Beschermt koffie drinken tegen leverkanker?
Koffiedrinken hangt consistent samen met een lager risico op leverkanker, en dat verband is beter onderbouwd dan bij de meeste andere kankersoorten. Drie of meer koppen per dag lijkt de sterkste associatie te geven, maar ben je zwanger, houd dan de inname laag en bespreek het met je arts.
Ja, koffiedrinken hangt consistent samen met een lager risico op leverkanker. Dat verband is steviger onderbouwd dan voor vrijwel elke andere kankersoort. Zowel grote bevolkingsstudies als genetisch onderzoek wijzen in dezelfde richting. Dat genetisch onderzoek is strenger dan een gewone vragenlijststudie, omdat het beter uitsluit dat andere leefstijlfactoren het verband veroorzaken. Mensen die drie of meer koppen koffie per dag drinken, krijgen minder vaak leverkanker, maar dat het door de koffie komt is niet bewezen via interventiestudies.
Hoe zit het met andere kankers? Een overkoepelende analyse vond dat mensen die veel koffie drinken gemiddeld zo'n 18% minder vaak kanker krijgen dan mensen die nauwelijks koffie drinken, maar dit is een gemiddelde over tientallen kankersoorten samen. Voor de meeste kankersoorten is het beeld onduidelijk. Voor leverkanker is het verband het sterkst en het meest consistent. Als je gewone koffie drinkt, cafeïnehoudend of cafeïnevrij, maakt het merk of de herkomst niet uit. Bespreek dit met je arts als je vragen hebt over je persoonlijke risico.
Er zijn ook aandachtspunten. Koffiedrinkers roken vaker, en in studies die daarvoor niet goed corrigeren, lijkt koffie soms een risicofactor voor longkanker. Of er echt een verband overblijft nadat je voor roken corrigeert, is nog onduidelijk. Er is ook een signaal dat vrouwen die veel koffie drinken iets vaker botbreuken hebben, al is dat niet bevestigd in genetisch onderzoek.
Ben je zwanger? Dan gelden andere adviezen. In onderzoek bevielen zwangere vrouwen die meer koffie dronken vaker te vroeg, of kregen ze vaker een kind met een laag geboortegewicht. Beperk de cafeïne-inname tijdens de zwangerschap tot maximaal 200 mg per dag, dat is ongeveer twee koppen. Bespreek dit met je arts.
Gebaseerd op meerdere grote reviews en meta-analyses (PMID 39266809, 29167102, 40806142, 38963648), waaronder studies die Mendeliaanse randomisatie gebruiken voor het leverkanker-verband. Het bewijs voor leverkanker is sterker dan voor de meeste andere kankersoorten.
Beschermt groene thee tegen kanker?
Groene thee drinken is veilig en mensen die het drinken krijgen iets minder vaak kanker, maar of de thee zelf de oorzaak is, is niet bewezen. Beschouw groene thee niet als bescherming tegen kanker.
Verhoogt het eten van veel suiker mijn kans op kanker?
Veel suikerhoudende dranken drinken hangt samen met een hogere kans op borst-, prostaat- en darmkanker. Of suiker zelf de oorzaak is weten we nog niet zeker, maar de onderzoeken geven wel reden om je frisdrankinname te beperken.
Verlaagt minder alcohol drinken je kankerrisico merkbaar?
Minder alcohol drinken verlaagt je risico op meerdere kankersoorten merkbaar, al duurt het jaren voordat het effect volledig zichtbaar is. Eerder stoppen levert meer gezondheidswinst op.
Verhoogt alcohol je kans op kanker, ook bij een glas per dag?
Ja, ook één glas per dag verhoogt het kankerrisico meetbaar, vooral voor borstkanker. Er is geen hoeveelheid alcohol gevonden waarbij het risico volledig wegvalt.
Vergroot een chronische hepatitis-B of -C infectie je kans op leverkanker?
Ja, een chronische hepatitis-B of -C infectie verhoogt je kans op leverkanker sterk en aantoonbaar oorzakelijk. Laat je testen en behandelen als je het virus draagt, en vraag je arts naar periodieke controle.
Verhoogt overgewicht mijn kans op kanker, en zo ja welke soorten?
Overgewicht verhoogt je kans op minstens 13 soorten kanker, waaronder baarmoeder-, dikkedarm-, borst- en leverkanker. Gewichtsverlies verlaagt dat risico, al is nog onduidelijk of alle manieren van afvallen even effectief zijn voor je afweer tegen kanker.