Helpt vasten of periodiek vasten om kanker te voorkomen?
Dieronderzoek naar vasten en caloriebeperking laat bemoedigende signalen zien. Bij mensen zijn de resultaten uit kleine studies gemengd.
Dat vasten kanker bij mensen voorkomt, is tot nu toe niet aangetoond. Er is geen goed onderzoek bij mensen dat laat zien dat periodiek vasten de kans op kanker verlaagt. Wat er bij mensen onderzocht is, gaat vooral over lichamelijke en meetbare veranderingen in het lichaam, niet over de vraag of er ook minder mensen kanker krijgen.
In dieronderzoek is er wel een duidelijk signaal voor langdurige calorierestrictie (minder eten over een langere periode): circa 90% van de dierenstudies laat een sterk beschermend effect zien op tumorvorming. Periodiek vasten bij dieren geeft een veel minder eenduidig beeld: ruim een derde van die studies zag geen enkel beschermend effect. Dat de resultaten bij dieren niet één op één gelden voor mensen, is een belangrijk voorbehoud.
De meeste studies bij mensen gaan over vasten als aanvulling op chemotherapie bij bestaande kanker, niet over het voorkómen ervan. Kleine vroege onderzoeken bij mensen suggereren dat vasten naast chemotherapie veilig lijkt en soms bijwerkingen zoals misselijkheid en vermoeidheid wat kan verminderen. Maar een samenvatting van negen van die onderzoeken vond geen duidelijk voordeel ten opzichte van een gewoon dieet. Bij borstkankerpatiënten zag een overzicht van tien onderzoeken ook geen aantoonbaar voordeel voor kwaliteit van leven, reactie van de tumor of terugkeer van de ziekte.
Wordt je actief behandeld voor kanker? Begin dan niet zelf met vasten, want het is nog onbekend of de voordelen opwegen tegen de risico's en bij sommige kankersoorten kunnen er schadelijke effecten zijn. Wil je dit overwegen, bespreek het dan met je arts.
Dit antwoord rust op meerdere systematische overzichten en twee samenvattingen van meerdere studies, waaronder één die 21 dierenstudies bekeek en één die negen klinische trials bij mensen samenvatte. Bij mensen is er nauwelijks onderzoek naar preventie; de meeste studies gaan over vasten naast behandeling. De onderzoekers bij de vasten-nabootsende diëten hadden commerciële belangen (aandelen en patenten in een bedrijf voor medisch voedsel), wat de interpretatie van die specifieke resultaten kleurt. De algehele bewijskwaliteit voor preventie bij mensen is onvoldoende; voor bijwerkingenvermindering bij chemotherapie is hij laag en tegenstrijdig.
Kan langdurige ontsteking in je lijf kanker veroorzaken?
Langdurige ontsteking is een van de sterkst onderbouwde risicofactoren voor kanker. Bekende oorzaken zoals roken, fors overgewicht en bepaalde infecties zijn beïnvloedbaar, dus aanpak daarvan verlaagt je risico concreet.
Helpt vezelrijk eten tegen darmkanker?
Meer vezels eten, vooral via volkoren granen, hangt consistent samen met minder kans op darmkanker. Of de vezels zelf de oorzaak zijn, is niet bewezen, maar het verband is groot, consistent en biologisch goed te verklaren.
Helpt darmkankerscreening echt (minder sterfte)?
Voor mensen van 45 tot 75 jaar met een gemiddeld risico is darmkankerscreening zinvol en breed aanbevolen. Het verlaagt de kans op darmkanker aantoonbaar, al is het bewijs voor sterftevermindering op de korte termijn minder stellig dan eerder gedacht.
Helpt het innemen van vitamine D tegen kanker?
Als je al genoeg vitamine D in je bloed hebt, helpt extra suppletie waarschijnlijk niet tegen kanker. Heb je een aantoonbaar tekort, laat dat dan corrigeren, maar reken er niet op dat dit je kankerkans significant verlaagt.
Helpt periodiek vasten met eiwitrijke maaltijden bij afvallen?
Onderzoek laat zien dat periodiek vasten werkt voor gewichtsverlies, net zo goed als gewoon minder eten. Combineer het met beweging en voldoende eiwit om ook je spieren te behouden.
Is periodiek vasten veilig tijdens de zwangerschap?
Voor gezonde zwangere vrouwen lijkt vasten de grote risico's zoals vroeggeboorte of te laag geboortegewicht niet te verhogen, maar vermoeidheid en uitdroging zijn reële klachten. Heb je diabetes of zit je vroeg in je zwangerschap, bespreek het vasten dan eerst met je arts.