Infectieziekten bepalen mee hoe lang we leven
We denken bij gezond ouder worden al snel aan voeding, sport en slaap. Maar infecties laten een permanente biologische voetafdruk achter. Ook als je ervan herstelt, ga je er sneller van verouderen.
Een aanzienlijk deel van de winst in levensverwachting in de twintigste eeuw was het gevolg van betere infectieziektebestrijding. Minder mensen stierven jong aan infecties. Maar de overlevenden droegen wel de gevolgen mee. Blootstelling aan ziekteverwekkers verhoogt niet alleen de kans op een vroege dood door fatale infectie, maar legt ook een last van cumulatieve schade op het lichaam die de sterfte op latere leeftijd vergroot. De onderzoekers stellen dat de volksgezondheid zich nu moet aanpassen aan een nieuwe realiteit: geneeskunde die veroudering zelf als behandeldoel ziet.
De redenering is als volgt. Infecties activeren het immuunsysteem. Dat is nodig om de infectie te bestrijden. Maar herhaalde activering over een leven lang draagt bij aan chronische laaggradige ontsteking, de toestand die in de verouderingswetenschappen inflammaging wordt genoemd. Die aanhoudende ontsteking versnelt de achteruitgang van organen en weefsels.
Vaccins als instrument voor levensverlenging
Vanuit dit perspectief zijn vaccins niet alleen bescherming tegen acute ziekte. Ze zijn ook een instrument om de cumulatieve schade van infecties op het verouderingsproces te beperken. Datzelfde geldt voor antivirale middelen en andere infectiepreventie-maatregelen. Als je minder vaak en minder ernstig ziek wordt, stapelt er minder immuungerelateerde schade op over de jaren.
Een verschuiving in de volksgezondheid
De auteurs pleiten voor een verschuiving in hoe we volksgezondheid definiëren. Tot nu toe was het primaire doel het voorkomen van ziekte en vroege sterfte. De volgende stap is het actief vertragen van biologisch verouderingsproces op bevolkingsniveau. Dat vraagt andere meetinstrumenten, andere doelstellingen en andere interventies. Infectiebestrijding past daar als vanzelf in, maar nu met een explicieter verouderingsperspectief. Het is een framing die de kloof verkleint tussen preventieve geneeskunde en longevity-wetenschap.