Beschermt groene thee tegen kanker?
Huidig onderzoek geeft geen overtuigend bewijs dat groene thee kanker voorkomt. Dagelijks een paar kopjes drinken is prima, maar koop geen geconcentreerde supplementen op basis van de hoop op kankerpreventie.
In lab- en dieronderzoek remmen catechines uit groene thee, met name de stof EGCG, de groei en verspreiding van tumorcellen via meerdere routes. Dat is een interessant biologisch signaal, maar of dit ook bescherming geeft bij mensen, weten we niet. Labresultaten vertalen zich lang niet altijd naar een klinisch effect.
Bij mensen is het beeld mager en tegenstrijdig. De grootste samenvatting van beschikbaar onderzoek (meer dan 1,1 miljoen deelnemers) vond bij zware groene thee drinkers een licht verlaagd kankerrisico in het algemeen, maar dit verschil was statistisch niet overtuigend. Op sterfte door kanker had groene thee vrijwel geen aantoonbaar effect. Voor specifieke kankersoorten zoals slokdarm-, prostaat- en blaaskanker wezen cohortonderzoeken soms juist op een verhoogd risico, terwijl andere onderzoekstypen een verlaging of niets vonden. Voor maagkanker leverden 17 studies nauwelijks een eenduidige uitkomst op.
Groene thee-extracten als supplement laten nog meer onzekerheid zien. Kleine proeven suggereerden mogelijk minder prostaatkanker, maar de marges zijn zo breed dat je er niets op kunt baseren. Zorgwekkender is dat twee proeven bij vrouwen een verhoogd risico op gynaecologische kanker vonden bij gebruik van een extract-supplement. Ook dit was statistisch onzeker, maar het is een signaal om serieus te nemen.
Veiligheid is een apart punt. Groene thee als drank is bij normale hoeveelheden doorgaans veilig. Geconcentreerde supplementen zijn dat niet per se: er zijn meldingen van maag-darmklachten, verhoogde leverwaarden en in uitzonderlijke gevallen serieuze leverschade bij hoge doses. Als je overweegt een supplement te nemen, bespreek dat dan eerst met je arts, zeker als je al medicijnen gebruikt.
Bijna al het onderzoek is gedaan bij mensen in Aziatische landen die dagelijks grote hoeveelheden groene thee drinken. Of een paar kopjes per week in een westers eetpatroon ook enig effect heeft, is op basis van het beschikbare onderzoek niet te zeggen.
Gebaseerd op een grote Cochrane-review (PMID 32118296, 142 studies, >1,1 miljoen deelnemers), aanvullende epidemiologische overzichten (PMID 23840110, PMID 16582024) en mechanistische lab/dieronderzoeken (PMID 36142616, 30585192, 27634207). De Cochrane-review is de primaire bron voor humane uitkomsten.