Een ketogeen dieet kan metabole gezondheid verbeteren en heeft interessante mechanismen die veroudering kunnen vertragen, maar er is geen direct bewijs dat het mensen langer laat leven. Veiligheidsrisico's voor de nieren bij langdurige hoge eiwitinname zijn reëel en mogen niet worden genegeerd.
Een koolhydraatarm of ketogeen dieet wordt in meerdere reviews onderzocht op mogelijke effecten op gezond ouder worden. Een scoping review (PMID 39275194) beschrijft veelbelovende mechanismen via moleculaire routes zoals mTORC1 en AMPK, die betrokken zijn bij veroudering. Een andere review (PMID 39488864) concludeert echter dat de effecten sterk verschillen per aandoening en per type dieet, en dat het bewijs beperkt blijft. Er zijn tot nu toe geen harde langetermijngegevens bij mensen die aantonen dat een ketogeen dieet daadwerkelijk langer leven bevordert.
Op het gebied van gewicht en stofwisseling is het bewijs het sterkst. Een overzichtsstudie (PMID 33920973) laat zien dat ketogene diëten effectief zijn voor gewichtsbeheersing en het aanpakken van metabool syndroom, insulineresistentie en bijbehorende risicofactoren. Het zogenoemde Spaanse ketogene mediterrane dieet (SKMD) liet daarbij sterke verbeteringen zien op alle gemeten stofwisselingswaarden. Spierbehoud en eetlustonderdrukking zijn extra voordelen die worden genoemd. Of dit ook leidt tot een langere levensduur, is echter niet aangetoond.
Er zijn ook veiligheidsrisico's om rekening mee te houden. Ketogene diëten gaan vaak gepaard met een hoge eiwitinname. Dat kan de nieren belasten via verhoogde druk in de nierfilters (zogeheten hyperfiltatie), met mogelijk risico op chronische nierziekte bij langdurig gebruik, ook bij mensen zonder bestaande nieraandoening (PMID 32669325). Dierlijk eiwit lijkt daarbij schadelijker dan plantaardig eiwit. Langetermijnstudie ontbreekt nog.
Voor specifieke aandoeningen zijn de resultaten gemengd of pril. Bij kanker zijn de effecten sterk afhankelijk van het type kanker en is er geen consensus (PMID 38147966). Bij de ziekte van Alzheimer herstelde een ketogeen dieet in een muismodel het geheugenvermogen, mogelijk via het ketonlichaam bèta-hydroxyboterzuur (BHB), maar dit is nog niet vertaald naar mensen (PMID 38366025). Bij multiple sclerose zijn er kleine pilotstudies bij mensen die het dieet veilig en haalbaar vinden, maar bewijs van effectiviteit ontbreekt (PMID 27239035).
Voor sporters die aan hoog-intensieve inspanning doen, zoals CrossFit, biedt een ketogeen dieet geen aangetoond voordeel. Integendeel: koolhydraatrijke diëten leken in dat verband juist beter te presteren (PMID 40471841). Dit is een belangrijk aandachtspunt voor mensen die een ketogeen dieet willen combineren met intensief bewegen, iets wat op zichzelf gunstig is voor een lang en gezond leven.
Alle claims zijn gebaseerd op reviews, scoping reviews en diermodellen. Er zijn geen grote gerandomiseerde langetermijntrials bij mensen die levensduur als eindpunt meten. Het bewijs voor metabole voordelen op de korte termijn is redelijk, maar voor longevity specifiek blijft het beperkt en associatief.