Beschermt groene thee tegen kanker?
Groene thee drinken is geen bewezen bescherming tegen kanker: het cel- en dieronderzoek is veelbelovend, maar studies bij mensen spreken elkaar te vaak tegen om een harde conclusie te trekken. Een paar koppen per dag is waarschijnlijk onschadelijk; geconcentreerde supplementen zijn dat minder zeker.
In cel- en dieronderzoek is het beeld vrij consistent: de werkzame stof in groene thee (EGCG) doodt kankercellen en remt hun deling, terwijl gezonde cellen veel minder worden aangetast. In dierexperimenten werd tumorvorming op meerdere plekken geremd, van huid en long tot borst en dikkedarm. Maar de hoeveelheden die in dierproeven werken, lagen vaak veel hoger dan wat je normaal drinkt.
Bij mensen is het beeld aanzienlijk grilliger. Van tien epidemiologische studies naar maagkanker suggereren er zes een beschermend verband, maar drie zagen juist een hoger risico. Studies naar dikkedarm- en endeldarmkanker laten een vergelijkbaar verdeeld beeld zien. Voor slokdarmkanker is het verband gunstiger, maar het gaat om weinig studies. Kortom: voor geen enkele kankersoort is er op dit moment een duidelijk, consistent beschermend verband aangetoond bij mensen.
Een grote Japanse bevolkingsstudie vond dat mensen die meer dan tien Japanse koppen per dag dronken later kanker kregen dan mensen die minder dronken. Premenopauzale vrouwen met borstkanker die veel groene thee dronken, hadden minder lymfklieruitzaaiingen. Dit zijn interessante verbanden, maar ze bewijzen geen oorzakelijk verband: mensen die veel groene thee drinken, leven vaak ook anders.
Supplementen met geconcentreerd groene thee-extract vragen om voorzichtigheid. Een kleine veiligheidsstudie van zes maanden (equivalent van ongeveer vijftien koppen per dag) meldde geen ernstige bijwerkingen. Maar bij hoge doses kunnen dezelfde stoffen die normaal als antioxidant werken, juist celbeschadiging veroorzaken. Langetermijnrisico's van geconcentreerde supplementen zijn daarmee nog niet uitgesloten.
Alle bronnen zijn reviews (geen meta-analyses of gerandomiseerde trials). Er zijn geen systematische reviews met gepoolde effectschattingen beschikbaar in deze bronnenset. Bewijs bij mensen is uitsluitend observationeel.
Beschermt koffie drinken tegen leverkanker?
Koffie drinken hangt consistent samen met een lager risico op leverkanker, en dat verband is beter onderbouwd dan bij de meeste andere kankersoorten. Drie of meer koppen per dag lijkt de meeste bescherming te geven, maar ben je zwanger, houd dan de inname laag.
Beschermen lycopeen en tomaten tegen prostaatkanker?
Het verband tussen tomaten, lycopeen en minder prostaatkanker is er mogelijk, maar nog niet hard genoeg bewezen voor concrete supplementaanbevelingen. Tomaten als onderdeel van een gevarieerd dieet is een verstandige keuze; los lycopeen slikken heeft vooralsnog geen bewezen meerwaarde.
Klopt het dat kunstmatige zoetstoffen kanker veroorzaken?
Het overgrote deel van het bevolkingsonderzoek bevestigt geen oorzakelijk verband tussen kunstmatige zoetstoffen en kanker. Er zijn signalen rondom aspartaam die verder worden onderzocht, maar die rechtvaardigen nog geen alarmisme.
Verlaagt minder rood vlees eten je kans op kanker?
Minder rood en bewerkt vlees eten verlaagt waarschijnlijk je kans op darmkanker, en mogelijk ook op enkele andere kankersoorten. Het gaat om risicoverlaging, niet om volledige bescherming.
Helpt het innemen van vitamine D tegen kanker?
Als je al genoeg vitamine D in je bloed hebt, helpt extra suppletie waarschijnlijk niet tegen kanker. Heb je een aantoonbaar tekort, laat dat dan corrigeren, maar reken er niet op dat dit je kankerkans significant verlaagt.
Vergroot eten uit plastic verpakkingen je kans op kanker?
Er zijn duidelijke aanwijzingen dat stoffen die uit plastic lekken, zoals BPA en PCB's, geassocieerd zijn met kanker; voor micro- en nanoplastics ontbreekt dat bewijs bij mensen nog. Beperk blootstelling waar je kunt, zeker bij het verhitten van voedsel in plastic bakjes.