Beschadigen veel koolzuurhoudende dranken je botten?

Suikerhoudende frisdranken bij hoge inname hangen samen met een lagere botdichtheid. Een meta-analyse van 26 studies met ruim 124.000 deelnemers vond een duidelijk negatief verband, met de sterkste effecten bij vrouwen en bij mensen jonger dan 50 jaar. Dit is een associatie: of de frisdrank zelf de boosdoener is, of het feit dat frisdrank gezondere dranken zoals melk verdringt, is niet vastgesteld.

Matige consumptie lijkt een ander verhaal. In een grote studie onder ruim duizend vrouwen tussen de 44 en 98 jaar was matige frisdrankinname na correctie voor leeftijd, calcium, beweging en hormonen niet gekoppeld aan een lagere botdichtheid. De hoeveelheid die je drinkt lijkt er dus toe te doen.

Het soort frisdrank maakt ook verschil. Koolzuurgas zelf is waarschijnlijk niet het probleem. Fosforzuur, cafeïne en suiker worden vaker als mogelijke oorzaken aangewezen, en dan nog speelt het verdringen van calcium- en vitamine D-rijke dranken vermoedelijk een grote rol. Cola scoort daarin slechter dan niet-cola-frisdranken.

Bij tieners, en dan met name meisjes, zijn er aanwijzingen dat veel frisdrank drinken tijdens de puberteit de opbouw van botmassa remt. Dat is een gevoelig moment: botten groeien in die jaren naar hun maximum. Een Koreaanse studie vond weliswaar een verband, maar zag dat factoren als spiermassa, BMI en calcium-inname de eigenlijke voorspellers waren. De rol van frisdrank op zichzelf is daardoor lastig te isoleren.

Botgezondheid hangt af van meerdere factoren tegelijk: calcium, vitamine D, magnesium, eiwit en beweging tellen allemaal mee. Frisdrank is één stukje van dat geheel, geen allesbepaler. Als je veel suikerhoudende frisdrank drinkt en daardoor minder melk, water of andere calciumrijke dranken, is dat de meest concrete reden om de inname te beperken.