijd meer dan 20-25 gram eiwit benutten, zeker als je dat eiwit combineert met koolhydraten en vetten.…
Helpt extra eiwit bij afvallen zonder spierverlies?
Extra eiwit helpt om spiermassa te behouden tijdens het afvallen, maar werkt het best in combinatie met krachttraining. Streef…
Ja · Sterk bewijs
Wanneer op de dag kun je eiwit het beste eten voor je spieren?
Spreiding over de dag weegt het zwaarst: eet elke 3 à 4 uur een portie van 20-40 g eiwit, en het precieze moment rond je…
Hebben ouderen meer eiwit nodig dan jongere mensen?
Ouderen hebben waarschijnlijk meer eiwit nodig dan de standaardrichtlijn van 0,8 gram per kilogram aangeeft. Stuur als gezonde…
Remmen eiwitten je autofagie?
Eiwitten remmen autofagie doordat de aminozuren in je maaltijd mTOR actief houden, de bekendste rem op autofagie. Wil je…
Ja · Redelijk bewijs
Wat is een gezonde ApoB-waarde?
Er is geen vaste 'gezonde' ApoB-waarde, maar onder de 82 mg/dL gaat het risico op een beroerte al meetbaar omlaag. ApoB…
Welke voedingsmiddelen of gewoonten verhogen effectief de NAD+-niveaus?
Sporten en NAD+-supplementen (NR of NMN) verhogen aantoonbaar de NAD+-niveaus, maar of hogere niveaus ook gezondheidsvoordelen…
Redelijk bewijs
Wat zijn de blue zones en wat is er van waar?
De Blue Zones zijn reële regio's met een robuust vastgesteld patroon van gezond oud worden, en de gedeelde leefgewoonten…
Ja · Redelijk bewijs
Welke voeding of supplementen houden je bloedvaten gezond?
Het Mediterraan dieet verlaagt je risico op hart- en vaatziekten het meest aantoonbaar. Losse supplementen helpen daarbij niet.
Redelijk bewijs
Kun je de overgang uitstellen met leefstijl of voeding?
Roken vermijden, minder rood vlees en meer citrusvruchten en vette vis lijken je menopauzeleeftijd gunstig te beïnvloeden.…
Voorlopig bewijs
Wat veroorzaakt ouderdomsvlekken en kun je ze voorkomen?
Jarenlange zonblootstelling is de duidelijkste oorzaak van ouderdomsvlekken. Consequente zonnebescherming is de slimste…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt veel water drinken echt tegen een droge huid en rimpels?
Extra water drinken helpt nauwelijks tegen rimpels en verbetert huidvochtigheid slechts licht, vooral als je van tevoren…
Nee · Voorlopig bewijs
Is jojo-en, steeds aankomen en afvallen, slecht voor me?
Jojo-en brengt reële risico's mee, vooral voor hart en psychisch welzijn, al zijn sommige gevreesde effecten (zoals een…
Ja · Redelijk bewijs
Krijg ik diabetes type 2 van veel suiker eten?
Suikerhoudende dranken verhogen je risico op diabetes type 2 duidelijk aantoonbaar. Suiker uit vast voedsel doet dat…
Heeft het zin om bloedsuikerpieken te beperken, ook zonder diabetes?
Bloedsuikerpieken beperken heeft ook zonder diabetes zin: het risico op hart- en vaatziekten lijkt al te stijgen bij pieken…
Ja · Redelijk bewijs
Hoeveel calcium heb ik per dag nodig, en kan te veel kwaad?
De calciumbehoefte loopt uiteen van 800 mg (jonge kinderen) tot 1500 mg per dag (ouderen, tieners, postmenopauzale vrouwen).…
Ja · Sterk bewijs
Helpt 's middags geen koffie meer echt voor mijn nachtrust?
Of een middagkopje jouw slaap verstoort, hangt sterk af van hoeveel je drinkt: één kopje is waarschijnlijk weinig…
Redelijk bewijs
Helpt het MIND-dieet tegen dementie en achteruitgang?
Grote observationele studies koppelen het MIND-dieet aan minder dementierisico, maar de enige grote gecontroleerde studie zag…
Redelijk bewijs
Hoe houd ik mijn ogen gezond en voorkom ik staar of maculadegeneratie?
Bescherm je ogen met uv-bril, groente- en fruitrijk eten, goede diabetescontrole en regelmatige oogcheck. Is staar eenmaal ver…
Redelijk bewijs
Hoeveel vis is gezond, en is kweekvis net zo goed als wilde vis?
Drie tot vier porties vis per week is gezond voor de meeste mensen. Of kweekvis en wilde vis voedingskundig gelijkwaardig…
Ja · Sterk bewijs
Maakt het uit hoe laat op de dag ik eet?
Eerder op de dag eten is gunstiger voor je gewicht, bloedsuiker en hormoonbalans dan laat of 's nachts eten. De effecten zijn…
Ja · Redelijk bewijs
Zijn smoothies en vers sap net zo gezond als heel fruit?
Heel fruit wint het van vruchtensap: meer vezels, meer verzadiging en minder vrije suikers. Smoothies zitten er tussenin, maar…
Nee · Redelijk bewijs
Is volkoren echt zoveel beter dan wit brood?
Groot observationeel onderzoek wijst consistent in dezelfde richting: volkoren is beter voor je hart, je gewicht en je…
Ja · Redelijk bewijs
Leef je langer met een vegetarisch of plantaardig dieet?
Een kwalitatief goed plantaardig dieet hangt samen met minder vroegtijdig overlijden. Maar strikt vegetarisch of veganistisch…
Redelijk bewijs
Hoeveel groente en fruit per dag heb ik echt nodig?
Vijf porties groente en fruit per dag (twee stuks fruit, drie opscheplepels groenten) is het getal met de sterkste…
Hoeveel rust hebben mijn spieren nodig tussen trainingen als ik ouder word?
Ouder worden vraagt niet om méér rust, maar om regelmatigere training: minstens twee keer per week krachtoefeningen, aangevuld…
Redelijk bewijs
Heeft vitamine E slikken ergens bewezen nut?
Voor de meest onderzochte toepassingen, hart- en vaatziekten, werkt vitamine E aantoonbaar niet; voor huid en vruchtbaarheid…
Nee · Sterk bewijs
Is het slim of juist gevaarlijk om een stapel supplementen tegelijk te slikken?
Of een supplementenstapel slim of gevaarlijk is, hangt af van welke middelen je combineert en of je ook medicijnen gebruikt.…
Redelijk bewijs
Helpt vitamine C nou echt tegen een verkoudheid?
Dagelijks vitamine C slikken beschermt de meeste mensen niet tegen verkoudheid, maar maakt een verkoudheid wel iets korter en…
Nee · Sterk bewijs
Helpt genoeg eiwit eten mijn afweer op latere leeftijd?
Genoeg eiwit eten helpt je afweer op latere leeftijd. Mik op minimaal 1,0–1,2 gram per kilo lichaamsgewicht per dag, verspreid…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt vezelrijk eten tegen verstopping als je ouder wordt?
Meer vezels eten helpt tegen verstopping bij ouderen, maar het totale eetpatroon telt minstens zo zwaar als de vezelgrammen…
Ja · Redelijk bewijs
Verandert mijn darmflora als ik ouder word, en is dat erg?
Ja, je darmflora verandert meetbaar met de leeftijd, maar of dat erg is hangt sterk af van je voeding en leefstijl. Een…
Ja · Sterk bewijs
Leef je echt langer als je structureel minder calorieen eet?
Bij proefdieren verlengt minder eten de levensduur overtuigend, maar voor gezonde mensen zonder overgewicht is dat nog niet…
Redelijk bewijs
Vanaf hoeveel alcohol loop ik echt meer kans op kanker?
Zelfs bij weinig drinken is je kans op mond-, keel-, slokdarm- en borstkanker al meetbaar hoger. Een veilige ondergrens…
Beschermt een mentaal uitdagend leven zoals studeren of complex werk tegen dementie?
Langlopende studies laten consistent zien dat mentale uitdaging het risico op dementie verlaagt, maar het gaat om een…
Ja · Redelijk bewijs
Veroudert iedereen even snel, of heb je echt verschillende verouderingstempo's?
Op moleculair niveau veroudert iedereen in een vergelijkbaar basistempo, maar op het gebied van gezondheid en…
Wat zegt mijn CRP-waarde (ontsteking) over mijn hart?
Een hoge hsCRP-waarde wijst op chronische ontsteking en voorspelt een duidelijk verhoogd risico op hart- en vaatproblemen op…
Verlaagt minder alcohol drinken je kankerrisico merkbaar?
Minder of geen alcohol drinken verlaagt je kankerrisico merkbaar. Na roken en overgewicht is alcohol de derde grootste…
Ja · Redelijk bewijs
Verhoogt rood en bewerkt vlees echt je risico op darmkanker?
Meerdere grote onderzoeken tonen consistent aan dat hoge consumptie van rood en zeker bewerkt vlees het risico op darmkanker…
Welke leefstijlfactoren verlagen je risico op kanker het meest?
Niet roken, een gezond gewicht, regelmatig bewegen en weinig of geen alcohol hebben de sterkste en best onderbouwde…
Sterk bewijs
Versnelt suiker via glycatie de veroudering van je huid?
Het biologische mechanisme staat als een huis: chronisch hoge bloedsuikerspiegels versnellen via glycatie de afbraak van…
Wat doen roken en alcohol met de veroudering van je huid?
Roken versnelt huidveroudering aantoonbaar via oxidatieve stress en ontsteking. Voor alcohol zijn er aanwijzingen, maar het…
Helpt vezelrijk eten tegen darmkanker?
Meer vezels eten hangt consistent samen met minder kans op darmkanker, waarbij volkoren granen de sterkste onderbouwing…
Ja · Sterk bewijs
Verhoogt te weinig eiwit je risico op botbreuken als je ouder wordt?
Ja, te weinig eiwit vergroot op oudere leeftijd je risico op botbreuken. Dat werkt via zwakkere botten én via slechtere…
Ja · Redelijk bewijs
Helpen calcium en vitamine D slikken echt tegen botontkalking?
Calcium en vitamine D samen kunnen bij een echte tekort je botdichtheid verbeteren en het risico op heupfracturen een beetje…
Redelijk bewijs
Helpt gefermenteerd voedsel zoals yoghurt, kefir en zuurkool je darmflora?
Gefermenteerde voeding, en dan vooral kefir en yoghurt, heeft de beste klinische onderbouwing voor een positief effect op de…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doet vezels eten met je darmflora en je gezondheid op lange termijn?
Vezels voeden je darmbacteriën aantoonbaar, verbeteren de ontlastingsconsistentie en beschermen de darmwand. Maar hoe jouw…
Werkt quercetine tegen veroudering en ontsteking?
Quercetine laat in het lab en bij dieren veelbelovende signalen zien, maar bij mensen is er nog geen stevig bewijs.…
Voorlopig bewijs
Is extra vitamine C slikken zinvol?
Extra vitamine C heeft voor de meeste mensen weinig nut. Intensieve sporters en mensen met een carnivoor dieet hebben wél een…
Redelijk bewijs
Helpt gember tegen ontsteking en misselijkheid?
Gember helpt waarschijnlijk tegen misselijkheid, vooral bij chemotherapie en mogelijk ook na een operatie of tijdens…
Ja · Redelijk bewijs
Is biologisch eten echt gezonder?
Biologisch eten geeft je waarschijnlijk geen betere voedingswaarde, maar verlaagt wel je blootstelling aan pesticideresten en…
Redelijk bewijs
Hoeveel water moet ik echt per dag drinken?
Er is geen magisch getal: voor een gezonde volwassene die weinig beweegt is dorst een betrouwbare gids, met een totale…
Hoeveel jaar kost roken me, en helpt stoppen dan nog?
Roken kost op bevolkingsniveau aantoonbaar jaren levensverwachting, maar een precies persoonlijk getal is niet te geven op…
Redelijk bewijs
Hoeveel suiker is te veel?
Er is geen universele grens, maar voor tandbederf geldt minder dan 10% van je dagelijkse calorieën uit vrije suikers als…
Hoeveel vezels heb ik nodig en waarom?
Streven naar 25 tot 29 gram vezels per dag is goed onderbouwd en geeft de meeste gezondheidswinst. De meeste mensen in…
Ja · Redelijk bewijs
Is periodiek vasten de moeite waard?
Periodiek vasten helpt bij afvallen en verbetert bloedsuiker en insuline, maar op langere termijn doet het niet beter dan…
Ja · Redelijk bewijs
Wat kan ik zelf doen om mijn kans op kanker te verlagen?
Door niet te roken, alcohol te beperken, een gezond gewicht aan te houden en genoeg te bewegen, verlaag je je kans op meerdere…
Redelijk bewijs
Welk dieet is het best onderbouwd voor een lang, gezond leven?
Voor wie met voeding wil inzetten op een lang en gezond leven, is het Mediterraan dieet nu de best onderbouwde keuze. Grote…
Redelijk bewijs
Welke screenings en check-ups horen bij mijn leeftijd?
Welke screenings bij jouw leeftijd horen, verschilt per persoon, maar een paar ankerpunten zijn goed onderbouwd: jaarlijkse…
Redelijk bewijs
Zijn antioxidant-supplementen zinvol?
Voor gezonde mensen zijn antioxidant-supplementen zoals bèta-caroteen en vitamine E niet zinvol als bescherming tegen kanker…
Nee · Sterk bewijs
Is soja gezond, of juist niet door de fyto-oestrogenen?
Gewone sojavoeding zoals tofu, edamame en sojamelk is voor de meeste gezonde volwassenen veilig en helpt mogelijk een beetje…
Ja · Redelijk bewijs
Hoe gezond is yoghurt en zuivel voor je hart en botten?
Yoghurt en zuivel zijn voor de meeste mensen een prima keuze voor botten, en waarschijnlijk ook neutraal tot licht gunstig…
Is een koolhydraatarm of keto-dieet goed voor langer leven?
Een ketogeen dieet kan helpen bij gewichtsproblemen en stofwisselingsstoornissen, maar voor wie gewoon langer en gezond wil…
Voorlopig bewijs
Helpt knoflook tegen hoge bloeddruk of cholesterol?
Knoflooksupplementen verlagen de bloeddruk meetbaar bij mensen met hypertensie en hebben een bescheiden gunstig effect op…
Ja · Redelijk bewijs
Hoe schadelijk is te weinig daglicht of zonlicht?
Te weinig zonlicht is aantoonbaar schadelijk, zeker voor je botten. Voor bredere ziekterisico's zijn de verbanden aannemelijk…
Welke gezondheidschecks zijn echt zinvol en welke geldverspilling?
Baarmoederhalskankerscreening (21-65 jaar) en longkankerscreening (50-80 jaar, 20+ pakjaar) hebben de sterkste onderbouwing en…
Redelijk bewijs
Moet ik vitamine B12 slikken als ik ouder word?
Ouder worden vergroot de kans op een B12-tekort, ook als je gezond eet. Suppletie van 1000 microgram per dag is veilig en…
Ja · Redelijk bewijs
Werkt ashwagandha echt tegen stress?
Ashwagandha verlaagt aantoonbaar het stresshormoon cortisol, maar of je je er ook daadwerkelijk beter door voelt is nog niet…
Redelijk bewijs
Helpt curcuma tegen ontsteking?
Curcumine verlaagt bepaalde ontstekingsmarkers in het bloed, maar het effect is bescheiden. Bovendien neemt je lichaam de stof…
Ja · Redelijk bewijs
Krijg ik te veel eiwit binnen, en is dat slecht voor mijn nieren?
Voor mensen met gezonde nieren is er weinig reden tot bezorgdheid over een ruime eiwitinname, maar wie een nierziekte heeft of…
Redelijk bewijs
Zijn bonen en peulvruchten goed voor een lang leven?
Grote observationele studies laten consistent zien dat wie meer peulvruchten eet een lager sterfterisico heeft. Voor de meeste…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt pure chocola of cacao je hart?
Pure chocolade met een hoog cacaogehalte lijkt gunstig te zijn voor je hart, maar het bewijs is nog observationeel. Een…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt vis eten je hart en je hersenen?
Twee porties vette vis per week, als onderdeel van een gevarieerd en plantrijk eetpatroon, is voor de meeste mensen een slimme…
Ja · Redelijk bewijs
Hoe gezond is olijfolie en waar is het goed voor?
Olijfolie, zeker extra-virgin, is goed onderbouwd als beschermend voor je hart en bloedvaten, vooral als je het gebruikt in…
Helpt koffie tegen diabetes type 2?
Drie tot vijf kopjes koffie per dag hangen consistent samen met een lager risico op diabetes type 2, en genetisch onderbouwde…
Ja · Sterk bewijs
Zijn eieren slecht voor je cholesterol?
Eieren zijn niet automatisch slecht voor je cholesterol; de rest van je dieet, vooral de hoeveelheid verzadigd vet, telt…
Redelijk bewijs
Zijn light-frisdrank en zoetstoffen slecht, en zo ja waarom?
Bij af en toe een glas light-frisdrank zijn de risico's nog niet duidelijk aangetoond. Drink je er dagelijks grote…
Redelijk bewijs
Krijg ik darmkanker van bewerkt vlees zoals worst en ham?
Veel bewerkt vlees eten verhoogt je risico op darmkanker meetbaar, met zo'n 18-21%. Minder worst en ham eten, gecombineerd met…
Ja · Sterk bewijs
Hoe erg is ultrabewerkt eten, wat doet het met je?
Veel ultrabewerkt eten hangt consistent samen met hogere risico's op hart- en vaatziekten, diabetes, depressie en vroege…
Leef je langer door het mediterrane dieet?
Het mediterrane dieet verlaagt waarschijnlijk je kans op hartziekten en vroegtijdige dood. Maar wie écht lang wil leven, heeft…
Ja · Redelijk bewijs
Houden visolie-pillen mijn geheugen scherp?
Visolie kan een bescheiden bijdrage leveren aan aandacht en geheugen, maar het bewijs is nog niet sterk genoeg om een pil aan…
Redelijk bewijs
Laatste artikelen
11 sepVijf porties per dag: het getal dat steeds sterker staat
Hoeveel groente en fruit per dag is genoeg? Onderzoek onder bijna 2 miljoen mensen wijst naar vijf porties. Wat telt, wat…
3 min
Motorzenuw-assen worden kwetsbaar door gatpatronen in eiwitten
Langere zenuwen breken eerder. Dat vermoeden bestaat al langer, maar waarom het zo is, blijft deels onduidelijk.
1 min
Insulinesignaal in niercel stuurt gen-aflezing aan
Niercellen die insuline niet goed kunnen verwerken, verliezen meer dan alleen hun stofwisseling. Ze raken ook hun vermogen…
2 min
Cognitieve achteruitgang bij muizen teruggedraaid via eiwitremmer
Een eiwit dat normaal helpt bij de verwerking van RNA in cellen speelt mogelijk een sleutelrol bij de ziekte van Alzheimer.
1 min
Verouderde microglia beschadigen het verouderende brein
In een verouderend brein raken de eigen afweercellen van de hersenen beschadigd. Ze scheiden dan een eiwit uit dat…
2 min
Spiereiwit bevordert spiergroei bij verouderende ratten
Spierverlies op hogere leeftijd is een van de meest tastbare gevolgen van veroudering. Een stof die spiergroei aanwakkert…
1 min
Tumoren kapen een signaal van afweercellen
Kankercellen zijn inventief. Ze stelen niet alleen ruimte en voedingsstoffen, maar ook de moleculaire signalen waarmee…
2 min
Eiwit in neuronen drijft Alzheimer vroeg aan
Wat als niet de bekende amyloïdplaques, maar een ander eiwit de eerste trekker van Alzheimer is?
2 min
Ribosomen slapen bij stress, met gevolgen voor cellen
Elke cel heeft ribosomen nodig om eiwitten te maken. Maar bij stress gaan die ribosomen in een soort slaapstand.
1 min
Bloedtest spoort vroeg Alzheimer op via zaadjes
Alzheimer begint niet met vergeten. Het begint met een microscopisch klein kluwen eiwit in je bloed, jarenlang voor je iets merkt.
2 min
Verouderde hersencellen lekken schadelijk signaal
Immuuncellen in je hersenen worden oud en beginnen dan iets te lekken wat gezonde cellen beschadigt. Een nieuw eiwit staat nu…
1 min
Fouten in eiwitaanmaak laten vrouwelijke vliegen langer leven
Als eiwitten verkeerd worden aangemaakt, gaan cellen daar normaal kapot aan. Toch leven vrouwelijke fruitvliegjes juist langer…
2 min
Hoe je stofwisseling verandert na je 40e, en waar je invloed op hebt
Na je 40e verbrandt je lichaam minder calorieën. De hoofdoorzaak is spierverlies, niet mysterieuze metabole vertraging. Lees…
3 min
Spiermassa terugwinnen na je 60e: wat werkt en wat niet
Spiermassa terugwinnen na je 60e is mogelijk. Lees wat krachttraining, eiwitinname en herstel concreet bijdragen, en wat…
3 min
Autisme-mutaties herschrijven eiwitnetwerken in het brein
Autisme hangt samen met honderden verschillende genmutaties. Maar hoe leiden zulke uiteenlopende mutaties tot vergelijkbare…
2 min
Stijver weefsel versnelt veroudering van cellen
Naarmate je ouder wordt, verhardt het netwerk van eiwitten en vezels rondom je cellen.
2 min
DNA-sensor verliest grip en versnelt cel-ontsteking
Een eiwit dat cellen moet beschermen tegen hun eigen DNA, blijkt bij verlies juist ontsteking en versnelde veroudering te…
2 min
Suiker op jonge leeftijd vertraagt later veroudering
Wat je in je eerste twee levensjaren eet, heeft mogelijk effect op je gezondheid op je zeventigste.
2 min
Minder calorieën dempen chronische ontsteking via bloedmolecuul
Minder eten vertraagt veroudering, maar weinig mensen houden dat vol. Onderzoekers ontdekten nu een specifiek bloedmolecuul…
1 min
Hoeveel je leefstijl je kankerrisico verlaagt
Vier leefstijlfactoren verlagen je kankerrisico het sterkst: niet roken, weinig alcohol, gezond gewicht en beweging. Lees wat…
3 min
Celcyclus-eiwit drijft ontsteking in verouderde cellen
Verouderde cellen maken het lichaam chronisch ontstoken. Nu blijkt dat een eiwit uit de celcyclus, dat eigenlijk celgroei…
2 min
Meerdere routes leiden naar langer leven bij wormen
Er is niet één manier om langer te leven. Nieuw genetisch onderzoek bij kleine wormpjes laat zien dat er minstens drie…
2 min
Verouderde vetcellen steken ontsteking aan via bloedeiwit
Vetcellen die verouderd zijn, scheiden een eiwit uit dat via het bloed door het lichaam circuleert. Dat eiwit lijkt…
2 min
Minder eiwit eten en langer leven: het debat
Onderzoekers stelden onlangs dat minder eiwit eten het leven verlengt. Voedingsexperts reageren sceptisch. Voor oudere mensen…
2 min
Huidontsteking op leeftijd door verstoord eiwitduo
Oudere huid is chronisch licht ontstoken, ook als er geen wond of infectie is.
2 min
Intermittent fasting voor langer leven: wat het bewijs zegt
Intermittent fasting en caloriebeperking: wat werkt echt voor een langer, gezonder leven? Lees wat het bewijs zegt en wat je…
3 min
Onbekend eiwit versnelt eiwitophoping bij Alzheimer
Bij Alzheimer hopen eiwitten op in de hersenen en beschadigen neuronen. Nu hebben onderzoekers een nauwelijks bestudeerd eiwit…
2 min
Wat je immuunsysteem na je 50e sterker maakt, bewezen
Na je 50e verzwakt je immuunsysteem, maar je kunt het proces beïnvloeden. Ontdek welke leefstijlinterventies bewezen effect…
4 min
Bewegen op middelbare leeftijd beschermt het brein later
Wie op zijn veertigste of vijftigste regelmatig beweegt, houdt zijn hersenen op latere leeftijd scherper. Dat geldt ook voor…
2 min
Bryan Johnson's biohacks langs het bewijs
Bryan Johnson's biohacks getoetst: welke interventies hebben serieus bewijs achter zich, welke zijn weerlegd en waar wacht de…
3 min
Tau-eiwit treft energiefabrieken in hersencellen
Een eiwit dat samenklontert bij alzheimer blijkt ook de energieproductie in hersencellen te verstoren. Het gaat daarbij niet…
2 min
Eiwitten in kraakbeen versnellen gewrichtsveroudering
Ouder kraakbeen gedraagt zich anders dan jong kraakbeen, en nu weten onderzoekers deels waarom.
1 min
Bloedvateiwit beschermt het hart bij veroudering
Hoge bloeddruk is een van de grootste gezondheidsproblemen bij oudere mensen. Maar waarom krijgen sommigen het op jonge…
2 min
Bindweefselsuiker bepaalt hoe corona cellen binnendringt
We dachten dat het coronavirus cellen binnendringt via één specifieke receptor.
2 min
Tau-eiwit keert energieproductie hersencellen om
Het tau-eiwit, al jaren een mikpunt in Alzheimer-onderzoek, heeft een nieuw gevonden rol. Het draait de energiestroom in…
2 min
Eetpauzes verbeteren spierkracht bij veroudering
Wat als je alleen al door de timing van je maaltijden je spieren gezonder houdt op middelbare leeftijd? Nieuwe muisdata…
2 min
Minder eiwit eten remt veroudering, maar het verhaal is complex
Minder eiwit eten verlengt het leven bij dieren en lijkt ook bij mensen gunstig te zijn. Toch adviseert de overheid het…
2 min
Spierstamcel-eiwit herstelt spieren bij veroudering
Spieren verliezen met het ouder worden steeds meer hun vermogen om zichzelf te herstellen. Een nieuw onderzoek identificeert…
2 min
Eén stof stijgt bij vijf levensverlengingsmiddelen
Vijf verschillende middelen die muizen langer laten leven hebben één ding gemeen: ze verhogen allemaal hetzelfde molecuul in…
2 min
Suiker stuurde menselijke evolutie sterker dan gedacht
Suiker heeft een slechte reputatie in het huidige voedingsdebat.
2 min
Vetzuren maken kankercellen kwetsbaar via arginine-tekort
Kankercellen in een slecht doorbloed tumor krijgen te weinig bouwstoffen. Dat gebrek maakt ze verrassend kwetsbaar voor een…
2 min
Tau-eiwit beschadigt mitochondria bij hersencellen
Het tau-eiwit staat al jaren in de schijnwerpers bij Alzheimer-onderzoek. Nu blijkt het ook de energiefabriekjes van cellen…
1 min
Gliacellen houden het brein jong via oppervlakte-eiwit
Niet neuronen, maar hun ondersteunende buren bepalen mede hoe snel het brein veroudert.
1 min
Lysosomen verouderen met een herkenbaar stofwisselingsprofiel
Elke cel heeft een klein afvalverwerkingssysteem: het lysosoom. Naarmate we ouder worden, gaat dat systeem steeds slechter…
1 min
Periodiek vasten verlengt leven van mannelijke muizen
Eten beperken tot een venster van acht uur per dag verhoogde de mediane levensduur van mannelijke muizen met 12 procent. Dat…
1 min
Afvalstoffen in het bloed versnellen darmveroudering
De regeling van bloedkleurstof (heem) is strakker dan gedacht. Een nieuwe studie in Science toont aan dat een mitochondriaal…
1 min
Glasvocht in het oog beschermt cellen via collageen
Het glasvocht in je oog is geen simpele gelei. Het bevat een uitzonderlijk fijn netwerk van collageenvezels dat de structuur…
1 min
Bloedeiwitten voorspellen leverziekte zestien jaar vroeger
Een leverziekte die samenhangt met overgewicht en een vetrijk dieet wordt pas ontdekt als de schade al ver gevorderd is. Vijf…
1 min
Spiereiwit remt groei via mTOR-signaalroute
Spieren groeien niet alleen door trainen. Er zit een ingebakken rem op spiergroei, en onderzoekers hebben nu beter in kaart…
2 min
Immuuncellen in brein bepalen Alzheimer-risico
Niet iedereen met plaques en tau-eiwitklonten in het brein krijgt dementie. Waarom de een cognitief aftakelt en de ander niet,…
2 min
Huid veroudert botten via uitgescheiden eiwit
Botten worden zwakker naarmate we ouder worden. Dat is bekend. Maar dat de huid daarin een actieve rol speelt, is nieuw.
2 min
Herseneiwit stuurt leren en geheugen via hippocampus
Een neuropeptide (signaaleiwit in de hersenen) dat al decennialang bekend is als spijsverteringshormoon, blijkt een cruciale…
2 min
Hart-DNA reageert gevoelig op één gen bij hartziekte
Een klein verschil in de hoeveelheid van één eiwit kan grote gevolgen hebben voor hoe hartcellen hun DNA organiseren. Dat zegt…
1 min
Wat je darmen gezonder maakt, en wat niet
Welke voedingskeuzes je darmflora aantoonbaar versterken? Vezels spelen de hoofdrol, maar gefermenteerde voeding en het…
3 min
Een eiwit in hersenen remt tau-schade bij Alzheimer
Tau-eiwitten die samenklonteren zijn een van de kenmerken van de ziekte van Alzheimer. Onderzoekers vonden een natuurlijk…
2 min
Vaders dieet verandert de gezondheid van zijn kinderen
Wat een vader eet vóór de conceptie beïnvloedt hoe zijn kinderen zich ontwikkelen.
2 min
Minder valine in voeding verlengt leven bij mannelijke muizen
Minder van één specifiek aminozuur eten kan het leven verlengen. Dat geldt althans voor mannelijke muizen. De bevinding gooit…
2 min
Celstress-sensor IRE1 verklaart hoe cellen overleven
Als cellen te veel beschadigde eiwitten produceren, raken ze in stress. Er bestaat een noodprogramma dat hen helpt te overleven.
1 min
Tau-remmer geeft Alzheimer-onderzoek nieuwe impuls
Jarenlang richtte Alzheimer-onderzoek zich op amyloïde, een eiwit dat klontert in de hersenen.
1 min
Wat alcohol met je DNA doet: de schade is groter dan je denkt
Langdurig alcoholgebruik beschadigt je DNA via oxidatieve stress, epigenetische veranderingen en directe schade aan hersenen…
2 min
Wandelen, botbouillon, calcium: wat werkt tegen botverlies?
Wandelen, botbouillon en calcium: populair tegen botverlies, maar wat werkt echt? Een eerlijke weging van het bewijs voor je…
4 min
Mitochondriaal eiwit TFAM: beschermer én risicofactor
Een eiwit diep in de mitochondria houdt het erfelijk materiaal van die energiecentrales in stand. Met leeftijd raakt het uit…
2 min
Eiwitten die cellen verplaatsen verouderen het lichaam
Cellen zijn vol eiwitten die constant heen en weer bewegen tussen celkern en cytoplasma. Met de leeftijd raakt dat verkeer…
2 min
Een eiwit in telomeren regelt veroudering van binnenuit
Het bekende enzym dat telomeren onderhoudt, blijkt veel meer te doen dan gedacht. Het stuurt een breed scala aan…
2 min
Enzym herstelt eiwitschade die veroudering veroorzaakt
Eiwitten die jaren in je lichaam blijven zitten, raken langzaam beschadigd door suikers. Die schade is tot nu toe als…
2 min
Mediterraan dieet beschermt hart en brein via mitochondria
Ouderen die het mediterraan dieet het nauwgezet volgen, hebben hogere bloedspiegels van twee kleine eiwitten die hart en brein…
1 min
Stress-granules in cellen bevatten ook cirkelvormig DNA
Cellen vormen bij stress tijdelijke opslagplekken voor moleculen: stress-granules. Onderzoekers dachten dat die alleen uit…
2 min
Dieet verandert verouderde cellen amper
Caloriebeperking, omega-3-vetten, metformine: er wordt veel verwacht van voeding als rem op veroudering. Maar werkt het ook…
2 min
Tau-eiwitverspreiding volgt vaste route bij Alzheimer
Bij de ziekte van Alzheimer verspreidt een schadelijk eiwit zich door het brein op een voorspelbare manier. Onderzoekers…
1 min
Periodiek vasten traint witte vetcellen om energie te verbranden
Witte vetcellen slaan energie op. Dat is hun job. Maar wat als je ze kunt omschakelen naar het verbranden van energie, net…
2 min
Tau-eiwit centraal op groot Alzheimer-congres
Jarenlang draaide het Alzheimer-onderzoek vooral om amyloïd-plaques. Op het grote AAIC-congres in Londen verschuift de…
2 min
Lang eiwit in lever beschermt afweer bij veroudering
In de lever zit een lang RNA-molecuul dat het evenwicht tussen afweer en stofwisseling bewaakt. Bij verouderende muizen raakt…
2 min
Eiwit Arc verspreidt Alzheimer door het brein
Alzheimer verspreidt zich van cel tot cel. Nu weten onderzoekers welk eiwit daarvoor de deur openzet. Tau-eiwitten hopen zich…
2 min
Cilia-defect onthult nieuwe aanknopingspunten bij longziekte
Kleine haartjes op je longcellen houden je luchtwegen schoon. Als die haartjes niet goed bewegen, word je chronisch ziek.…
2 min
Antilichamen hervormen het volwassen brein
Je hersenen zijn uitgegroeid, maar ze worden nog steeds bijgestuurd. Antilichamen, eiwitten die normaal ziekteverwekkers…
2 min
Verouderde cellen bij honderdjarigen: SIRT6 maakt verschil
Honderdjarigen zijn zeldzaam, maar ze bevatten een aanwijzing. In hun DNA zit een variant van een eiwit dat de ophoping van…
2 min
Moleculaire lijm rekt doelwitten voor kankermedicijnen
Medicijnen worden gewoonlijk gemaakt voor één specifiek eiwit. Maar een bijzondere klasse van stoffen, de zogenoemde…
2 min
Een eiwit in de eierstokken drijft veroudering aan
Naarmate vrouwen ouder worden, verliezen hun eierstokken hun functie sneller dan veel andere organen.
1 min
Eiwit verhardt eierstokken en versnelt veroudering
Eierstokken worden met de leeftijd stijver. Dat is geen toeval: een ontstekingseiwit stuurt het proces aan. En wat dat eiwit…
2 min
Alzheimer-medicijn tau haalt eerste fase-2 hindernis
Een experimenteel Alzheimer-medicijn dat gericht is op het eiwit tau haalt eerste veelbelovende resultaten. De gedetailleerde…
2 min
Eiwitklok in bloed voorspelt ziekte twintig jaar eerder
Een bloedtest die twintig jaar van tevoren voorspelt of je een chronische ziekte krijgt.
2 min
Cel-huishouding beschermt darmslijmvlies en remt ontsteking
Je darmslijmvlies vernieuwt zich voortdurend. Twee eiwitten die de cel helpen om haar eigen bouwstenen te reguleren, spelen…
1 min
Bestaande medicijnen raken veroudering via eiwitnetwerk
Stel: een bloeddrukpilletje dat je al jaren slikt, remt tegelijk ook veroudering.
2 min
Spiergroei na sport stokt door één eiwit
Wie op oudere leeftijd traint, bouwt minder spiermassa op dan jongeren met hetzelfde programma. Een nieuw onderzoek wijst een…
2 min
Celdeling in algen onthult ijzermechanisme bij celdood
Algen die massaal afsterven, doen dat niet willekeurig. Ze coördineren hun eigen dood via een razendsnel chemisch…
2 min
Zuurstofmeting in cellen stuurt de celdeling aan
Cellen meten continu hoeveel zuurstof er beschikbaar is. Dat blijkt niet alleen van belang bij zuurstoftekort, maar ook bij…
2 min
Hersencellen ruimen zichzelf op bij veroudering, bleek in muizen
Wat gebeurt er als hersencellen hun eigen opruimmechanisme verliezen? Tot nu toe dacht men dat dit altijd schadelijk is. Een…
2 min
Lever beschermt zichzelf via een suikermechanisme bij leverziekte
Niet alle immuuncellen in de lever doen hetzelfde werk. Een nieuwe studie laat zien dat specifieke levereigen immuuncellen…
2 min
Interventies die DNA-veroudering verlagen: een overzicht
Semaglutide, calorierestrictie, omega-3 en zelfs ketamine: ze staan allemaal op de lijst van interventies die de biologische…
2 min
Bestaande medicijnen remmen veroudering via netwerkaanpak
Wat als bestaande medicijnen, al goedgekeurd voor andere ziektes, ook veroudering kunnen afremmen? Een nieuw…
2 min
Geblokkeerd eiwit helpt nieren zichzelf te herstellen
Een geneesmiddel dat ooit werd ontwikkeld om het hart te herstellen na een infarct, blijkt ook de nier te helpen na schade.
2 min
Te veel van dit eiwit sloopt je kraakbeen
Kraakbeen heeft zuurstof nodig om te overleven, maar niet te veel. Een eiwit dat cellen helpt omgaan met zuurstofarmoede,…
2 min
Honderdjarigen hebben andere eiwitten in het bloed
Mensen die honderd jaar of ouder worden, zijn biologisch gezien geen oudere versie van tachtigers. Hun bloed vertelt een ander…
2 min
MMP9 in het bloed versnelt botveroudering bij muizen
Een eiwit dat soms ‘de bloedbaan vervuilt’ naarmate we ouder worden, blijkt botweefsel direct te beschadigen.
2 min
Een bloedeiwit beschermt het verouderende brein
Er is een eiwit in je bloed dat meetbaar afneemt naarmate je ouder wordt. En naarmate het daalt, neemt de kans op cognitieve…
2 min
Verouderingsklok meet leeftijd via eiwitten en stofwisseling
Een biologische klok die tegelijk eiwitten en kleine moleculen in het bloed meet, voorspelt chronische ziekten nauwkeuriger…
1 min
Koper verwijdert giftige eiwitten bij Alzheimer
Een verbinding op basis van koper wist in laboratoriumonderzoek giftige eiwitten uit het brein te verwijderen die kenmerkend…
1 min
Sneller DNA-herstel: kan dit veroudering afremmen?
Evolutie heeft de snelheid van biologische processen tot nu toe begrensd. Nieuwe bevindingen in Science suggereren dat sommige…
1 min
Placenta heeft eigen biologische klok
De placenta, het orgaan dat een foetus van voeding voorziet, blijkt een eigen biologische tijdmeting te hebben. Onderzoekers…
1 min
Hoe de celkern krachten voelt, en waarom dat met de leeftijd verandert
Cellen voelen voortdurend mechanische krachten van buitenaf. Hoe ze die signalen intern doorgeven, bleek tot nu toe moeilijk…
1 min
TYK2 remt: nieuwe routes naar immuuntherapie
Een eiwit dat al jaren in beeld is bij auto-immuunziekten, blijkt meer aanknopingspunten te bieden dan gedacht. En sommige…
1 min
Parkinson aangepakt via het opruimen van eiwitten
Bij de ziekte van Parkinson stapelt één schadelijk eiwit zich op in hersencellen. Onderzoekers ontdekten nu een mechanisme dat…
1 min
IFNAR1-verlies koppelt immuunsysteem aan Parkinson
Een eiwit in hersencellen blijkt een sleutelrol te spelen bij Parkinson.
1 min
Zenuwsignaal beschermt cellen bij oxidatieve stress
Als cellen te maken krijgen met schadelijke stoffen zoals vrije radicalen, schakel je normaal gesproken…
1 min
Celgrootte bepaalt hoe snel een cel afsterft
Grote cellen sterven anders dan kleine. Bij een specifieke vorm van celdood, waarbij ijzer en vetoxidatie een rol spelen, zijn…
1 min
PAI-1 remmen kan veroudering vertragen
Een kleine groep mensen met een zeldzame erfelijke mutatie leeft gemiddeld zeven jaar langer dan anderen. Ze missen een…
2 min
TORC1 koppelt chromosoomfouten aan celgroei
Een fout bij het verdelen van chromosomen tijdens celdeling lijkt los te staan van de stofwisseling.
1 min
Neuronen ruimen eiwitten op een eigen manier
Hersencellen verwijderen afvalstoffen anders dan andere cellen in het lichaam. Een nieuw ontdekt systeem daarin blijkt direct…
2 min
MRI maakt collageen in het lichaam zichtbaar
Collageen is het meest voorkomende eiwit in ons lichaam, maar artsen konden het jarenlang niet zien op een MRI-scan. Dat…
1 min
Zwaar overgewicht verandert de werking van het hart
Bij ernstig overgewicht doet het hart zijn werk anders. Een studie in Science laat voor het eerst zien wat er precies…
1 min
Een eiwit bepaalt wanneer het coronavirus vrijkomt
Waarom repliceren sommige virussen zo effectief dat ze het immuunsysteem overrompelen? Bij SARS-CoV-2 blijkt één menselijk…
1 min
Ultra-bewerkt voedsel vraagt om politieke actie
Topwetenschappers op het gebied van voeding zijn het zelden zo eens geweest: ultra-bewerkt voedsel schaadt de gezondheid en…
1 min
Gentherapie remt hersenziekte via caveolin-1
Een eiwit dat betrokken is bij het transport van stoffen in cellen blijkt bij muizen ook ernstige hersenschade te kunnen…
1 min
Oefening beschermt cellen via een stressreactie
Bewegen beschadigt je cellen een beetje. Maar precies die schade maakt je gezonder. Een eiwit genaamd HMGB1 blijkt de sleutel…
2 min
Een eiwit houdt Alzheimer-ontsteking gaande
In de hersenen van mensen met Alzheimer staat het immuunsysteem permanent aan. Onderzoekers van Scripps Research hebben nu een…
1 min
Tijdgebonden eten helpt mannen langer leven
Eten binnen een vast tijdvenster per dag kan je langer en gezonder laten leven. Maar het effect is niet hetzelfde voor mannen…
1 min
Eiwit FAM162A verlengt leven van vliegen
Een relatief onbekend eiwit blijkt de levensduur van fruitvliegen flink te verlengen. Het werkt via de mitochondriën, de…
1 min
Een eiwitcomplex bepaalt hoelang je leeft
Er zit een moleculaire rem op je DNA-reparatiesysteem. Hoe actiever die rem, hoe sneller cellen fouten ophopen. En hoe sneller…
2 min
Infectieziekten bepalen mee hoe lang we leven
We denken bij gezond ouder worden al snel aan voeding, sport en slaap. Maar infecties laten een permanente biologische…
1 min
Hersencellen die afval ruimen, krijgen hulp van enzym
Bij Alzheimer hoopt een eiwit genaamd amyloïd-bèta zich op in de hersenen. Maar het brein heeft cellen die dat afval normaal…
1 min
Tau-eiwit beïnvloedt celdeling via DNA-schade
Het tau-eiwit, bekend van zijn rol bij de ziekte van Alzheimer, blijkt ook betrokken bij hoe cellen omgaan met DNA-schade…
1 min
Hsp70-eiwit reageert op DNA-schade via fosforylering
Een eiwit dat cellen helpt overleven bij stress, blijkt ook actief betrokken bij de reactie op DNA-schade.
1 min
Hoe aminozuren de eiwitproductie bepalen
Eén letter anders in de code van een eiwit kan alles veranderen. Nieuw grootschalig onderzoek brengt in kaart hoe…
1 min
Tau-eiwit blijkt onmisbaar voor langetermijngeheugen
Tau-eiwit staat bekend als boosdoener bij Alzheimer. Maar nu blijkt het ook een cruciale rol te spelen bij iets heel anders:…
1 min
MORC2-eiwit regelt genen via vloeibare druppelaggregaten
Cellen hebben manieren om bepaalde genen permanent stil te houden. Eén van die bewakers is het eiwit MORC2.
1 min
Menin-eiwit stuurt hersenenveroudering in hypothalamus
Een eiwit dat tot nu toe vooral bekend was uit kankeronderzoek, blijkt een sleutelrol te spelen bij hersenveroudering. Muizen…
1 min
Tau-eiwit vormt ziektestructuren na twaalf mutaties
Bij meer dan twintig hersenziekten hoopt hetzelfde eiwit zich op in de hersenen. Onderzoekers wisten al jaren dat tau…
1 min
Stressremming vertraagt veroudering bij vliegen
Cellen die onder stress staan, zetten de aanmaak van eiwitten tijdelijk stop. Dat klinkt als een nuttige reactie. Maar…
1 min
Eiwitklokken meten biologische leeftijd in bloed
Eén bloedtest die niet je kalenderleeftijd maar je biologische leeftijd weergeeft. Dat is de belofte van proteomische…
1 min
Eén eiwit maakt oude muizen sterker
Oudere muizen met meer van een specifiek eiwit waren sterker, hadden meer energie en gezondere botten. Dat terwijl hun…
1 min
Tandinfecties verstoren bloedsuiker in het lichaam
Een stille infectie diep in een kies of tand kan meer doen dan kiespijn veroorzaken.
1 min
Lange niet-coderende RNA stuurt immuunceldevelopment
Niet alle RNA in de cel maakt eiwitten. Een groot deel blijft onvertaald en reguleert andere genen.
1 min
GLP-1-middelen verliezen geen extra spiermassa
GLP-1-receptoragonisten zoals semaglutide zijn populair als afslankmiddel. Maar kritici waarschuwden dat ze meer spiermassa…
1 min
Hoe jouw APOE-genvariant de ziekte van Alzheimer stuurt via unieke eiwitten
Eén gen bepaalt voor een groot deel of iemand alzheimer krijgt. Maar hoe dat gen precies werkt, was tot nu toe onduidelijk.
1 min
POLK-eiwit beschermt neuronen tegen DNA-schade
Neuronen moeten tientallen jaren meegaan zonder zich te vernieuwen. Hoe houden ze hun DNA intact terwijl de rest van het…
1 min
Tryptofaan: boost voor darmflora en weerstand
Een aminozuur dat je binnenkrijgt via voeding stuurt stille processen aan die de darmgezondheid en afweer voor jaren kunnen…
2 min
Koffie verlaagt dementierisico met 35 procent
Twee tot drie koppen koffie per dag zijn gekoppeld aan een 35 procent lager risico op dementie. Dat is geen marketingclaim,…
1 min
Slaapstoornissen verklaard: de cruciale rol van een onbekend eiwit
Een gen dat verband houdt met een zeldzame vorm van verstandelijke beperking blijkt ook een cruciale rol te spelen in de…
2 min
Doorbraak: RNA-molecuul houdt ALS-eiwit stabiel
Bij ALS en een vorm van frontaalkwab-dementie klontert een specifiek eiwit samen in zenuwcellen en dat is dodelijk.…
2 min
De tol van suiker: versuikering en veroudering
Je lichaam zit vol suiker. Niet alleen in je bloed, maar ook vastgeplakt aan eiwitten op plekken waar ze niet horen. Die…
2 min
Hoe deelnemen aan een studie je resultaten al verpest voordat het experiment begint
Stel: een onderzoek naar een dieetinterventie vindt dat deelnemers biologisch jonger worden.
2 min
Waarom we echt oud worden: het falen van je cel-matrix
Elke cel in je lichaam staat in een soort steiger: een netwerk van eiwitten dat structuur geeft, signalen doorgeeft en bepaalt…
2 min
Hoe een proteïne in kankercellen hen juist sterker maakt dan gedacht
Een eiwit dat normaal gesproken energie levert aan alle cellen blijkt in kankercellen het tegenovergestelde te doen: als het…
2 min
Remming van twee eiwitten vermindert longfibrose in dierproeven, een nieuw aanknopingspunt voor een hardnekkige ziekte
Longfibrose is een van de moeilijkst te behandelen ouderdomsziekten. Littekenweefsels vervangt gezond longweefsel, ademhalen…
2 min
April 2026: dit gebeurde er in de wereld van verouderingsonderzoek
Van nieuwe therapieën tegen celveroudering tot doorbraken in eiwitonderzoek, april 2026 was een drukke maand in het veld dat…
2 min
Een eiwit dat de celklok regelt: nieuwe sleutel tot kanker en veroudering gevonden
Elke cel in ons lichaam doorloopt een cyclus van groei, deling en rust. Als die cyclus ontspoort, ontstaat kanker.
2 min
Meer nieuwe hersencellen kunnen sommige mensen beschermen tegen alzheimer
Waarom ontwikkelt de ene tachtigjarige ernstige alzheimer terwijl een ander met evenveel eiwitophopingen in de hersenen…
2 min
Een eiwit dat de afvaldienst van je hersenen saboteert
Je hersenen hebben een ingebouwd afvalverwerkingssysteem dat beschadigde eiwitten opruimt.
2 min
Wetenschappers bouwen eiwitten met een kleiner alfabet. Dat werkt verrassend goed
Het leven zoals wij het kennen gebruikt twintig bouwstenen om alle eiwitten mee te maken. Onderzoekers vroegen zich af: heb je…
2 min
Hoe reukzin bij wormen voeding en veroudering linkt
Een microscopisch klein wormpje kiest zijn eten op geur. Dat klinkt triviaal, maar de nieuwe ontdekking achter dit gedrag…
2 min
Dit eiwit stuurt de veroudering van bloedstamcellen aan
Wetenschappers hebben een moleculaire schakelaar gevonden in de bloedvormende cellen van het lichaam die actief wordt bij…
2 min
Een revolutie in de farmacie: geprogrammeerde cellulaire eiwitproductie
Wat als je lichaamscellen konden worden omgebouwd tot kleine fabrieken die precies het eiwit produceren dat een patiënt nodig…
1 min
Intermittent fasting verandert lever, hersenen en spieren op verschillende manieren
Periodiek vasten wordt al jaren aangeprezen als een krachtige manier om het metabolisme te verbeteren. Maar hoe het lichaam…
2 min
Ribosomen blijken niet allemaal hetzelfde, en dat kan verklaren waarom mensen zo van elkaar verschillen
We dachten dat ribosomen, de machines in elke cel die eiwitten bouwen, bij iedereen identiek werken.
2 min
Hoe eiwitmodellen slimmer worden als ze meer biologie leren
Kunstmatige intelligentie die eiwitten bestudeert, maakt een cruciale fout: ze leert van data zonder te begrijpen hoe evolutie…
2 min
Bloedstamcellen omgebouwd tot permanente antilichaamfabrieken tegen hiv, malaria en griep
Wat als je immuunsysteem één keer geprogrammeerd kan worden om voor de rest van je leven beschermende eiwitten te produceren?
2 min
Erfelijke oogziekte ontcijferd: hoe twee eiwitten samen de fotoreceptoren op hun plek houden
Mensen met een bepaalde erfelijke oogziekte worden langzaam blind, te beginnen bij het centrale zicht. Decennia lang was…
1 min
Cellen blijken hun moleculaire samenstelling te veranderen terwijl ze toch altijd hetzelfde blijven
Bacteriëncellen kunnen hun interne samenstelling drastisch aanpassen aan veranderende omstandigheden. Toch blijft er iets…
2 min
Stamcellen in de long herstellen zichzelf via een geheim signaal dat ze zelf aanmaken
Longstamcellen blijken na beschadiging een eigen herstelcircuit te activeren: ze maken zelf een eiwit aan dat hen vertelt…
2 min
Hoe eiwitten worden gemaakt: onderzoekers ontdekken een verrassende samenwerking in de cel
In iedere cel van je lichaam worden voortdurend eiwitten geproduceerd, het basisproces van leven. Maar hoe die productie…
2 min
Minder eten remt ontstekingen die je sneller doen verouderen
Wetenschappers weten al decennia dat caloriebeperking muizen langer laat leven.
2 min
Somatostatine: Het vergeten neuropeptide dat Alzheimer-symptomen aanpakt
Decennia van Alzheimer-onderzoek richtten zich op amyloïd-beta en tau. Een nieuwe studie kijkt naar een ander eiwit en vindt…
2 min
Stukjes DNA openblazen om het verouderingsproces terug te draaien
Wetenschappers gebruikten een fragment van een eiwit om kleine gaten in DNA te maken, en ontdekten dat dit sommige kentekens…
2 min
Hoe een eiwit in de hersenen tau-klontering van plek naar plek verspreidt
Bij mensen boven de tachtig zit tau-eiwit in bijna elk brein, maar bij de meesten veroorzaakt het geen dementie.
2 min
Hoe de cel haar eigen groeisignaal aan- en uitzet via het membraan
Cellen communiceren constant met hun omgeving via eiwitten die als antennes op hun oppervlak staan. Altijd werd gedacht dat de…
2 min
Leukemiecellen verstoppen zich achter een suikerlaag. Dat maakt ze onzichtbaar voor je afweer
Kankercellen zijn goed in ontsnappen. Maar leukemiecellen hebben een bijzonder slim truukje: ze bedekken zichzelf met een…
2 min
Een eiwitziekte die bijna iedereen krijgt, maar die artsen nauwelijks herkennen
Bijna elke oudere heeft het in milde vorm: een eiwit dat langzaam verkeerd vouwt en zich ophoopt in het hart en andere organen.
2 min
Hoe laat je eet, veroudert je sneller dan wat je eet
Je kunt het gezondste dieet volgen ter wereld, maar als je pas laat op de avond je eerste hap neemt, veroudert je lichaam toch…
2 min
Hoe eiwitten op de juiste plek terechtkomen: nieuwe methode brengt DNA-buren in kaart
In elke cel zitten miljoenen eiwitten op de juiste plek, op het juiste moment. Hoe dat zo nauwkeurig geregeld wordt, is één…
2 min
Een herseneiwitje dat al decennia werd genegeerd blijkt Alzheimer bij muizen te remmen
Onderzoekers richtten zich niet op de bekende boosdoeners van Alzheimer, maar op een neuropeptide dat al jaren in de marge stond.
2 min
Kunstmatige intelligentie herschrijft de regels van eiwitontwerp
Eiwitten zijn de machines van het leven, en het ontwerpen van nieuwe, kunstmatige eiwitten was decennialang een traag en duur…
2 min
Late maaltijden versnellen biologische veroudering
Je kunt precies eten wat de voedingsrichtlijnen voorschrijven, maar als je dat om elf uur ’s avonds doet, veroudert je lichaam…
2 min
Een groeifactor en een eiwit samen vertragen rugpijn door schijfveroudering
Bijna iedereen krijgt er op enig moment last van: versleten tussenwervelschijven die leiden tot chronische rugpijn.
2 min
Wat eten we over twintig jaar? Wetenschap zoekt de dieetomslag die mens én planeet gezond houdt
De manier waarop mensen eten is tegelijk een van de grootste oorzaken van chronische ziekte én van klimaatverandering.
2 min
Eén eiwit, twee hartaandoeningen: kan boezemfibrilleren en hartfalen dezelfde oorzaak hebben?
Boezemfibrilleren en hartfalen worden al decennialang behandeld als twee aparte ziekten.
2 min
Een AI-gereedschap ontwierp een eiwit dat bijna niet kapot te krijgen is
Eiwitten zijn fragiele structuren. Hitte, zuur, mechanische druk, ze vervormen of vallen uiteen. Maar wat als je een eiwit zo…
2 min
Weinig eiwit eten verandert je vetweefsel, via de darmbacteriën
Eiwitbeperking leidt tot de omzetting van wit vetweefsel naar bruin vet, een metabolisch voordeliger vettype. Maar dat doet…
2 min
Astrocyten: de stille ordehandhavers van de hersenen die het bij veroudering opgeven
Ze heten geen neuronen en ze krijgen zelden de aandacht, maar astrocyten zijn overal in de hersenen aanwezig en doen bijna…
2 min
Hoe de cel haar eigen eiwitten buiten zichzelf beheert
Eiwitten die verkeerd vouwen zijn een van de belangrijkste oorzaken van verouderingsziekten, van Alzheimer tot Parkinson. We…
2 min
Spierstamcellen verloren hun kracht, en een eiwit genaamd MG53 zou de schuld kunnen dragen
Met het ouder worden verliest vrijwel iedereen spiermassa en kracht. Dat is niet alleen een kwestie van minder bewegen, diep…
2 min
Hoe je immuunsysteem als een veer werkt: de ontdekking van ‘gespannen’ eiwitten die ziekte detecteren
Wetenschappers hebben een fundamenteel nieuw principe ontdekt in hoe ons immuunsysteem gevaar herkent en razendsnel reageert.
1 min
Minder eten, langer leven: wat weten we écht over voedingsbeperking?
Caloriebeperking, vasten, eiwitbeperking, dieetinterventies staan al decennia in de belangstelling van…
2 min
Gerelateerde onderwerpen