Houden visolie-pillen mijn geheugen scherp?
Visolie-pillen houden je geheugen waarschijnlijk niet scherp. Meerdere studies bij mensen, waaronder systematische reviews en gerandomiseerde trials, laten overwegend geen effect zien, en één studie vond zelfs kleine negatieve signalen.
DHA en EPA, de vetzuren in visolie, zitten verwerkt in de wanden van hersencellen. In muisstudies verbetert DHA het geheugen en vermindert het schadelijke eiwitophoping in de hersenen1. Op celniveau stimuleert DHA ook de aanmaak van een vetstof die signaaloverdracht in hersencellen ondersteunt2. Het biologische verhaal klinkt aannemelijk, maar bij mensen is dat voordeel nog niet aangetoond.
Als je visolie als los supplement test bij mensen, vallen de uitkomsten tegen. Een brede systematische review van behandelingen bij dementie bestempelde omega-3 als niet effectief voor cognitieve klachten3. Een tweede review voegde toe dat omega-3-supplementen minder beschermend lijken dan een mediterraan dieet als geheel4. De voedingscontext rondom vis lijkt er dus toe te doen, niet het geïsoleerde supplement.
Één grote studie bij mensen geeft reden tot extra voorzichtigheid. Bij 197 ouderen met lichte geheugenklachten werd twaalf maanden lang DHA-rijke visolie gecombineerd met cacaoflavanolen gegeven. Op de hoofdmeting bleef verbetering uit. Voor plannen en organiseren, en voor alertheid, scoorde de visolie-groep zelfs iets slechter dan de controlegroep. Ook het volume van de hersenschors nam licht af5. De effecten waren klein, maar wel een waarschuwend signaal.
Er is ook een positievere studie. Een studie van 24 maanden bij zestig gezonde 65-plussers vond dat een combinatiesupplement van visolie, carotenoïden en vitamine E het werkgeheugen significant verbeterde ten opzichte van placebo6. Maar de effecten waren bescheiden, meerdere onderzoekers hadden financiële banden met supplementenproducenten, én het supplement bevatte meer dan alleen visolie. Welk bestanddeel het verschil maakte, blijft onduidelijk.
Zeven bronnen gebruikt: twee systematische reviews, drie studies bij mensen waarbij deelnemers willekeurig werden ingedeeld (RCT's), één lab-studie en één observationele review. Grote homogene overzichtsstudies zijn er niet. De meeste RCT's zijn klein (60 tot 197 deelnemers) en testen combinatiesupplementen, niet visolie alleen. Bij één RCT is er een financieringsrisico.