Eiwit FAM162A verlengt leven van vliegen
Een relatief onbekend eiwit blijkt de levensduur van fruitvliegen flink te verlengen. Het werkt via de mitochondriën, de energiecentrales van de cel. En het kan ons iets fundamenteels leren over veroudering.
Mitochondriën zijn kleine structuren in elke cel die energie aanmaken in de vorm van ATP (adenosinetrifosfaat). Met het verouderen gaan mitochondriën slechter functioneren. Dat draagt bij aan celschade en verouderingsgerelateerde ziekten. Onderzoekers zoeken al jaren naar manieren om dit te vertragen.
Nieuw onderzoek toont aan dat een verhoogde aanmaak van het eiwit FAM162A de mitochondriale functie verbetert bij fruitvliegen. De studie laat zien dat vliegen met meer FAM162A langer leven en gezonder oud worden. De mitochondriën van deze vliegen produceren efficiënter energie en vertonen minder tekenen van schade.
Wat FAM162A doet in de cel
FAM162A zit in de binnenmembraan van mitochondriën. Het eiwit speelt een rol bij het reguleren van de elektronentransportketen, het proces waarmee mitochondriën ATP aanmaken. Als dit proces efficiënter verloopt, ontstaat minder oxidatieve schade, een bijproduct van energieproductie dat cellen beschadigt. Minder schade betekent langzamere veroudering.
De vliegen met verhoogde FAM162A-expressie leefden gemiddeld significant langer dan de controlegroep. Ze toonden ook betere bewegingsprestaties op hogere leeftijd. Dat is een aanwijzing dat niet alleen de levensduur, maar ook de kwaliteit van leven toenam.
Vertaling naar mensen nog ver weg
Fruitvliegen zijn een veelgebruikt modelorganisme in verouderingsonderzoek. Ze delen veel fundamentele biologische processen met zoogdieren, inclusief mensen. Toch is de stap naar menselijke toepassingen groot. Of FAM162A ook bij mensen een relevant doelwit is, moet nog worden onderzocht.
Wat de bevinding wel bevestigt, is dat gerichte verbetering van mitochondriale functie een veelbelovende strategie is voor het vertragen van veroudering. De mitochondriën zijn geen passief onderdeel van de cel; ze sturen actief mee hoe snel een organisme veroudert. Meer inzicht in eiwitten als FAM162A kan de route wijzen naar nieuwe interventies.