Verouderen mensen met een donkere huid minder snel dan mensen met een lichte huid?

UV-straling veroorzaakt tot wel 90% van cosmetisch zichtbare huidveroudering. Daarbij speelt het type melanine een grote rol: de bruinzwarte variant (eumelanine) die domineert bij donkere huidtypen, absorbeert UV-straling en beschermt celstructuren. De roodgele variant (feomelanine) bij lichte en rode huidtypen doet het tegenovergestelde: bij zonlicht maakt die stof reactieve verbindingen aan die cellen juist beschadigen.

Door die betere fotoprotectie zien mensen met een donkere huid er op dezelfde leeftijd minder gerimpeld uit en verandert hun huiddikte minder snel dan bij mensen met een lichte huid. Ze hebben ook een lagere kans op UV-gerelateerde huidkanker. Dit zijn wel associaties uit vergelijkend onderzoek, geen gecontroleerde experimenten waarbij mensen willekeurig aan een huidtype zijn toegewezen. De precieze omvang van het verschil is daardoor lastig in een getal te vatten.

Toch is de foto van 'een donkere huid veroudert minder snel' niet compleet zonder een belangrijke kanttekening. Hogere melaninegehaltes gaan ook gepaard met een verhoogd risico op pigmentstoornissen: denk aan donkere vlekken na een ontsteking of melasma door zon en hormonen. Dat zijn geen esthetische kleinigheidjes; ze komen frequent voor en zijn klinisch lastig te behandelen.

De bescherming van melanine zelf blijft overigens gedurende het hele leven stabiel. Ze neemt dus niet af met de leeftijd. Dat betekent dat het voordeel van een donkere huid geen tijdelijk iets is, maar een constante factor. Wel geldt voor ieder huidtype dat langdurige blootstelling aan UV uiteindelijk schade oplevert: de melaninebescherming vertraagt veroudering, ze voorkomt die niet volledig.