Hersenen & geheugen
Geheugen, dementie en wat je brein gezond houdt bij het ouder worden.
128 antwoorden, uit 923 onderzoeken
Laatst bijgewerkt: oktober 2026
Belangrijkste vragen
Wat doet tai chi voor gezond ouder worden?
Tai chi helpt ouderen aantoonbaar bij het verminderen van vallen, het verbeteren van balans en loopvaardigheid. Bij milde…
Wat levert bosbaden op voor je gezondheid?
Regelmatig in het bos wandelen vermindert aantoonbaar angst, somberheid en stress. Voor bloeddruk en het afweersysteem zijn er…
Houdt qigong je fit als je ouder wordt?
Onderzoek laat zien dat qigong ouderen helpt op het gebied van balans, spierfunctie, lichamelijk vermogen en waarschijnlijk…
Ja · Redelijk bewijs
Hoeveel helpen cholineresteraseremmers bij cognitief verval door alzheimer?
Bij milde tot matige Alzheimer remmen deze medicijnen cognitief verval meetbaar af. Het voordeel is bescheiden: bijwerkingen…
Sterk bewijs
Is er een middel in ontwikkeling dat alzheimer voorkomt?
Er zijn veelbelovende aanwijzingen dat een actieve leefstijl en het behandelen van risicofactoren zoals hoge bloeddruk en…
Begint alzheimer tientallen jaren voor de diagnose?
Ja, de biologische veranderingen bij Alzheimer beginnen gemiddeld zo'n twintig jaar voor de diagnose, maar klachten komen pas…
Wat doet creatine in je lichaam behalve spieren opbouwen?
Creatine doet in je hersenen meer dan in je spieren: het buffert energie en beschermt de hersenen tegen stress zoals…
Kun je de kans op Parkinson verkleinen?
Regelmatig bewegen is de beste leefstijlkeuze om je kans op Parkinson te verkleinen: meer beweging geeft een meetbaar lager…
Ja · Redelijk bewijs
Verhoogt een tekort aan lithium het risico op dementie?
Mensen in gebieden met meer lithium in drinkwater krijgen minder vaak dementie, maar of een tekort dementie daadwerkelijk…
Voorlopig bewijs
Wat doet een omega-3-tekort met je hersenen en mentale veerkracht?
Een omega-3-tekort schaadt de hersenen aantoonbaar, vooral tijdens de vroege ontwikkeling en bij depressie. Als je…
Kunnen GLP-1-agonisten verlangen naar alcohol en nicotine verminderen?
Er zijn serieuze aanwijzingen dat GLP-1-agonisten zoals semaglutide het verlangen naar alcohol en nicotine kunnen temperen,…
Voorlopig bewijs
Hebben GLP-1-agonisten een neuroregeneratieve werking op zenuwcellen?
GLP-1-agonisten tonen in dieronderzoek sterke aanwijzingen voor beschermende en herstellende werking op zenuwcellen, maar bij…
Geven GLP-1-medicijnen suicidale gedachten?
Het beschikbare onderzoek geeft geen aanwijzing dat GLP-1-medicijnen suicidale gedachten veroorzaken; meerdere grote studies…
Nee · Redelijk bewijs
Wat is het effect van ozempic gecombineerd met alcoholgebruik?
Semaglutide vermindert het verlangen naar alcohol en het aantal zware drinkepisodes bij mensen met een alcoholstoornis. Het is…
Wat zijn de oorzaken van geheugenverlies?
Geheugenverlies heeft veel mogelijke oorzaken die sterk van elkaar verschillen. Als je plotseling geheugenproblemen krijgt,…
Hoe train je je geheugen effectief?
Geheugen trainen kan, maar de slimste investering is regelmatig bewegen: dat heeft de sterkste en breedste onderbouwing voor…
Redelijk bewijs
Beschermt een dagelijkse multivitamine het geheugen op oudere leeftijd?
Een dagelijkse multivitamine lijkt het geheugen iets te kunnen beschermen bij oudere mensen met een risico op tekorten of…
Redelijk bewijs
Zegt praten in je slaap iets over dementie?
Dit soort slaappraten is een serieus vroeg waarschuwingssignaal voor Lewy body dementie en Parkinson. Merkt je partner dit…
Verandert Ozempic je hersenen?
Ozempic verandert aantoonbaar hoe je hersenen reageren op voedsel en honger, wat de kern is van het gewichtsverlies. Of het…
Wat doen immuuncellen in je brein bij veroudering?
Microglia spelen een actieve rol bij hersenveroudering via vetophoping en energietekort, maar de meeste aanwijzingen komen nog…
Wat doet taurine in je lichaam?
Taurine heeft aantoonbare functies in het netvlies, het hart en de hersenen, en het belang voor baby's is stevig genoeg om het…
Welke rol spelen hormonen bij psychische klachten?
Hormonen, en cortisol in het bijzonder, spelen bij een deel van de psychische klachten een aanwijsbare rol, maar de…
Redelijk bewijs
Wat doet psilocybine met de gezondheid van je hersenen?
Psilocybine heeft in begeleide settings veelbelovende effecten op hersenen en stemming, maar het onderzoek is nog beperkt en…
Wat zijn de verschillen tussen ibogaïne en psilocybine als behandeling?
Psilocybine heeft meer bewijs en is veiliger dan ibogaïne. Ibogaïne brengt een echt risico op ernstige hartritmestoornissen…
Wat doet ibogaine en waarvoor wordt het gebruikt?
Ibogaine laat in onderzoek een vermindering zien van drugscraving en ontwenningsverschijnselen. De hartrisico's zijn ernstig…
Verhogen witte vlekken op de hersenen het risico op dementie?
Duidelijke witte vlekken op een hersenscan verhogen het risico op dementie aantoonbaar, maar niet elke vlek is even…
Sterk bewijs
Is er een verband tussen mondbacteriën en de ontwikkeling van alzheimer?
Er is een consistent verband tussen mondbacteriën en alzheimer, maar een bewezen oorzaak-gevolgrelatie bij mensen ontbreekt…
Wat zegt onderzoek over de relatie tussen lithium en geheugen?
Lithium vertraagt cognitieve achteruitgang bij milde geheugenproblemen en vroege Alzheimer, maar bij gezonde mensen of als…
Welke leefstijlgewoonten beschermen je hersengezondheid op lange termijn?
Cognitieve activiteiten, een plantaardig voedingspatroon en regelmatige beweging, bij voorkeur gecombineerd, geven de beste…
Redelijk bewijs
Doen ketonendranken iets voor je hersenen of prestaties?
Voor mensen met geheugenklachten zijn de eerste aanwijzingen voorzichtig positief, maar de studies zijn klein en niet…
Voorlopig bewijs
Verhoogt gehoorverlies je kans op dementie, en helpt een hoortoestel?
Gehoorverlies verhoogt de kans op dementie aantoonbaar, en een hoortoestel lijkt te helpen, maar bewezen bescherming voor…
Redelijk bewijs
Wat doet luchtvervuiling met je hersenen op lange termijn?
Langdurige blootstelling aan luchtvervuiling, en dan vooral fijnstof, hangt samen met een verhoogd risico op dementie en…
Hoeveel ashwagandha heb je per dag nodig?
Onderzoek wijst naar 300-600 mg per dag als werkzame range voor stress, angst en sportprestaties, maar de bewijskwaliteit is…
Redelijk bewijs
Hoeveel groene thee heb je per dag nodig?
Twee tot drie kopjes groene thee per dag is de hoeveelheid waarbij onderzoek de meeste gezondheidsvoordelen laat zien, al is…
Redelijk bewijs
Wat doet creatine voor mensen boven de zestig?
Creatine heeft voor mensen boven de zestig redelijk goed onderbouwde voordelen voor spierkracht, spiermassa en geheugen,…
Waarom werkt je geheugen minder goed als je ouder wordt?
Geheugenverlies bij ouder worden is een normaal biologisch proces met meerdere duidelijk aangetoonde oorzaken, maar je kunt…
Helpt een nieuwe taal leren je brein gezond te houden?
Levenslang twee talen actief gebruiken hangt samen met minder dementierisico en een brein dat langer goed blijft functioneren,…
Redelijk bewijs
Kun je dementie voorkomen met je leefstijl?
Leefstijl beïnvloedt je dementierisico wel degelijk: een derde van alle gevallen hangt samen met aanpasbare factoren zoals…
Ja · Redelijk bewijs
Wat houdt je geheugen op latere leeftijd scherp?
Goed slapen, bewust eten volgens het MIND-dieet en gerichte cognitieve training hebben de beste onderbouwing om je geheugen op…
Redelijk bewijs
Werkt ergothioneine als longevity-supplement?
Ergothioneine laat in een kleine studie bij ouderen met geheugenklachten een positief signaal zien, maar het is nog te vroeg…
Voorlopig bewijs
Beschadigt jarenlang te weinig slapen je hersenen?
Jarenlang te weinig slapen beschadigt de hersenen via meerdere routes tegelijk, en een deel van die schade lijkt moeilijk of…
Helpt een lage dosis lithium tegen veroudering van je brein?
Er zijn voorlopige aanwijzingen dat lage doses lithium hersenbescherming kunnen bieden, maar het bewijs is nog te dun en de…
Voorlopig bewijs
Werkt lion's mane (leeuwenmanen) echt voor je brein?
Lion's mane laat in kleine studies voorzichtig positieve signalen zien voor aandacht en werkgeheugen, maar het bewijs is nog…
Voorlopig bewijs
Werkt methyleenblauw echt voor je energie en brein?
Neem dit niet als supplement. Methyleenblauw is een geregistreerd geneesmiddel, geen voedingssupplement, en in de EU niet…
Voorlopig bewijs
Werkt de Wim Hof-methode echt?
Er zijn aanwijzingen dat de methode de ontstekingsreactie van het lichaam kan dempen, maar de studies zijn klein en voor…
Voorlopig bewijs
Is magnesium L-threonaat beter voor je brein?
MgT heeft voorlopige aanwijzingen dat het hersenmagnesium beter verhoogt en cognitie kan ondersteunen, maar het bewijs bij…
Voorlopig bewijs
Is er een relatie tussen veranderende lichaamsgeur en alzheimer?
Riekverlies is een goed gedocumenteerd vroeg verschijnsel bij Alzheimer, en veranderingen in de lichaamsgeur worden onderzocht…
Hoe weet ik of mijn stemmingswisselingen hormonaal zijn of iets anders?
Het cyclische patroon van je klachten is het beste onderscheidingspunt: treden ze alleen op in de twee weken vóór je…
Kan Magnetische Resonantie Spectroscopie (MRS) Alzheimer vroeg opsporen?
MRS kan hersenafwijkingen bij vroeg Alzheimer signaleren, maar is nog niet klaar voor gebruik als zelfstandig diagnostisch…
Redelijk bewijs
Kan je darmflora invloed hebben op je geheugen en concentratie?
Je darmflora kan via meerdere routes je geheugen en concentratie beïnvloeden, maar het meeste bewijs komt nog uit dier- en…
Slaap ik slechter als ik vaak alleen ben of me eenzaam voel?
Ja, eenzaamheid gaat duidelijk samen met slechtere slaap: je valt moeilijker in slaap, wordt vaker wakker en voelt je overdag…
Waarom krijgen vrouwen na de overgang last van angstklachten?
Schommelende oestrogeenspiegels verstoren hersensystemen die angst en stemming regelen, waardoor sommige vrouwen tijdens de…
Veroudert je biologische leeftijd sneller als je eenzaam bent?
Eenzaamheid hangt samen met meetbaar snellere biologische veroudering, en dat verband is gevonden via meerdere onafhankelijke…
Is er een verband tussen hormonen en dementierisico?
Er zijn stevige aanwijzingen dat schildklierhormonen, geslachtshormonen en stresshormonen alle een rol spelen bij het…
Wat doet fijnstof met je geheugen op de lange termijn?
Slechte luchtkwaliteit, vooral fijnstof, hangt consistent samen met slechtere cognitieve prestaties en mogelijk snellere…
Wat is het verband tussen je schildklier en depressieve klachten?
Er is een duidelijk verband tussen schildklierproblemen en depressieve klachten, al is de precieze richting van de invloed nog…
Beschermt regelmatig sauna nemen je hersenen tegen achteruitgang?
Mensen die vier tot zeven keer per week saunabaden, kregen in langlopend onderzoek aanzienlijk minder vaak dementie dan mensen…
Redelijk bewijs
Heeft veel tv kijken invloed op je brein?
Meer dan 3,5 uur tv per dag hangt samen met snellere geheugenachteruitgang bij mensen van 50 jaar en ouder, al is niet bewezen…
Ja · Redelijk bewijs
Waarom stapelen beschadigde eiwitten zich op in je cellen?
Cellen hebben twee opruimsystemen voor beschadigde eiwitten: het proteasoom en autofagie. Beide worden minder effectief bij…
Hebben oudere mensen minder diepe slaap?
Oudere mensen hebben aantoonbaar minder diepe slaap, en dat hangt samen met hogere kansen op dementie en een lagere…
Ja · Sterk bewijs
Wat doet een hoog cholesterol met je hersenen als je ouder wordt?
Een hoog cholesterol op middelbare leeftijd verhoogt waarschijnlijk het risico op dementie, maar op hoge leeftijd is het…
Kan schildklierproblemen je geheugen en concentratie verslechteren?
Een duidelijk onderactieve of overactieve schildklier kan je geheugen, concentratie en stemming merkbaar beïnvloeden. Bij…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doet alcohol met je cellen en DNA op de lange termijn?
Chronisch alcoholgebruik beschadigt je DNA, verstoort hoe genen worden afgelezen en verhoogt het risico op meerdere soorten…
Helpt koffie drinken echt tegen dementie of is dat een mythe?
Dagelijks 2 tot 3 koppen cafeïnehoudende koffie hangt in meerdere grote studies samen met een lager dementierisico, maar dit…
Redelijk bewijs
Wat doet eenzaamheid met je immuunsysteem?
Eenzaamheid verstoort je immuunsysteem op meerdere manieren tegelijk: meer ontsteking, verminderde virusafweer en versnelde…
Slaap je slechter als je gestrest bent?
Stress verslechtert je slaap, en slechte slaap verhoogt je stressniveau: die cirkel is goed gedocumenteerd. Wie merkt dat…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doet eenzaamheid op lange termijn met je brein?
Langdurige eenzaamheid hangt samen met een hoger risico op dementie en aanhoudende somberheid, en tast het stresssysteem aan.…
Verhoogt veel mobielgebruik het risico op hersentumoren?
Bij normaal gebruik toont het onderzoek geen verhoogd risico op hersentumoren aan; bij gebruik van meer dan tien jaar zijn er…
Nee · Redelijk bewijs
Is lezen elke dag goed voor je brein op de lange termijn?
Dagelijks lezen hangt samen met een lager risico op dementie en een betere cognitieve veerkracht op latere leeftijd. Of lezen…
Ja · Redelijk bewijs
Wat zijn de tekenen dat je darmflora uit balans is?
Er zijn meerdere herkenbare signalen, waarvan buikklachten zoals aanhoudende pijn, diarree of obstipatie de meest onderbouwde…
Krimpen je hersenen echt naarmate je ouder wordt?
Je hersenen krimpen inderdaad met het ouder worden, met name in gebieden voor geheugen en planning. Hoge bloeddruk versnelt…
Wat doet een vitamine D-tekort met je hersenen?
Een vitamine D-tekort hangt samen met een hoger risico op cognitieve achteruitgang en dementie, maar of aanvullen via…
Waarom worden cellen beschadigd als je te weinig zuurstof krijgt?
Zuurstoftekort beschadigt cellen via een keten van mechanismen: energietekort, overprikkeling van zenuwcellen, en een aanslag…
Verouder je sneller als je weinig slaapt?
Slaaptekort verstoort aantoonbaar processen die hersenen jong houden, met name de opruiming van schadelijke eiwitten en de…
Helpt groene thee je geheugen of concentratie verbeteren?
Groene thee geeft een bescheiden maar reëel voordeel voor concentratie en werkgeheugen bij gezonde mensen, vooral dankzij de…
Ja · Redelijk bewijs
Verhoogt diabetes type 2 je kans op dementie?
Diabetes type 2 vergroot de kans op dementie aanzienlijk, en hoe jonger je de diagnose krijgt, hoe groter dat risico. Goede…
Wordt mijn geheugen beter als ik meer slaap?
Voldoende slaap helpt je geheugen aantoonbaar: je brein verwerkt en bewaart nieuwe informatie tijdens het slapen. Te weinig…
Ja · Sterk bewijs
Wat is hersenmist eigenlijk en waar komt het vandaan?
Hersenmist heeft waarschijnlijk meerdere oorzaken tegelijk, waarvan een lekkende bloedhersenbarrière bij long COVID het best…
Wat is het verschil tussen REM-slaap en diepe slaap?
Je hebt beide slaapfasen nodig: diepe slaap en REM-slaap doen elk iets anders voor je geheugen en hersenen, en een volledige…
Redelijk bewijs
Is er een verband tussen depressie en een hoger risico op dementie?
Depressie hangt sterk samen met een hoger risico op dementie, al is het niet zeker of depressie dementie veroorzaakt of soms…
Helpt vasten of minder eten je geheugen en concentratie?
Minder eten of periodiek vasten laat waarschijnlijk een klein positief effect zien op geheugen en concentratie. Het bewijs is…
Ja · Redelijk bewijs
Is prikkelbare darm een echte aandoening of zit het tussen je oren?
Prikkelbare darm zit niet tussen je oren: onderzoekers meten echte lichamelijke afwijkingen in de darm. Psychologische stress…
Wat doet overgewicht met je brein op de lange termijn?
Overgewicht schaadt je brein op meerdere manieren tegelijk: minder hersenweefsel, slechtere verbindingen en een hoger risico…
Wat doet je oestrogeenspiegel met je geheugen en concentratie?
Oestrogeen heeft een meetbare invloed op geheugen en concentratie, en de daling tijdens de perimenopauze gaat bij veel vrouwen…
Kan stress je darmen echt ziek maken?
Stress kan je darmen echt ziek maken: van buikpijn en wisselende stoelgang tot maagklachten. Heb je chronisch darmklachten,…
Kan hoge bloeddruk op je 40e later dementie veroorzaken?
Hoge bloeddruk op je veertigste vergroot je kans op dementie later in het leven aantoonbaar, en vroeg behandelen lijkt die…
Beschermt olijfolie je hersenen tegen achteruitgang?
Extra vierge olijfolie als onderdeel van het Mediterraan dieet is in meerdere studies in verband gebracht met minder…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doet roken met je hersenen als je ouder wordt?
Roken versnelt hersenveroudering en verhoogt het risico op dementie. Stoppen met roken is een van de best onderbouwde stappen…
Veroudert je brein sneller dan de rest van je lichaam?
Of jouw brein sneller veroudert dan de rest van je lichaam verschilt per persoon, maar de gevolgen zijn groot: een biologisch…
Waarom droom ik zoveel en is dat goed of slecht?
Gewoon veel dromen is normaal en hoeft niet zorgelijk te zijn. Maar aanhoudende nachtmerries of dromen die je fysiek uitbeeldt…
Redelijk bewijs
Is het slecht voor je brein als je jarenlang te weinig beweegt?
Jarenlang te weinig bewegen gaat gepaard met een duidelijk verhoogd risico op geheugenproblemen en dementie. Meer bewegen, ook…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doet chronische stress met je cortisol op lange termijn?
Chronische stress ontregelt je cortisolsysteem merkbaar: je dagritme vlakt af, je afweer, slaap en emotionele veerkracht…
Wat doet cafeïne op lange termijn met je geheugen en concentratie?
Cafeïne helpt je alerter en scherper te blijven als je moe bent, maar maakt een uitgerust brein niet slimmer. Wil je er iets…
Verlaagt metformine je risico op kanker of dementie?
Mensen met diabetes die metformine gebruiken, krijgen mogelijk minder vaak kanker en dementie, maar het bewijs is gemengd en…
Voorlopig bewijs
Wat doet NAD+ voor je hersenen?
NAD+ is belangrijk voor je hersenen en daalt met de leeftijd. Of het helpt om het aan te vullen via NMN (een stof die je…
Beïnvloedt creatine de dopamineniveaus?
Bij gezonde mensen heeft creatine geen aantoonbaar effect op dopamine in het bloed. Positieve signalen komen vooralsnog…
Hoe verbetert creatine de stemming en het welzijn?
Kleine onderzoeken laten soms positieve signalen zien bij depressie, maar een internationale richtlijn op basis van meerdere…
Vermindert creatinesuppletie hersenmist?
Creatine kan cognitieve klachten verlichten, maar het effect hangt sterk af van je situatie: mensen met chronische…
Redelijk bewijs
Helpt dankbaarheid of optimisme voor je gezondheid en levensduur?
Meer optimisme hangt in meerdere grote, langlopende studies samen met een aanzienlijk lager risico op hart- en vaatsterfte en…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt creatine ook voor je geheugen en concentratie?
Creatine kan je geheugen verbeteren, maar vooral als je ouder bent, vegetariër bent of je brein onder druk staat. Ben je een…
Ja · Redelijk bewijs
Haal je slaaptekort in door uit te slapen in het weekend?
Uitslapen in het weekend helpt kort maar lost chronisch slaaptekort niet op. Wil je de nadelen beperken, houd dan je bedtijd…
Redelijk bewijs
Verandert mijn slaap als ik ouder word, en is dat normaal?
Slaap verandert met het ouder worden op voorspelbare manieren, en veel daarvan is normaal. Let op als jouw slaap sterk…
Ja · Sterk bewijs
Wat doet alcohol op lange termijn met je brein?
Langdurig zwaar drinken beschadigt de hersenen aantoonbaar en deels onomkeerbaar. Stoppen helpt, maar doe dat na jarenlang…
Wat doet langdurige stress met je geheugen?
Langdurige stress schaadt het geheugen via meetbare veranderingen in de hersenen, en vroege stress in je leven verhoogt het…
Helpt het MIND-dieet tegen dementie en achteruitgang?
Grote studies bij mensen koppelen het MIND-dieet aan minder kans op dementie, maar het enige grote onderzoek waarbij mensen…
Redelijk bewijs
Beschermt mentaal uitdagend werk je tegen dementie?
Langlopende studies laten consistent zien dat mentale uitdaging het risico op dementie verlaagt, maar het gaat om een…
Ja · Redelijk bewijs
Kun je beginnende vergeetachtigheid nog terugdraaien met je leefstijl?
Leefstijl kan beginnende vergeetachtigheid waarschijnlijk afremmen en soms gedeeltelijk verbeteren, maar volledig terugdraaien…
Redelijk bewijs
Verhoogt koppen bij voetbal je dementierisico?
Profvoetballers die veel koppen lopen een flink hoger dementierisico dan keepers of mensen zonder topsportverleden. Na een…
Ja · Redelijk bewijs
Is namen vergeten rond je 50e normaal?
Namen vergeten rond je 50e is normaal en biologisch verklaarbaar. Het is geen reden voor directe zorg, maar bewegen helpt…
Ja · Redelijk bewijs
Kun je aan iemands gezicht zien hoe oud die biologisch is?
Je gezicht geeft wel degelijk biologische signalen af, maar is te beperkt en te variabel om je biologische leeftijd goed te…
Is er een verband tussen je darmflora en je stemming?
Er is een biologisch goed te verklaren en in dieronderzoek stevig onderbouwd verband tussen je darmflora en je hersenen, maar…
Helpen B-vitamines (foliumzuur, B6) je hart en brein?
Foliumzuur verlaagt het beroerterisico met ongeveer 16%, maar waarschijnlijk alleen bij een tekort. Voor het bredere hart- en…
Redelijk bewijs
Helpt sporten echt tegen somberheid en angst?
Ja, bewegen werkt echt: bij milde tot matige depressie even goed als medicatie, bij angststoornissen iets minder sterk maar…
Ja · Sterk bewijs
Helpen hersentrainingsspelletjes tegen achteruitgang?
Cognitieve training heeft een aantoonbaar, zij het bescheiden voordeel bij mensen met Alzheimer of lichte dementie, maar werkt…
Redelijk bewijs
Kan ik mijn risico op Alzheimer testen met een bloedtest (p-tau217)?
Een bloedtest op p-tau217 laat veelbelovende resultaten zien als vroeg signaal voor Alzheimer, maar is nog niet beschikbaar…
Redelijk bewijs
Krijg ik eerder dementie van slecht slapen?
Slecht slapen vergroot waarschijnlijk je risico op dementie, maar gewone slapeloosheid maakt dementie niet onvermijdelijk. Eén…
Ja · Redelijk bewijs
Wanneer moet ik me zorgen maken over geheugenproblemen?
Niet elk geheugenverlies is verontrustend, maar sommige signalen verdienen snel medische aandacht: plotselinge achteruitgang,…
Redelijk bewijs
Hoe houd je je brein gezond bij het ouder worden?
Meer bewegen combineren met mentaal actief blijven en een voeding met weinig suiker en meer omega-3 vetzuren geeft je nu de…
Redelijk bewijs
Welke bloedwaarden moet ik laten checken om gezond ouder te worden?
Bloedsuiker, bloedvetten en ontstekingsmarkers zijn het best onderbouwd als je gezond ouder wilt worden. Alzheimer-bloedtests…
Voorlopig bewijs
Hoe gezond zijn blauwe bessen en ander rood/blauw fruit voor je brein?
Dagelijks bosbessen eten heeft een bescheiden maar consistent positief effect op geheugen en vaatgezondheid, vooral als je al…
Helpt een tweede taal of muziek tegen veroudering van het brein?
Dagelijks twee of meer talen spreken lijkt het brein op latere leeftijd te beschermen, met de sterkste aanwijzingen voor…
Ja · Redelijk bewijs
Beschermt sociaal en actief blijven tegen dementie?
Sociaal en actief blijven is waarschijnlijk je beste leefstijlinvestering tegen dementie. De sterkste resultaten komen van…
Ja · Redelijk bewijs
Houdt bewegen mijn brein scherp?
Regelmatig bewegen houdt je brein aantoonbaar scherper, zolang er nog geen ernstige cognitieve achteruitgang is. De best…
Ja · Sterk bewijs
Krijg ik eerder dementie als ik slecht hoor?
Slecht horen hangt samen met een bescheiden maar reëel verhoogd dementierisico. Laat gehoorverlies tijdig onderzoeken en…
Spoelt diepe slaap afvalstoffen uit je hersenen?
Ja, je hersenen reinigen zichzelf grotendeels tijdens de slaap, en diepe slaap lijkt daarin de belangrijkste rol te spelen.…
Houden visolie-pillen mijn geheugen scherp?
Visolie kan bescheiden bijdragen aan aandacht en geheugen, maar het bewijs is niet sterk genoeg om een pil aan te raden boven…
Redelijk bewijs
Wat kan ik concreet doen om dementie te voorkomen?
Verschillende leefstijlkeuzes verlagen je risico aantoonbaar, maar geen enkele aanpak geeft een garantie dat je dementie…
Redelijk bewijs
Wat betekent APOE4 en wat kun je eraan doen?
APOE4 vergroot je kans op Alzheimer flink, maar op jongere leeftijd wegen leefstijlfactoren zoals bloeddruk, bloedsuiker en…
Redelijk bewijs
Laatste artikelen
26 oktAspirine verlaagt dementierisico bij specifiek genetisch profiel
Aspirine werkt al tientallen jaren niet als middel tegen dementie, zo bleek uit grote studies. Maar een nieuwe analyse laat…
1 min
Hersengen beschermt geheugen bij verouderende muizen
Waarom verliezen sommige mensen hun geheugen als ze ouder worden, terwijl anderen scherp blijven? Een gen in de hersenen lijkt…
2 min
Gehoorapparaten verlagen risico op vroege sterfte bij mensen
Meer dan een miljard mensen leven met gehoorverlies. Een gehoorapparaat geldt als praktisch hulpmiddel. Maar nieuw…
1 min
Visolie bereikt het brein maar helpt geheugen niet
Miljoenen mensen nemen visoliepillen om hun geheugen te beschermen. Een nieuwe studie laat zien dat de visolie wel degelijk in…
2 min
Alzheimer-risicogen verstoort myelinisatie in hersencellen bij muizen
Het APOE4-gen is de bekendste genetische risicofactor voor Alzheimer. Onderzoekers wisten al dat het iets doet met vetten in…
1 min
Peroxisomen bij Alzheimer: betrokken maar niet bewezen oorzaak
Peroxisomen zijn celorganellen die vetten verwerken en schadelijke stoffen afbreken. Er zijn aanwijzingen dat ze bij Alzheimer…
2 min
Immuuncellen blokkeren beschadigt minder hersenen bij Alzheimer in muizen
Onderzoekers vonden een manier om hersenschade bij Alzheimer te beperken zonder het bekende tau-eiwit te verwijderen. Bij…
1 min
Immuuncellen trekken T-cellen aan bij Alzheimer in hersencellen
Het immuunsysteem speelt een rol bij Alzheimer, maar hoe precies is moeilijk te bestuderen in menselijk hersenweefsel.…
1 min
Verouderd brein ruilt geheugen voor overzicht bij mensen
Het verouderende brein verliest zijn grip op details. Maar dat hoeft geen achteruitgang te zijn.
1 min
Zeldzame mutatie beschermt hersenen bij hoog Alzheimer-risico
Sommige mensen dragen een gen dat het risico op Alzheimer sterk verhoogt, maar worden toch mentaal scherp oud.
1 min
Lopen vertraagt Alzheimer-schade al bij 3.000 stappen per dag
Je hoeft geen tienduizend stappen per dag te zetten om je hersenen te beschermen. Al bij 3.
1 min
Slaap na je 50e: wat er verandert en waar je invloed op hebt
Slaap verandert na je 50e op voorspelbare manieren. Wat is normaal, wat schaadt je geheugen, en wat helpt echt? De stand van…
3 min
Hersencircuits bij veroudering gebaat bij beter enzym in cellen
Naarmate de hersenen ouder worden, raken bepaalde verbindingen tussen zenuwcellen minder goed werkend. Onderzoekers ontdekten…
2 min
Hersencellen die beschermen gaan cellen beschadigen bij veroudering
Sommige hersencellen die we altijd als beschermers zagen, kunnen bij ouder worden het tegenovergestelde doen. Ze beginnen te…
1 min
Bloedeiwitten rond de menopauze voorspellen hersenveroudering
Tijdens de overgang veranderen zestien eiwitten in het bloed op een manier die samenhangt met de gezondheid van het brein…
2 min
Vergeten peptide vormt eiwitklonten bij Alzheimer
Decennialang richtte Alzheimer-onderzoek zich vrijwel uitsluitend op amyloïd-bèta. Maar er is een tweede verdachte die lange…
1 min
Amyloïd opruimen beschermt hersenen ook bij Alzheimer
Wat gebeurt er in het brein nadat amyloïd-plaques zijn verwijderd? Een zeldzame kijkje in het brein van een Alzheimer-patiënt…
1 min
DNA-methylering in het brein linkt APOE-gen aan Alzheimer
Waarom verhoogt een bepaald gen zo sterk het risico op Alzheimer? Onderzoekers vonden een aanwijzing in chemische markeringen…
2 min
Hersenspoeisignalen na beroerte hersteld bij muizen
Na een beroerte blijven veel patiënten kampen met geheugen- en bewegingsproblemen. Onderzoekers testten bij muizen een aanpak…
2 min
Hersengolven tijdens rust veranderen meetbaar bij ouder worden
Hoe het rustende brein elektrisch actief is, verandert naarmate mensen ouder worden. Onderzoekers slaagden er nu in dat…
2 min
Hersenverbindingen bij Alzheimer volgen ander pad dan bij normale veroudering
Hoe de hersenen bij normale veroudering veranderen is fundamenteel anders dan wat er bij Alzheimer gebeurt.
2 min
Winterslaperigheid heeft een biologische basis in het brein
Veel mensen voelen zich ‘s winters slomer en slaperig. Nieuw onderzoek bij fruitvliegjes onthult een neurologisch circuit dat…
2 min
Spraak verraadt hoe snel het brein veroudert
Hoe iemand praat, zegt meer over de staat van het brein dan je zou verwachten. Onderzoekers bouwen er nu een verouderingsklok mee.
2 min
Darmstof maakt beroerte erger via afweer
Bacteriën in je darmen maken een stof die het herstel na een beroerte actief belemmert. Dat klinkt indirect, maar het verband…
2 min
In landen waar meer mensen meertalig zijn, verouderen mensen gezonder
Een Europese studie onder 86.149 mensen in 27 landen vond dat mensen in landen met veel meertaligheid minder vaak versneld…
2 min
Afweercellen buiten het brein sturen tau-schade
Veroudering van het brein begint soms buiten het brein zelf. Nieuw onderzoek laat zien dat immuuncellen in het bloed een…
2 min
Optogenetica wint Nobelprijs en opent deuren voor hersenbehandeling
Licht gebruiken om individuele hersencellen aan en uit te zetten: dat klinkt als sciencefiction. Toch won die techniek zojuist…
2 min
Chronische ontsteking verbindt broze botten en dementie
Mensen met osteoporose hebben een opvallend verhoogd risico op dementie. En andersom: mensen met dementie verliezen vaker…
2 min
Dieet vertraagt hersenveroudering met 2,5 jaar
Stel je voor dat je hersenen 2,5 jaar jonger zijn dan je kalenderleeftijd. Nieuw onderzoek suggereert dat dit mogelijk is met…
2 min
Darmbacterie verhoogt risico op Alzheimer
Een stof die darmbacteriën aanmaken blijkt nauw samen te hangen met een hoger risico op Alzheimer. De stof stapelt schadelijke…
2 min
APOE2-gen beschermt de bloedvaten in het brein
Niet elk APOE-gen is gelijk. Mensen met de APOE2-variant lijken een lagere kans op Alzheimer te hebben dan mensen met APOE3 of…
2 min
Negatieve emoties sturen eetgedrag bij boulimia
Mensen met boulimia nervosa reageren anders op negatieve gevoelens dan mensen zonder eetstoornis. Dat verschil is merkbaar in…
2 min
APOE4-gen beschadigt bloedvaten in de hersenen
Bijna een kwart van de bevolking draagt het APOE4-gen: de grootste bekende genetische risicofactor voor Alzheimer.
2 min
Brein-veroudering voorspeld door DNA-patroon op veertig
Wie op zijn veertigste biologisch sneller veroudert, heeft tien jaar later meer geheugenklachten. Dat suggereert nieuw…
2 min
Afweercellen buiten het brein sturen Alzheimer aan
Hersenschade bij Alzheimer lijkt te beginnen buiten het brein. Onderzoekers ontdekten dat afweercellen worden geactiveerd in…
2 min
Mitochondriale gezondheid stuurt leren op latere leeftijd
Waarom leren we moeilijker naarmate we ouder worden? Een nieuw onderzoek wijst naar de mitochondriën: de energiefabriekjes in…
2 min
Aardmagnetisch veld stuurt mitochondriën bij Parkinson
Het aardmagnetische veld is zo gewoon dat niemand er bij stilstaat. Maar als je het weghaalt, verandert er iets in de cellen…
2 min
Vroege levenservaringen dempen zintuigen blijvend
Wat er in de eerste levensfase met je zintuigen gebeurt, bepaalt mee hoe gevoelig ze de rest van je leven zijn.
2 min
Peptide in hersenen vermindert tau-schade bij muizen
In de hersenen van Alzheimer-patiënten is een klein eiwit sterk verminderd. Aanvullen ervan verminderde tau-ophopingen in…
2 min
Immuuncellen doneren mitochondriën aan hersencellen
Immuuncellen die je via een beenmergtransplantatie krijgt, doen meer dan je afweer herstellen. Ze geven ook hun eigen…
2 min
DNA-reparatie-eiwit fout legt Alzheimer-risico bloot
Sommige mensen met het BRCA1-eiwit in een afwijkende vorm hebben meer kans op Alzheimer. Dat lijkt vreemd: BRCA1 staat bekend…
2 min
Tau-fosforylering stoort transport in neuronen
Bij Alzheimer hoopt het tau-eiwit zich op in neuronen in een abnormale vorm. Een nieuwe studie laat zien hoe die verandering…
2 min
Slaapfragmentatie verstoort geheugen via dopamine
Goed slapen is essentieel voor het vormen van herinneringen. Maar waarom precies? Nieuw onderzoek bij fruitvliegjes onthult…
2 min
Apen leren pas goed overleven na acht jaar
Een jong orang-oetan weet al vroeg hoe hij fruit vindt. Maar echt overleven in het woud, dat duurt jaren om te leren.
2 min
Hersenen optimaliseren geheugen naarmate je ouder wordt
Vergeetachtigheid op latere leeftijd geldt als achteruitgang.
2 min
Hersenstoornis legt verband bloot tussen suiker en hersenontwikkeling
Een zeldzame hersenstoornis bij kinderen brengt een onverwacht mechanisme aan het licht: de manier waarop eiwitten worden…
2 min
Hersenziekten beginnen buiten het brein
Alzheimer wordt gezien als een hersenziekte. Maar de schade begint misschien niet eens in de hersenen zelf. Steeds meer bewijs…
2 min
Vasten verbetert symptomen bij Huntington-patiënten
Huntington is een erfelijke hersenziekte waarvoor geen behandeling bestaat. Toch lieten twintig patiënten na twaalf weken…
2 min
Taal leren verloopt anders in hersenen met autismerisico
Baby’s die later een autismediagnose krijgen, lopen vaak vertraging op in het leren praten. Maar wanneer begint dat verschil…
1 min
Long COVID beschadigt neuronen die dopamine vrijgeven
Veel mensen met long COVID kampen maandenlang met extreme vermoeidheid, traagheid en concentratieproblemen. Hersenscans geven…
1 min
Zonder licht voelen ratten structuren scherper
Mensen die blind zijn, hebben doorgaans een fijner gevoel voor tast. Maar hoe werkt dat in de hersenen?
1 min
Herseneiwit Menin beschermt cellen tegen veroudering
Een eiwit in de hersenen daalt met de leeftijd. Bij muizen hangt een lagere concentratie samen met meer ontsteking, slechtere…
2 min
Hersencel-omprogrammering werkt minder bij oude muizen
Onderzoekers werken aan een techniek die steuncellen in de hersenen omzet in nieuwe neuronen.
2 min
Tau-eiwit aanpakken: zo ver is de wetenschap
Na decennia van onderzoek naar amyloïd-bèta bij de ziekte van Alzheimer richt de wetenschap zich nu op tau. Dit eiwit…
2 min
Kleine eiwitten in hersenen veranderen bij Alzheimer
In de hersenschors van mensen met Alzheimer zijn honderden kleine eiwitten actief die wetenschappers tot nu toe over het hoofd…
2 min
Uitstelgedrag in het brein veranderd met stroom
Chronisch uitstellen is geen kwestie van wilskracht. Het is een meetbaar patroon in de hersenen. En dat patroon bleek…
1 min
Zenuwcellen worden stabieler dankzij één remmer
Het brein heeft een ingebouwd mechanisme om te voorkomen dat zenuwcellen overactief worden. Onderzoekers hebben nu ontdekt…
1 min
Energietekort in cellen remt leren op latere leeftijd
Oudere mensen vinden het moeilijker om nieuwe gewoonten aan te leren. Dat geldt ook voor muizen.
2 min
Kleine eiwitjes in het verouderende brein nu in kaart
In het brein zitten honderden kleine eiwitten die wetenschappers jarenlang over het hoofd hebben gezien. Een nieuwe atlas…
2 min
Je geheugen scherp houden: 5 dingen die het verschil maken
Welke leefstijlkeuzes houden je geheugen scherp na je 50e? Bewegen, slaap, voeding en cognitieve training: dit is wat het…
3 min
Hersencircuit regelt slaap via orexine-signaal
Een bijna onbekende laag in de hersenschors blijkt een sleutelrol te spelen in hoe de slaap-waakcyclus wordt geregeld.
1 min
Immuuncellen sturen T-cellen het verouderende brein in
Het brein heeft zijn eigen immuunsysteem, afgesloten van de rest van het lichaam. Toch dringen bepaalde immuuncellen van…
2 min
Bloedeiwitten koppelen APOE4-gen aan Alzheimer-schade
Het APOE4-gen verhoogt het risico op Alzheimer aanzienlijk. Maar hoe veroorzaakt het concrete schade in de hersenen?
2 min
Statines verlagen dementierisico bij diabetes
Wie vroeg begint met cholesterolverlagers na een diabetes-diagnose, lijkt minder kans te hebben op dementie. Dat suggereert…
2 min
REM-slaap verankert herinneringen via eigen hersengolven
Slaap is niet één toestand. Terwijl de meeste aandacht uitgaat naar diepe slaap, blijkt de REM-slaap een eigen, tot nu toe…
1 min
Hersenprikkeling verbetert vrouwengezondheid op latere leeftijd
Elektrische prikkeling van de hersenen wordt al ingezet bij depressie en epilepsie.
2 min
Blaassignalen reageren op zenuwstimulatie via frequentie
Zenuwstimulatie bij de enkel wordt al jaren gebruikt tegen blaasproblemen zoals aandrangincontinentie. Maar hoe het precies…
1 min
Motorzenuw-assen worden kwetsbaar door gatpatronen in eiwitten
Langere zenuwen breken eerder. Dat vermoeden bestaat al langer, maar waarom het zo is, blijft deels onduidelijk.
1 min
Verouderde hersencellen herstellen werking van het cerebellum
Het brein krimpt en verliest structuur met de jaren. Toch doet een deel van de hersenen iets onverwachts: het blijft gewoon…
1 min
APOE-gen destabiliseert DNA en versnelt celveroudering
Een gen dat al lang in verband wordt gebracht met Alzheimer doet nog iets anders: het destabiliseert de verpakking van DNA in…
1 min
Aangepaste blaasjes verbeteren geheugen bij Alzheimer-muizen
Wat als je kleine pakketjes uit jong bloed kunt aanpassen zodat ze het brein beter bereiken?
1 min
Hersencel-omprogrammering draait Alzheimer terug bij muizen
Wat als je beschadigde hersencellen kunt vervangen door nieuwe, gewoon gemaakt van cellen die er al zijn?
2 min
Eerste medicijn voor zeldzame hersenziekte goedgekeurd
Voor mensen met de Alexander-ziekte, een zeldzame en dodelijke neurologische aandoening, is er eindelijk een behandeling.
2 min
Zeevruchten-stof draait veroudering terug bij muizen
Een stof uit eetbare zeepokken verbeterde het geheugen van oude muizen, verminderde ontstekingen en zorgde zelfs voor dikker,…
1 min
Cognitieve achteruitgang bij muizen teruggedraaid via eiwitremmer
Een eiwit dat normaal helpt bij de verwerking van RNA in cellen speelt mogelijk een sleutelrol bij de ziekte van Alzheimer.
1 min
Verouderde microglia beschadigen het verouderende brein
In een verouderend brein raken de eigen afweercellen van de hersenen beschadigd. Ze scheiden dan een eiwit uit dat…
2 min
Hersendelen verouderen ongelijk bij Lewy-dementie
Niet elk deel van de hersenen veroudert even snel bij dementie met Lewy-lichaampjes. Complexere hersengebieden, met meer…
2 min
Slaap laat hersenen geheugen verankeren via stille pauzes
Wat doet je brein als je slaapt? Niet niets. Tijdens de rustige fase van de slaap worden herinneringen verankerd.
2 min
Eiwit in neuronen drijft Alzheimer vroeg aan
Wat als niet de bekende amyloïdplaques, maar een ander eiwit de eerste trekker van Alzheimer is?
2 min
Hersengolven coördineren visuele informatie per laag
Je hersenen verwerken wat je ziet in meerdere lagen tegelijk. Onderzoekers hebben nu voor het eerst in detail gemeten welke…
1 min
Psychedelica beschermen hersencellen preventief
Psychedelica worden al onderzocht als behandeling voor depressie en angst. Maar nieuw wetenschappelijk commentaar opperde iets…
1 min
Bloedtest spoort vroeg Alzheimer op via zaadjes
Alzheimer begint niet met vergeten. Het begint met een microscopisch klein kluwen eiwit in je bloed, jarenlang voor je iets merkt.
2 min
Verouderde hersencellen lekken schadelijk signaal
Immuuncellen in je hersenen worden oud en beginnen dan iets te lekken wat gezonde cellen beschadigt. Een nieuw eiwit staat nu…
1 min
Na je 90e is dementierisico nog niet weg
Cognitief gezond je negentigste halen klinkt als een overwinning.
1 min
Alzheimer begint jaren voor de eerste plaque
Amyloïdplaques gelden als het vroegste teken van Alzheimer dat zichtbaar is op een hersenscan. Maar hersenen veranderen al…
1 min
Hersencellen beschermen myeline en vertragen cognitieve achteruitgang
Sommige hersenen blijven scherp tot op hoge leeftijd, terwijl andere al vroeg achteruitgaan. Nieuw onderzoek suggereert dat…
2 min
Hersenactiviteit voorspelt cognitieve veerkracht via dopamine
Sommige mensen presteren cognitief beter dan hun brein zou voorspellen. Anderen juist slechter. Nieuw onderzoek ontdekte een…
1 min
Breinactiviteit tijdens films voorspelt je geheugen het best
Je hersenen in rust zeggen minder over je geheugen dan eerder gedacht.
1 min
Hartritme tijdens slaap meet geheugenverwerking
Je hartslag daalt en stijgt tijdens je slaap in een langzaam, regelmatig ritme. Nieuw onderzoek toont dat dit ritme direct…
2 min
Leefstijl remt verspreiding van verouderde hersencellen
Verouderde cellen in de hersenen gedragen zich als een infectie. Ze sturen signalen uit die buurcellen aanzetten tot hetzelfde…
1 min
Nieuwe migraine-richtlijnen na tien jaar stilstand
Voor het eerst in veertien jaar zijn de richtlijnen voor het voorkomen van migraine bijgewerkt.
2 min
Slaap geeft vroeg Alzheimer-risico bloot
Kleine onderbrekingen in je slaap die je zelf nauwelijks merkt, kunnen al jaren voor de eerste geheugenklachten wijzen op een…
2 min
Verouderde hersencellen verspreiden zich via vijf routes
Verouderde cellen hopen zich op in de hersenen naarmate we ouder worden. Maar hoe precies?
1 min
Muishersenbeelden tonen emoties in de tijd
Emoties zijn geen momentopnames. Ze ontvouwen zich in de tijd, terwijl meerdere hersengebieden achter elkaar actief worden.…
2 min
Autisme-mutaties herschrijven eiwitnetwerken in het brein
Autisme hangt samen met honderden verschillende genmutaties. Maar hoe leiden zulke uiteenlopende mutaties tot vergelijkbare…
2 min
Microglia vernietigen neuronen bij ALS
Bij ALS sterven motorische zenuwcellen af. Nieuw onderzoek in muizen suggereert dat niet alleen de ziekte zelf dit…
2 min
Je darmflora bepaalt hoe je veroudert
Je darmbacteriën doen meer dan voedsel verteren. Ze communiceren voortdurend met je genen, je immuunsysteem en je hersenen. En…
2 min
7 manieren om beter te slapen, en één die alleen geld kost
Van vaste bedtijden tot cognitieve gedragstherapie: dit zijn de zeven best bewezen manieren om beter te slapen, en één die…
3 min
Gordelroosvaccin verlaagt dementierisico met 24 procent
Een prik tegen gordelroos bleek in een grote studie ook het risico op dementie fors te verlagen. Ruim 500.000 ouderen deden…
2 min
Hersenrevalidatie na beroerte verbeterd bij muizen
Na een beroerte herstel je nooit volledig. Maar bij muizen lukte het onderzoekers om via herprogrammering van hersencellen de…
1 min
Verouderde hersencellen steken buren aan via vijf routes
Verouderde cellen in het brein blijven niet stil. Ze sturen chemische signalen die naburige cellen aanzetten hetzelfde te worden.
2 min
Gezonde bloedvaten op je 50e geven meer dementiévrije jaren
Wie op middelbare leeftijd geen hoge bloeddruk, diabetes of rookgedrag heeft, leeft gemiddeld meer dan twaalf jaar langer…
2 min
Bloedvaten in hersenen reageren per hersenlaag anders
Het brein heeft zijn eigen interne bloedvoorziening, nauwkeurig afgestemd op welke cellen op welk moment actief zijn.
2 min
Immuuncellen eten levende hersencellen bij ALS
Bij ALS gaan immuuncellen in het ruggenmerg de fout in. Ze eten gezonde, nog levende zenuwcellen op alsof die al dood zijn.…
2 min
Meerdere routes leiden naar langer leven bij wormen
Er is niet één manier om langer te leven. Nieuw genetisch onderzoek bij kleine wormpjes laat zien dat er minstens drie…
2 min
Luchtvervuiling versnelt Parkinson via de darm
Luchtvervuiling verhoogt het risico op Parkinson. Maar het mechanisme loopt niet alleen via de longen. Een nieuwe analyse…
2 min
Hersencellen worden ontstoken via stofwisseling op leeftijd
Microglia, de afweercellen van het brein, veranderen van gedrag naarmate je ouder wordt. Nieuw onderzoek legt uit hoe…
2 min
Slaap legt herinneringen vast via specifieke celstructuren
Terwijl je slaapt, worden ervaringen van de dag omgezet in langetermijnherinneringen. Nieuw onderzoek laat zien dat dit niet…
2 min
Hersenorganoïden rijpen vijf jaar lang als echt weefsel
In een laboratorium bij Harvard hebben mini-hersenen meer dan vijf jaar overleefd. In die tijd ontwikkelden ze zich op een…
2 min
Hersenen leren afwijkingen herkennen via thalamus-circuit
Je brein voorspelt voortdurend wat er gaat komen op basis van eerdere ervaringen. Wanneer iets afwijkt van die verwachting,…
1 min
Onbekend eiwit versnelt eiwitophoping bij Alzheimer
Bij Alzheimer hopen eiwitten op in de hersenen en beschadigen neuronen. Nu hebben onderzoekers een nauwelijks bestudeerd eiwit…
2 min
Bewegen beschermt het brein via spiersignalen bij Parkinson
Waarom helpt sport bij Parkinson? Spieren blijken niet alleen kracht te leveren, maar ook beschermende signalen naar de…
2 min
Oestrogeen beschermt de hersenen tot op late leeftijd
Vrouwen die hormoontherapie gebruikten, hadden 39 procent minder kans op dementie. Onderzoekers vonden ook minder…
2 min
Bewegen op middelbare leeftijd beschermt het brein later
Wie op zijn veertigste of vijftigste regelmatig beweegt, houdt zijn hersenen op latere leeftijd scherper. Dat geldt ook voor…
2 min
Verouderingsklokken voor het brein in kaart
Je hersenen kunnen ouder zijn dan je kalenderleeftijd aangeeft. Wetenschappers werken aan klokken die dat verschil meten, maar…
2 min
Tau-eiwit treft energiefabrieken in hersencellen
Een eiwit dat samenklontert bij alzheimer blijkt ook de energieproductie in hersencellen te verstoren. Het gaat daarbij niet…
2 min
Hersencellen van een broer leven mee in jouw brein
Stel dat een deel van de cellen in je hersenen genetisch van iemand anders zijn. Bij een bepaalde apensoort is dat gewoon…
2 min
Parkinson beschadigt steuncellen voor neuronen
Parkinson staat bekend als een ziekte waarbij zenuwcellen afsterven.
1 min
Slaapritme koppelt hersenen voor geheugenopslag
Terwijl je slaapt, verwerkt je brein wat je overdag hebt meegemaakt. Nieuwe beeldvormingsstudies laten nu zien welke…
1 min
Verouderde bloedstamcellen steken ontsteking aan
Je immuunsysteem onthoudt bedreigingen zodat het ze sneller kan aanpakken. Maar bij veroudering gaat dat geheugen de mist in.
1 min
Hersenscanner brengt Huntington-schade nauwkeurig in kaart
Huntington is een erfelijke hersenziekte die decennia voor de diagnose al schade aanricht.
2 min
Leefstijlrisico’s verklaren bijna helft van dementie
Bijna de helft van alle dementiegevallen kan mogelijk worden uitgesteld door te werken aan risicofactoren die je zelf kunt…
2 min
Ontsteking in hersenen bij Alzheimer moeilijker te remmen
Een veelbelovend principe uit muisstudies blijkt bij mensen lastiger te werken. Een antilichaamtherapie tegen hersenontsteking…
2 min
Kleine hersenuitsteeksels verraden schizofrenie vroeg
Neuronen in de hersenen zijn bezaaid met kleine uitsteeksels, dendriete doorns (dendritic spines) genaamd.
2 min
Hersenstructuur laat zien hoe primaat-zicht evolueerde
Primaten hebben uitzonderlijk scherp zicht vergeleken met andere zoogdieren. Onderzoekers gingen op zoek naar de fossiele…
2 min
Hersencel-netwerk stuurt blaas en sluitspier nauwkeurig
Plassen lijkt vanzelf te gaan, maar vraagt om milimeternauwkeurige samenwerking tussen de blaas en de sluitspier. Onderzoekers…
2 min
Mitochondria-transport in hersencellen ontrafeld
Hersencellen zijn lang en hebben een ongewoon energieprobleem: ze moeten energiefabrieken (mitochondria) over grote afstanden…
1 min
Rett-syndroom mutatie onderscheid bepaalt behandelkansen
Niet elke mutatie in hetzelfde gen leidt tot dezelfde ziekte.
2 min
Hersengolven sturen navigatie via aanpasbaar ritme
Het brein gebruikt elektrische golven om informatie te verwerken.
2 min
Tau-eiwit keert energieproductie hersencellen om
Het tau-eiwit, al jaren een mikpunt in Alzheimer-onderzoek, heeft een nieuw gevonden rol. Het draait de energiestroom in…
2 min
Eén stof stijgt bij vijf levensverlengingsmiddelen
Vijf verschillende middelen die muizen langer laten leven hebben één ding gemeen: ze verhogen allemaal hetzelfde molecuul in…
2 min
Parkinson begint bij de synaps, jaren voor symptomen
Bij Parkinson gaan zenuwcellen verloren in een hersengebied dat beweging aanstuurt. Maar de schade begint veel eerder: bij de…
2 min
Breinactiviteit op leeftijd beter meten met leeftijdssjabloon
Bestaande methoden om hersenactiviteit te analyseren gebruiken één standaardsjabloon voor alle leeftijden. Dat sjabloon past…
2 min
Erfelijkheid stuurt hoe je brein op prikkels reageert
Twee mensen kijken naar dezelfde film. Hun hersenen reageren anders.
2 min
Tau-eiwit beschadigt mitochondria bij hersencellen
Het tau-eiwit staat al jaren in de schijnwerpers bij Alzheimer-onderzoek. Nu blijkt het ook de energiefabriekjes van cellen…
1 min
Hersengebieden herkennen gezichten niet stap voor stap
Neurowetenschappers gaan er al decennia vanuit dat het brein informatie verwerkt als een lopende band: van achter naar voor,…
1 min
Herstel na verslaving zit in een specifiek hersenpad
Waarom vallen mensen na weken of maanden zonder drugs toch terug? Nieuw onderzoek bij ratten brengt een specifieke…
1 min
Gliacellen houden het brein jong via oppervlakte-eiwit
Niet neuronen, maar hun ondersteunende buren bepalen mede hoe snel het brein veroudert.
1 min
Hersenafvoer via de neus beschermt tegen dementie
Het brein heeft een eigen afvoersysteem voor afvalstoffen. Dat systeem verslechtert bij veroudering en lijkt een rol te spelen…
2 min
Slapend brein onthult dementierisico decennia eerder
Terwijl je slaapt, verraadt je brein hoe snel het veroudert. Een machine-learning-analyse van hersenactiviteit tijdens de…
2 min
Slaapgen bepaalt wie kwetsbaarder is voor Alzheimer
Niet iedereen krijgt evenveel schade van slecht slapen. Een gen dat betrokken is bij het nachtelijke reinigingssysteem van het…
2 min
Ontstekingscellen in het brein verjongen bij veroudering
Het brein vervangt zijn eigen immuuncellen naarmate het ouder wordt. Maar de nieuwkomers zijn agressiever dan hun voorgangers.
2 min
Hersenafvoer verbeterd via verhoogd CO₂ bij veroudering
Regelmatig iets meer CO₂ inademen lijkt het reinigingssysteem van het verouderende brein te stimuleren. Dat klinkt onlogisch,…
2 min
Hersencellen integreren signalen via trage dendrietspikes
Hersencellen verwerken informatie niet als een simpele schakelaar. Ze hebben uitlopers (dendrieten) die zelf actief…
1 min
Pijnstiller werkt anders bij vrouwen dan mannen
Morfine, het krachtigste pijnmiddel dat we kennen, werkt niet bij iedereen hetzelfde. Nieuw onderzoek laat zien dat geslacht…
2 min
AI helpt dementiezorg op specialistenniveau schalen
Er zijn te weinig specialisten om alle mensen met dementie goed te begeleiden.
2 min
Immuuncellen in brein bepalen Alzheimer-risico
Niet iedereen met plaques en tau-eiwitklonten in het brein krijgt dementie. Waarom de een cognitief aftakelt en de ander niet,…
2 min
Parkinson-medicijn vormt celstructuur anders
Een veelbesproken Parkinson-remmer doet iets onverwachts: afhankelijk van hoe het molecuul het doelwit benadert, verandert de…
2 min
Digitale testen sporen vroeg Alzheimer beter op
Bloedtesten kunnen Alzheimer steeds vroeger detecteren. Maar de cognitieve tests die artsen gebruiken, zijn nog nauwelijks…
2 min
Veiliger Alzheimer-middel toont weinig bijwerkingen
Bestaande Alzheimer-medicijnen die amyloïd uit de hersenen verwijderen, veroorzaken bij een deel van de patiënten…
2 min
Herseneiwit stuurt leren en geheugen via hippocampus
Een neuropeptide (signaaleiwit in de hersenen) dat al decennialang bekend is als spijsverteringshormoon, blijkt een cruciale…
2 min
Betere hersenafvoer vermindert tau-schade bij muizen
Je brein heeft een eigen reinigingssysteem dat ‘s nachts afvalstoffen afspoelt. Bij oudere mensen werkt dat systeem steeds…
2 min
Het genoom in kaart: hoe de kern van cellen veroudert
Binnen elke cel zit een kern met drie meter DNA, zorgvuldig opgevouwen. Hoe die opvouwing verandert bij ziekte en veroudering,…
1 min
Slaapverlies bij Alzheimer zit in overactieve afweercellen
Mensen met Alzheimer slapen slecht. Jarenlang gold dat als een bijwerking van de hersenplaques die de ziekte kenmerken.
1 min
Hersenorganoïden tonen wie baat heeft bij Alzheimer-behandeling
Niet elke Alzheimer-patiënt reageert hetzelfde op een behandeling. Dat is al lang bekend, maar er was geen goede manier om…
1 min
Vetdruppels in verouderde hersencellen drijven Alzheimer aan
Verouderde hersencellen slaan vet op. Dat klinkt onschuldig, maar onderzoekers ontdekten dat juist die vetopslag een rol…
2 min
Een eiwit in hersenen remt tau-schade bij Alzheimer
Tau-eiwitten die samenklonteren zijn een van de kenmerken van de ziekte van Alzheimer. Onderzoekers vonden een natuurlijk…
2 min
SuperAgers hebben jong geheugen, genen niet
Sommige mensen bereiken de tachtig met een geheugen dat twintig jaar jonger lijkt. Wetenschappers verwachtten dat hun genen…
2 min
Celstress-sensor IRE1 verklaart hoe cellen overleven
Als cellen te veel beschadigde eiwitten produceren, raken ze in stress. Er bestaat een noodprogramma dat hen helpt te overleven.
1 min
Gen APOE2 beschermt hersencellen tegen DNA-schade
Sommige mensen dragen een gen dat hen lijkt te beschermen tegen Alzheimer en veroudering van het brein.
1 min
Tau-remmer geeft Alzheimer-onderzoek nieuwe impuls
Jarenlang richtte Alzheimer-onderzoek zich op amyloïde, een eiwit dat klontert in de hersenen.
1 min
Hersenimmuuncellen verouderen en zetten Alzheimer aan
Diep in het brein zitten cellen die de boel schoonhouden. Ze eten afval, doden beschadigde cellen en houden infecties in bedwang.
2 min
3D-breinkaart onthult hoe Alzheimer het DNA ontwricht
Het DNA in onze cellen is niet zomaar opgerold. Het heeft een precieze driedimensionale structuur die bepaalt welke genen aan-…
2 min
Wat alcohol met je DNA doet: de schade is groter dan je denkt
Langdurig alcoholgebruik beschadigt je DNA via oxidatieve stress, epigenetische veranderingen en directe schade aan hersenen…
2 min
Mitochondria-opruiming bij Parkinson werkt minder dan gedacht
Bij de ziekte van Parkinson sterven bepaalde hersencellen bij voorkeur af. Onderzoekers dachten dat een bekend…
2 min
Hippocampus veroudert via herschikking van het DNA
Het geheugencentrum van het brein, de hippocampus, verandert met leeftijd niet alleen in activiteit maar ook in hoe het DNA…
2 min
Plantaardige mitochondria bereiken het verouderende brein
We eten planten, en de energiefabriekjes in die planten bereiken mogelijk ons brein.
2 min
Bloedtest onderscheidt drie dementievormen betrouwbaar
Een eenvoudige bloedtest die drie vormen van dementie van elkaar kan onderscheiden: dat klinkt als toekomstmuziek, maar een…
2 min
Veel tv kijken op middelbare leeftijd krimpt het brein
Urenlang tv kijken op middelbare leeftijd lijkt het brein tientallen jaren later te beschadigen.
2 min
Hersenimplantaat geeft gevoel terug na dwarslaesie
Een man met een dwarslaesie kon zijn hond al jaren niet meer voelen. Een hersenimplantaat veranderde dat. Het apparaat stuurt…
2 min
Mediterraan dieet beschermt hart en brein via mitochondria
Ouderen die het mediterraan dieet het nauwgezet volgen, hebben hogere bloedspiegels van twee kleine eiwitten die hart en brein…
1 min
Medicijn tegen Alzheimer herstelt ook DNA
Een stof die ooit werd ontwikkeld voor ruggenmergschade blijkt bij muizen ook iets te doen wat tot nu toe geen enkel…
2 min
Meer bewegen helpt brein niet altijd, zegt grote studie
Bewegen geldt als een van de beste dingen die je voor je brein kunt doen. Een nieuwe grote populatiestudie zet daar stevige…
1 min
Ontsteking remt aanmaak van nieuwe hersencellen
Het brein maakt zijn hele leven nieuwe neuronen aan. Maar chronische ontsteking lijkt dat proces stil te leggen. Onderzoekers…
2 min
Ontsteking buiten het brein drijft Parkinson aan
Parkinson wordt vaak gezien als een hersenziekte. Maar nieuw onderzoek suggereert dat de aandoening mede van buiten het brein…
2 min
Dementierisico verschilt sterk per land
Waar je woont, bepaalt mede hoe groot je kans is op dementie. Dat klinkt logisch, maar een nieuw grootschalig onderzoek laat…
2 min
Tau-eiwitverspreiding volgt vaste route bij Alzheimer
Bij de ziekte van Alzheimer verspreidt een schadelijk eiwit zich door het brein op een voorspelbare manier. Onderzoekers…
1 min
Celdood bij Huntington treft wit hersenweefsel eerst
Bij de ziekte van Huntington sterven hersengebieden op een vaste volgorde af. Een nieuwe scanmethode maakt die volgorde…
1 min
Ontsteking in het lichaam beschadigt het brein
Parkinson begint misschien niet in het brein. Nieuw onderzoek suggereert dat ontstekingssignalen vanuit andere weefsels via…
2 min
Verouderde hersencellen in wit hersenweefsel opgeruimd
In het verouderende brein hopen beschadigde hersencellen zich op in een specifiek gebied: het witte stof.
1 min
Werkgeheugen stuurt aandacht via ritmische hersengolven
Hoe weet je brein waar het op moet letten als je twee dingen tegelijk in gedachten houdt?
1 min
Tau-eiwit centraal op groot Alzheimer-congres
Jarenlang draaide het Alzheimer-onderzoek vooral om amyloïd-plaques. Op het grote AAIC-congres in Londen verschuift de…
2 min
BCG-vaccin vertraagt mogelijk Alzheimer via afweer
Een oud tuberculose-vaccin blijkt iets bijzonders te doen in het brein. Het zet het afweersysteem in het hersenvocht aan, en…
2 min
Brein vermijdt actie bij bedreiging, ook zonder cortex
Als er gevaar dreigt, kiest het brein vaker voor stilstand dan voor handelen. Maar welk hersengebied stuurt die keuze?…
2 min
Brein bewaakt zijn eigen acties voor beter leren
Hoe weet je brein of het de juiste keuze maakte? Een nieuw experiment laat zien welke hersenregio dat bewaakt en hoe die…
2 min
Eiwit Arc verspreidt Alzheimer door het brein
Alzheimer verspreidt zich van cel tot cel. Nu weten onderzoekers welk eiwit daarvoor de deur openzet. Tau-eiwitten hopen zich…
2 min
Oestrogeen stuurt hersengezondheid van jong tot oud
Oestrogeen doet meer dan de voortplanting regelen. Het hormoon beïnvloedt hoe hersencellen zich ontwikkelen én hoe ze verouderen.
2 min
Hersenafval stapelt op vroeg bij Parkinson-risico
Al jaren vóór de eerste Parkinson-symptomen kunnen hersenen moeite krijgen met hun eigen afvalverwerking. Dat patroon is nu…
2 min
Darmbacterie versnelt veroudering van het brein
Een stofje dat darmbacteriën aanmaken, blijkt het brein te beschadigen. En hoe ouder je wordt, hoe meer van dat stofje er in…
2 min
Cilia-defect onthult nieuwe aanknopingspunten bij longziekte
Kleine haartjes op je longcellen houden je luchtwegen schoon. Als die haartjes niet goed bewegen, word je chronisch ziek.…
2 min
Astronauten schatten hun eigen massa verkeerd in
Astronauten bewegen langzamer in de ruimte, ook als ze dat helemaal niet willen. Nieuw onderzoek heeft nu aangetoond waarom:…
2 min
Hersenen corrigeren geheugen via sociale ervaringen
Het brein kent niet alleen mensen, het herinnert ook hoe die mensen zich gedroegen. En als dat gedrag verandert, past het…
2 min
Genmozaïek in cellen koppelt aan Alzheimer en Parkinson
Niet alle cellen in je lichaam zijn genetisch identiek. Zelfs bij gezonde mensen zijn er cellen die genen op een andere manier…
2 min
Antilichamen hervormen het volwassen brein
Je hersenen zijn uitgegroeid, maar ze worden nog steeds bijgestuurd. Antilichamen, eiwitten die normaal ziekteverwekkers…
2 min
Aminozuur in T-cellen remt auto-immuunziekte
Het immuunsysteem kan je eigen lichaam aanvallen. Dat is de kern van auto-immuunziekten zoals multiple sclerose. Nieuw…
2 min
Waarom sommige hersenen dementie weerstaan
Bij de meeste mensen met veel Alzheimer-schade in de hersenen ontstaat dementie. Maar bij sommigen niet. Wetenschappers…
2 min
Hersencellen sterven anders bij Alzheimer
Alzheimer tast het geheugen aan door neuronen te vernietigen. Maar hoe die neuronen precies sterven, was lang onduidelijk.
2 min
Neuroblastoom-overleving voorspeld via één genmarker
Bij kinderkanker is voorspellen wie beter en wie slechter reageert op behandeling van levensbelang.
1 min
Slagaderziekte in het brein veroorzaakt veel voorkomende beroerte
Artsen behandelen een veelvoorkomend type hersenberoerte al decennia met bloedverdunners en plaatjesremmers. Maar nieuw…
2 min
Beslissende hersencellen sturen beloningsgedrag bij apen
Een klein hersengebied dat bij de ziekte van Parkinson wordt behandeld met elektrische stimulatie, blijkt ook een rol te…
1 min
Klein molecuul vertraagt zenuwschade bij ALS
Bij ALS sterven zenuwcellen in de hersenen en het ruggenmerg af, en dat proces verloopt snel.
2 min
Kanker remt eetlust via gevoelszenuwen
Veel kankerpatiënten vallen sterk af, niet omdat ze niet willen eten, maar omdat hun lichaam de eetlust actief onderdrukt.…
1 min
Alzheimer-medicijn tau haalt eerste fase-2 hindernis
Een experimenteel Alzheimer-medicijn dat gericht is op het eiwit tau haalt eerste veelbelovende resultaten. De gedetailleerde…
2 min
Neuronen in context: genetica van hersenziekten verfijnd
Hersencellen reageren niet altijd hetzelfde op een prikkel. De genetica achter hersenziekten blijkt sterk te variëren…
2 min
Alzheimer verspreidt zich via pakketjes tussen hersencellen
Hoe bereikt Alzheimer steeds nieuwe delen van het brein? Een bekend hersenproteïne blijkt giftige brokstukken van cel naar cel…
1 min
Elke cel heeft zijn eigen verouderingstempo
Niet je hele lichaam veroudert even snel. Sommige cellen zijn biologisch veel ouder dan andere, en dat verschil bepaalt welke…
2 min
Beweging beschermt het verouderende brein via mitochondria
Regelmatig bewegen houdt het brein langer gezond. Maar hoe werkt dat precies? Nieuw onderzoek richt de blik op de…
2 min
Hoe vitamine B12 cellen jong en energiek houdt
Iedereen kent vitamine B12 als iets wat je energie geeft. Maar wetenschappers ontdekken nu dat een tekort al vroeg toeslaat,…
2 min
Celdeling in algen onthult ijzermechanisme bij celdood
Algen die massaal afsterven, doen dat niet willekeurig. Ze coördineren hun eigen dood via een razendsnel chemisch…
2 min
Bloedmetabolieten onthullen hersengezondheid in middelbare leeftijd
Al voordat je klachten hebt, schrijft je bloed mee aan het verhaal van je hersenveroudering.
2 min
Hersencellen ruimen zichzelf op bij veroudering, bleek in muizen
Wat gebeurt er als hersencellen hun eigen opruimmechanisme verliezen? Tot nu toe dacht men dat dit altijd schadelijk is. Een…
2 min
DNA-methylering verraadt veroudering in zeventien weefsels
Je huid veroudert anders dan je lever. Je spierweefsel volgt een ander patroon dan je hersenen. Maar er zijn ook…
2 min
Bloedmetabolieten verbinden leefstijl aan hersenveroudering
Wat je bloed op je vijftigste laat zien, kan voorspellen hoe je brein er op je zeventigste voor staat. Een grote studie brengt…
2 min
Hoe pasgeborenen al taal onthouden in de hersenen
Een pasgeborene van vier dagen oud kan al een vertrouwd woord herkennen. En hoe goed dat lukt, hangt af van wie het woord…
1 min
Alzheimer-gen stuurt nieuw doelwit voor behandeling
Het grootste genetische risico op Alzheimer zit in één gen: APOE4. Een nieuw onderzoek zoekt naar manieren om dit risico te…
1 min
Parkinson-model in hersenmini-orgaan onthult celmechanisme
Parkinson is al jaren moeilijk te bestuderen in het laboratorium: diermodellen bootsen de menselijke ziekte maar gedeeltelijk na.
2 min
Brein-verbindingskaart voorspelt spierkracht op latere leeftijd
Hoe sterk je handgreep is, zegt iets over hoe je hersenen zijn verbonden. Onderzoekers ontdekten dat bepaalde patronen in…
2 min
Vroege hersenrijping vormt gedrag tot op hoge leeftijd
Wat er met je hersenen gebeurt in de eerste weken na de geboorte, kan je gedrag als volwassene blijvend beïnvloeden. Dat…
1 min
Een bloedeiwit beschermt het verouderende brein
Er is een eiwit in je bloed dat meetbaar afneemt naarmate je ouder wordt. En naarmate het daalt, neemt de kans op cognitieve…
2 min
Oestrogeen vormt het brein, van jong tot oud
Geslachtshormonen vormen niet alleen het lichaam tijdens de puberteit, ze herprogrammeren ook actief de hersenen. Nieuw…
1 min
Roterende hersengolven stemmen het brein op elkaar af
Het brein organiseert zijn activiteit niet alleen via losse signalen, maar ook via grote, roterende golfpatronen die door het…
1 min
Koper verwijdert giftige eiwitten bij Alzheimer
Een verbinding op basis van koper wist in laboratoriumonderzoek giftige eiwitten uit het brein te verwijderen die kenmerkend…
1 min
Gordelroosprik verlaagt kans op dementie
Ouderen die gevaccineerd zijn tegen gordelroos, blijken beduidend minder kans te hebben op dementie. Dat is opmerkelijk, want…
2 min
Ademhalingsvirus beschadigt celpoortjes en verlamt motorische zenuwen
Een veelvoorkomend ademhalingsvirus kan bij sommige kinderen de motorische zenuwen aantasten. Nieuw onderzoek laat zien hoe:…
1 min
Progeria: wat versnelde veroudering bij kinderen leert over het hart
Een zeldzame ziekte waarbij kinderen tientallen jaren te snel verouderen, leert ons iets over gewone veroudering.…
1 min
Veroudering vertraagt langs drie verschillende routes
Wetenschappers dachten lange tijd dat er één universele route is om veroudering te vertragen. Nieuw onderzoek bij wormen…
2 min
Beslissen onder stress: ritalin werkt anders per persoon
Ritalin is bekend als concentratiemedicijn. Maar het beïnvloedt ook hoe je beslissingen neemt als er druk op staat.
1 min
Populair hersensupplement kan mannen schaden
Tyrosine staat in tientallen ‘focus-supplementen’ als veilig en ondersteunend voor de hersenen.
1 min
Hersencellen geven signalen door via een vaste zone
Hoe geven hersencellen een signaal door na iedere prikkel? En wat bepaalt de capaciteit daartoe?
1 min
Arm opgroeien verandert de hersenen meetbaar
Hoe rijk of arm je opgroeide, is terug te zien in je hersenen.
1 min
Hoe je brein smaak omzet in een keuze
Je tong proeft, maar je hersenen beslissen. Een nieuwe studie onthult welke cellen in de smaakcortex verantwoordelijk zijn…
1 min
Diabetes en dementie blijken nauw verweven
Mensen met diabetes hebben een verhoogd risico op dementie. Maar de relatie gaat beide kanten op: de ziekten versterken elkaar…
2 min
Je lever verraadt hoe snel je lichaam veroudert
Een nieuwe maatstaf voor biologische veroudering kijkt niet naar je hersenen of je bloed, maar naar je lever. En die klok…
2 min
Je circadiaan ritme hangt af van één enzym
Je bioritme tikt als een uurwerk, maar dat uurwerk werkt alleen omdat één enzym op de juiste plek aanwezig is. Nieuwe…
1 min
Pijnbeleving stuurt het hart, niet andersom
Je hart klopt sneller als je pijn verwacht. Maar wat als je nep-hartritme-informatie krijgt? Onderzoekers lieten zien dat het…
1 min
Geur en geheugen groeien uit elkaar in de hersenen
Je herkent een geur, maar je weet ook of je hem al eerder hebt geroken. Hoe scheiden de hersenen die twee dingen van elkaar?…
1 min
Armoede laat sporen na in het kinderbrein
Wat een kind meemaakt in zijn eerste levensjaren vormt zijn hersenen. Maar welke factor heeft de grootste invloed? Dat blijkt…
1 min
Hersenbeschadiging verstoort geheugenritmes bij ratten
Na een hersenschudding of erger klagen veel mensen over aanhoudende geheugenproblemen. Onderzoekers brachten in kaart welke…
1 min
Nieuw doelwit in hersencellen stopt Alzheimer
Onderzoekers vonden een nieuw mechanisme dat zenuwcellen beschadigt bij de ziekte van Alzheimer. Ze maakten ook een…
1 min
Hersencellen bouwen weerstand op tegen Alzheimer
Niet iedereen met plaques in het brein krijgt dementie. Sommige mensen bereiken de honderd jaar met Alzheimer-kenmerken, maar…
1 min
Parkinson aangepakt via het opruimen van eiwitten
Bij de ziekte van Parkinson stapelt één schadelijk eiwit zich op in hersencellen. Onderzoekers ontdekten nu een mechanisme dat…
1 min
Aanwijzingen dat Glucosamine de weg naar dementie versnelt
Miljoenen mensen nemen dagelijks glucosamine voor gewrichtspijn. Een grote nieuwe studie suggereert dat dit supplement de…
1 min
Bloedkanker-mutaties kunnen Alzheimer uitlokken
Mutaties die normaal worden gevonden bij bloedkanker blijken ook een rol te spelen bij Alzheimer.
2 min
IFNAR1-verlies koppelt immuunsysteem aan Parkinson
Een eiwit in hersencellen blijkt een sleutelrol te spelen bij Parkinson.
1 min
Zenuwsignaal beschermt cellen bij oxidatieve stress
Als cellen te maken krijgen met schadelijke stoffen zoals vrije radicalen, schakel je normaal gesproken…
1 min
Mitochondriën drijven ouderdomsontsteking aan
Chronische laaggradige ontsteking op oudere leeftijd wordt al langer gelinkt aan ziektes als dementie, hartproblemen en…
2 min
Slaap nabootsen werkt in muizen
Wat als je de voordelen van slaap kon krijgen zonder écht te slapen? Onderzoekers van de Universiteit van Wisconsin-Madison…
1 min
Ultra-bewerkt voedsel tast je aandacht aan
Je kunt verder gezond eten, maar als je veel ultra-bewerkt voedsel consumeert, kan je concentratie er toch onder lijden. Dat…
2 min
Ontstekingssignaal in hersenen activeert zich verkeerd bij veroudering
In gezonde hersenen waakt een alarmsysteem tegen indringers. Bij verouderde hersenen slaat datzelfde systeem continu aan,…
2 min
Hersenen in kaart gebracht op celniveau
Neurowetenschappers willen weten wat er precies misgaat in hersenen bij ziekten als Parkinson en Alzheimer.
1 min
Vroege groei bepaalt hoe je brein verbindt
Hoe snel een baby groeit in zijn eerste twee levensjaren legt vast hoe zijn hersenen later zijn verbonden. En die verbindingen…
1 min
Nitraat uit vlees vergroot risico op dementie
Niet alle nitraten zijn hetzelfde. Hetzelfde molecuul dat in spinazie zit, beschermt mogelijk je brein. Maar nitraat uit rood…
1 min
Menselijke samenwerking is biologisch dieper verankerd dan gedacht
Mensen werken samen op een schaal die uniek is in de natuur. Een nieuw overzicht in Science laat zien hoe diep die neiging in…
1 min
Thuiswerken vergroot eenzaamheid en mentale klachten
Thuiswerken leek een bevrijding. Maar voor steeds meer mensen blijkt het ook een bron van isolatie en mentale klachten.
1 min
Slaapproblemen versterken het risico op dementie
Slechte herinneringen houden mensen ’s nachts wakker. Maar slechte slaap beschadigt ook het geheugen. Dat lijkt een cirkel, en…
1 min
Neuronen ruimen eiwitten op een eigen manier
Hersencellen verwijderen afvalstoffen anders dan andere cellen in het lichaam. Een nieuw ontdekt systeem daarin blijkt direct…
2 min
Gentherapie remt hersenziekte via caveolin-1
Een eiwit dat betrokken is bij het transport van stoffen in cellen blijkt bij muizen ook ernstige hersenschade te kunnen…
1 min
Een eiwit houdt Alzheimer-ontsteking gaande
In de hersenen van mensen met Alzheimer staat het immuunsysteem permanent aan. Onderzoekers van Scripps Research hebben nu een…
1 min
Astrocyten als nieuw doelwit bij hersenziekten
Bij hersenziekten als Alzheimer en Parkinson gaat de aandacht vaak naar neuronen. Maar ondersteunende cellen genaamd…
2 min
Hersencellen die afval ruimen, krijgen hulp van enzym
Bij Alzheimer hoopt een eiwit genaamd amyloïd-bèta zich op in de hersenen. Maar het brein heeft cellen die dat afval normaal…
1 min
Tau-eiwit beïnvloedt celdeling via DNA-schade
Het tau-eiwit, bekend van zijn rol bij de ziekte van Alzheimer, blijkt ook betrokken bij hoe cellen omgaan met DNA-schade…
1 min
CBD kalmeert immuunsysteem van hersenen bij Alzheimer
CBD staat bekend als middel tegen pijn of angst. Maar nieuw onderzoek bij muizen suggereert dat het ook ontsteking in de…
2 min
APOE2-gen maakt neuronen veerkrachtiger in kweek
Niet iedereen veroudert even snel in de hersenen. Een specifieke variant van één gen lijkt neuronen te beschermen tegen…
2 min
Onderzoek: Luchtvervuiling is de grote motor achter dementie. Meer nog dan vergrijzing
Vergrijzing verhoogt het aantal dementiegevallen. Maar fijnstof in de lucht doet dat ook, en misschien sneller. Nieuw…
1 min
Tau-eiwit blijkt onmisbaar voor langetermijngeheugen
Tau-eiwit staat bekend als boosdoener bij Alzheimer. Maar nu blijkt het ook een cruciale rol te spelen bij iets heel anders:…
1 min
Neusspray draait veroudering van hersenen tijdelijk terug
Twee doses van een neusspray waren genoeg om geheugen en cognitieve functies maandenlang te verbeteren bij verouderende muizen.
1 min
Beloningsgebied in hersenen stuurt eetgedrag via klein gebied
Eten zonder honger te hebben: bijna iedereen kent het. Maar welke hersencellen geven precies toestemming om door te gaan met…
1 min
Aminozuurtekort stuurt hersenen en darmen tegelijk
Je eet iets, en je lichaam weet bijna direct of het genoeg bouwstoffen bevat. Maar hoe?
1 min
Menin-eiwit stuurt hersenenveroudering in hypothalamus
Een eiwit dat tot nu toe vooral bekend was uit kankeronderzoek, blijkt een sleutelrol te spelen bij hersenveroudering. Muizen…
1 min
Alzheimer-enzym IDOL verstoort amyloïdafvoer
Een enzym dat tot nu toe nauwelijks aandacht kreeg, blijkt een grote rol te spelen bij de ophoping van amyloïd in de hersenen.
1 min
Parkinson-trial voor LRRK2-remmer mislukt
Een veelbesproken experimentele behandeling voor de ziekte van Parkinson heeft haar eerste grote klinische test niet doorstaan.
1 min
Microglia sturen hormoonbalans via hersenreceptor
Microglia, de immuuncellen van de hersenen, doen meer dan schade opruimen. Ze sturen ook de hormoonproductie aan via een…
1 min
Vitamine B12-normen beschermen hersenen onvoldoende
Genoeg vitamine B12 binnenkrijgen volgens de huidige aanbevelingen is misschien niet genoeg. Onderzoekers van UC San Francisco…
1 min
Slaaposcillaties vormen een schakel naar dementie
Slaap is geen passieve toestand. Terwijl we slapen, produceert het brein ritmische elektrische patronen die direct van invloed…
1 min
Tau-eiwit vormt ziektestructuren na twaalf mutaties
Bij meer dan twintig hersenziekten hoopt hetzelfde eiwit zich op in de hersenen. Onderzoekers wisten al jaren dat tau…
1 min
Alzheimer medicatie: meer studies, echte doorbraken ontbreken nog
Het aantal klinische studies naar alzheimermedicijnen groeit gestaag. Toch zijn goedgekeurde behandelingen op één hand te…
1 min
MRI voorspelt alzheimer uit één scan
Eén hersenscan en een algoritme. Dat is genoeg om te voorspellen of iemand alzheimer ontwikkelt, hoe snel de cognitie…
1 min
Nanotech herstelt Alzheimersymptomen bij oude muizen
Oude muizen met alzheimerkenmerken gedroegen zich na een nanobehandeling als gezonde jonge dieren. De therapie pakt twee…
2 min
Bacterievesikels stapelen op en beschadigen neuronen
Alle bacteriën in je lichaam sturen constant kleine pakketjes moleculen door je weefsels. Een nieuwe hypothese stelt dat de…
2 min
Overlappende ziekten bemoeilijken dementieonderzoek
De meeste mensen met dementie hebben niet één ziekte. Ze hebben er twee of drie tegelijk. Dat maakt onderzoek naar…
1 min
Gerichte hersenstimulatie leidt tot betere opslag specifieke herinneringen
Vergeten waar je je sleutels hebt gelegd is misschien niet onvermijdelijk. Niet-invasieve hersenstimulatie gericht op een…
1 min
Hoe jouw APOE-genvariant de ziekte van Alzheimer stuurt via unieke eiwitten
Eén gen bepaalt voor een groot deel of iemand alzheimer krijgt. Maar hoe dat gen precies werkt, was tot nu toe onduidelijk.
1 min
POLK-eiwit beschermt neuronen tegen DNA-schade
Neuronen moeten tientallen jaren meegaan zonder zich te vernieuwen. Hoe houden ze hun DNA intact terwijl de rest van het…
1 min
Koffie verlaagt dementierisico met 35 procent
Twee tot drie koppen koffie per dag zijn gekoppeld aan een 35 procent lager risico op dementie. Dat is geen marketingclaim,…
1 min
Microglia-mutaties koppelen aan alzheimer
In de hersenen van alzheimerpatiënten zitten cellen met DNA-fouten die in gezonde hersenen niet voorkomen.
1 min
Dode hersencellen zenden signalen die veroudering versnellen
Als zenuwcellen in de hersenen doodgaan, stoppen ze niet gewoon met werken. Ze zenden signalen uit die gezonde cellen beschadigen.
1 min
Negen hersenceltypen tegelijk gefilmd in vrij bewegende dieren
Hersenwetenschappers konden tot nu toe tegelijk maar twee typen zenuwcellen onderscheiden tijdens meting in een bewegend dier.…
1 min
Obesitas en alzheimer delen moleculaire mechanismen
Overgewicht vergroot de kans op de ziekte van Alzheimer. Dat verband wordt al langer vermoed, maar de onderliggende biologie…
1 min
Bloedvatvesikels als biomarker voor cognitieve achteruitgang
Een kleine blaasjes-achtige structuur in hersenvocht kan mogelijk aangeven of iemand op weg is naar cognitieve achteruitgang.…
1 min
Alfagolven in het brein blokkeren zintuiglijke signalen niet
Decennialang gold het als een zekerheid: langzame hersengolven van rond de tien hertz dempen zintuiglijke prikkels actief.…
1 min
Volwassen neurogenese: flexibiliteit en stabiliteit voor het werkgeheugen
Het brein maakt tijdens het volwassen leven nog nieuwe neuronen aan. Maar hoe kan dat zonder herinneringen te overschrijven?…
1 min
De ordening van het brein: kindertijd & hersenontwikkeling
De hersenen zijn niet statisch. Ze organiseren zichzelf voortdurend opnieuw terwijl we opgroeien. Een nieuwe studie brengt…
2 min
Lichttherapie kan versleten spier-zenuwverbindingen herstellen
Spieren krimpen niet alleen omdat we ouder worden, ze krimpen omdat de verbindingen tussen zenuwen en spieren langzaam…
2 min
Doorbraak: RNA-molecuul houdt ALS-eiwit stabiel
Bij ALS en een vorm van frontaalkwab-dementie klontert een specifiek eiwit samen in zenuwcellen en dat is dodelijk.…
2 min
Een verouderd immuunsysteem als motor van hersenziekten
Het immuunsysteem staat niet los van de hersenen. Naarmate het afweersysteem ouder wordt en chronisch ontstoken raakt, lijkt…
2 min
Honger verandert hoe zoet smaakt
Of iets zoet smaakt, hangt niet alleen af van wat je eet, maar ook van hoeveel energie je lichaam heeft. Onderzoekers hebben…
2 min
Hoe adolescenten elkaars gedrag beïnvloeden, en waarom die invloed eerder verdwijnt dan gedacht
Tieners kopiëren gedrag van vrienden, dat weten we al lang. Maar hoe snel verdwijnt die invloed weer, en hoe verspreidt gedrag…
2 min
Miniatuurhersenweefsel groeit zelfstandig in lagen
Onderzoekers kweken menselijk hersenweefsel in een laboratorium. Dat weefsel organiseert zichzelf spontaan in de gelaagde…
2 min
Niet je oren, maar je brein? Het mysterie van ouderlijk gehoorverlies
Gehoorverlies op oudere leeftijd wordt al lang gekoppeld aan beschadigde zenuwverbindingen in het oor. Maar nieuw onderzoek…
2 min
Epilepsie-aanvallen op bestelling: doorbraak bij testen van nieuwe medicijnen
Een van de grootste obstakels bij het ontwikkelen van medicijnen tegen epilepsie is simpelweg wachten: op een aanval die…
2 min
Populair middel tegen veroudering blijkt hersenschade te veroorzaken bij muizen
Miljoenen mensen experimenteren al met het supplement dat veroudering zou tegengaan. Nu laat een nieuwe studie zien dat…
2 min
Alzheimer begint tientallen jaren eerder dan de eerste vergeetachtigheid, en nu kunnen we dat moment misschien zien aankomen
De eerste symptomen van Alzheimer verschijnen pas als de schade in het brein al twintig of dertig jaar aan de gang is.
2 min
Meer nieuwe hersencellen kunnen sommige mensen beschermen tegen alzheimer
Waarom ontwikkelt de ene tachtigjarige ernstige alzheimer terwijl een ander met evenveel eiwitophopingen in de hersenen…
2 min
Een eiwit dat de afvaldienst van je hersenen saboteert
Je hersenen hebben een ingebouwd afvalverwerkingssysteem dat beschadigde eiwitten opruimt.
2 min
Nieuwe sensor laat zien wanneer hersencellen stil worden
Onderzoekers hebben een sensor ontwikkeld die voor het eerst in levende, bewegende dieren kan meten wanneer de remmende stof…
2 min
Hoe reukzin bij wormen voeding en veroudering linkt
Een microscopisch klein wormpje kiest zijn eten op geur. Dat klinkt triviaal, maar de nieuwe ontdekking achter dit gedrag…
2 min
Veelgebruikt middel tegen veroudering blijkt hersenen te beschadigen bij muizen
Miljoenen mensen wereldwijd zien senolytica, middelen die verouderde cellen opruimen, als een van de meest belovende…
2 min
Het brein achter Alzheimer: waarom de meest geavanceerde behandelingen weinig uitmaken
Miljarden aan onderzoeksgeld, tientallen klinische studies, en de meest geavanceerde immunotherapieën ooit ontwikkeld, en toch…
2 min
Hoe astrocyten het brein reguleren
Astrocyten zijn de steuncellen van het brein, maar ze doen meer dan ondersteunen.
2 min
Het Down-syndroom begint eerder dan de geboorte: wat het genoom ons vertelt
Down-syndroom wordt veroorzaakt door een extra chromosoom 21, dat is al decennialang bekend. Wat er daarna in het lichaam…
2 min
Een nieuwe manier om te zien hoe hersengebieden met elkaar praten
Het menselijk brein is opgebouwd in lagen, en die lagen doen niet allemaal hetzelfde.
2 min
Hoe chromatine en genactiviteit samenwerken tijdens de vroege ontwikkeling van een embryo
Welke genen een cel aanzet en welke hij op slot houdt, wordt bepaald door meer dan de DNA-volgorde alleen.
2 min
Hoe hersengolven bepalen wat je wel en niet opmerkt
Je brein produceert constant rhythmische elektrische golven. Eén van die ritmes, de zogenaamde alfagolf, blijkt precies te…
2 min
Wanneer ontwikkeling anders loopt: Down syndroom en het brein
Voor het eerst is in hoge resolutie in kaart gebracht hoe individuele hersencellen zich anders ontwikkelen bij Down syndroom.
2 min
Hoopvolle eerste tests op mensen met nieuw medicijn (BGE-102) tegen hersenziekten.
Een klein molecuul dat een specifieke ontstekingsschakelaar in het brein blokkeert, heeft zijn eerste test in mensen doorstaan…
2 min
Intermittent fasting verandert lever, hersenen en spieren op verschillende manieren
Periodiek vasten wordt al jaren aangeprezen als een krachtige manier om het metabolisme te verbeteren. Maar hoe het lichaam…
2 min
Verouderende bloedvaten: hoe twee processen samen de schade aanrichten
Aderverkalking, hoge bloeddruk, een lek bloed-hersenbarrière, veel van de gezondheidsproblemen op oudere leeftijd beginnen bij…
2 min
Hersencellen gedragen zich anders bij mannen en vrouwen, en dat verschil is groter dan gedacht
Mannen en vrouwen hebben grotendeels hetzelfde brein, maar op celniveau zijn de verschillen verrassend groot.
2 min
Zijn cijfers wel zo betrouwbaar? Waarom je gevoel vaker gelijk heeft
Het menselijk brein is slecht in getallen en dat lijkt geen fout in de bedrading, maar een bewuste keuze van de evolutie.
2 min
Stress activeert een specifieke groep hersencellen die angst direct aanzetten
Angst is niet vaag verspreid over de hersenen, onderzoekers vonden een kleine, concrete groep neuronen diep in de hypothalamus…
2 min
Verborgen vouwen in de hersenschors onthullen hoe individuen van elkaar verschillen
De hersenschors bevat vouwen die zo klein en ondiep zijn dat ze decennialang werden genegeerd.
2 min
Somatostatine: Het vergeten neuropeptide dat Alzheimer-symptomen aanpakt
Decennia van Alzheimer-onderzoek richtten zich op amyloïd-beta en tau. Een nieuwe studie kijkt naar een ander eiwit en vindt…
2 min
Hoe een eiwit in de hersenen tau-klontering van plek naar plek verspreidt
Bij mensen boven de tachtig zit tau-eiwit in bijna elk brein, maar bij de meesten veroorzaakt het geen dementie.
2 min
CAR-therapie herprogrammeert immuuncellen om hersens te beschermen tegen Alzheimer
De techniek die kankerpatiënten redt door hun eigen immuuncellen te herprogrammeren, wordt nu ingezet tegen alzheimer.…
2 min
Bloedvaten in de hersenen zijn slimmer dan gedacht; dat opent nieuwe wegen bij hersenziekte
De bloed-hersenbarrière houdt schadelijke stoffen uit de hersenen, maar hoe die barrière precies werkt was grotendeels onbekend.
2 min
Signalen uit ruggenmerg sturen chronische pijn. Misschien zijn ze te stoppen
Chronische pijn verdwijnt vaak niet als de oorspronkelijke blessure geneest. Wetenschappers ontdekten dat ruggenmerg zijn…
2 min
De hersenen zien het verschil niet tussen iets waarnemen en je het inbeelden
Als je je een appel voorstelt, gebruikt je brein grotendeels dezelfde hersengebieden als wanneer je er echt een ziet.
2 min
Een hogere dosis griepvaccin verkleint kans op dementie
Oudere mensen die een extra sterke griepprik kregen, hadden een grotere kans om dementie te vermijden dan mensen met een…
2 min
Slaap verandert radicaal tijdens de ontwikkeling, en fruitvliegen geven aanwijzingen waarom
Baby’s slapen anders dan volwassenen. Dat is iedereen bekend. Maar waarom de slaapbehoefte zo dramatisch verschuift tijdens de…
2 min
Een herseneiwitje dat al decennia werd genegeerd blijkt Alzheimer bij muizen te remmen
Onderzoekers richtten zich niet op de bekende boosdoeners van Alzheimer, maar op een neuropeptide dat al jaren in de marge stond.
2 min
Het gen dat je kans op Alzheimer verdrievoudigt, maakt hersencellen ook hyperactief
APOE4 is het sterkste bekende genetische risicofactor voor Alzheimer. Maar wat doet het eigenlijk in het brein, voordat de…
2 min
Het gen dat Alzheimer uitlokt, maakt hersencellen al jaren eerder overactief
Lang voordat iemand vergeetachtig wordt, is er in de hersenen al iets misgegaan.
2 min
Hoe we herinneringen ophalen werkt anders dan gedacht
Jarenlang dachten onderzoekers dat hersengolven genaamd thetaoscillaties zowel het opslaan als het terugvinden van…
2 min
Na een operatie in de war raken is geen zeldzaamheid, en het schaadt het brein op lange termijn
Een kwart van de oudere patiënten raakt na een operatie verward en gedesoriënteerd. Dat klinkt tijdelijk, maar onderzoek laat…
2 min
Bloedtest voor alzheimer wordt wijdverbreid, maar wetenschappers zijn niet gerust
Een simpele bloedtest die kan aangeven of iemand alzheimer heeft of dreigt te krijgen: het klinkt als een doorbraak.
2 min
Licht dat hersencellen aan- en uitzet: een doorbraak voor neurologisch onderzoek
Wetenschappers hebben een manier gevonden om hersencellen te controleren met licht, zonder dat daar complexe genetische…
2 min
Hoe bacteriën in je mond tandvleesziekte omzetten in hersenproblemen
Dat slechte tanden slecht zijn voor je hart, wisten we al. Nu groeit het bewijs dat de bacteriën in je mond ook je hersenen…
2 min
Tieners zijn minder geneigd samen te werken dan volwassenen, en het ligt niet alleen aan hun hersenen
Tieners zijn al langer bekend als minder coöperatief dan volwassenen.
2 min
Een ernstige infectie doormaken verhoogt jaren later het risico op dementie
Wie een zware infectie overleeft, is er niet zomaar vanaf. Nieuwe epidemiologische data tonen aan dat zo’n infectie het risico…
2 min
Een urinemarker wijst op verstoord afvalmanagement in hersencellen bij Parkinson
Twee van de meest bekende genetische risicofactoren voor Parkinson blijken allebei dezelfde moleculaire schakel te verstoren:…
2 min
Darmbacteriën en darmbeweging: hoe microben bij pasgeborenen de spijsvertering aanzetten
Dat de darmbacteriën van pasgeborenen belangrijk zijn, is bekend.
2 min
Gezonde mitochondria in rode bloedcellen stoppen: een nieuwe aanpak tegen Parkinson
Parkinson begint in de energiecentrales van cellen. Wetenschappers hebben nu een manier gevonden om gezonde versies van die…
2 min
Virale truc herstelt geheugen: hoe een virusstrategie cognitief verval kan keren
Virussen hebben miljoenen jaren geëvolueerd om cellen te kapen en stressreacties te omzeilen.
2 min
Hoe microglia verouderen: voor het eerst zichtbaar tot op celniveau
De hersenen hebben hun eigen immuuncellen, microglia genaamd, en die verouderen anders dan gedacht.
2 min
Geoxideerd LDL: de stille verbinding tussen hoog cholesterol en dementie
LDL-cholesterol staat al decennia bekend als risicofactor voor hart- en vaatziekten.
2 min
Hoe darmbacteriën je brein langzaam kunnen afbreken, en wat daaraan te doen valt
Het darmmicrobioom stuurt via metabolieten en ontstekingssignalen rechtstreeks berichten naar de hersenen.
2 min
Psilocybine hervormt neuronen, en dat is zichtbaar onder de microscoop
Psilocine, de werkzame stof die psychedelisch psilocybine in het lichaam aanmaakt, laat menselijke neuronen letterlijk anders…
2 min
Astrocyten: de stille ordehandhavers van de hersenen die het bij veroudering opgeven
Ze heten geen neuronen en ze krijgen zelden de aandacht, maar astrocyten zijn overal in de hersenen aanwezig en doen bijna…
2 min
Ontworpen om te onthouden: het geheim van langdurig immuungeheugen
Waarom beschermt het ene vaccin een leven lang, en het andere nauwelijks een jaar?
1 min
Hoe ons immuunsysteem ontstekingen onthoudt, en waarom dat veroudering versnelt
Het immuunsysteem heeft een geheugen. Dat wist iedereen al van vaccinaties.
2 min
Een enzymremmer die Alzheimer stilzet, zonder de hersencellen zelf te repareren
Een nieuwe remmer van het enzym G9a vermindert Alzheimersymptomen bij muizen.
2 min
Het brein en veroudering centraal op nieuwe conferentie: wat weten we écht over neuraal verval?
Terwijl longevity-onderzoek zich razendsnel ontwikkelt, blijft één orgaan achter in het therapeutisch aanbod: de hersenen.
1 min
Alcohol en stress in de hersenen: hoe CRF de schakel vormt bij terugval
Waarom vallen mensen die gestopt zijn met drinken zo vaak terug onder stress?
2 min
Gezonde mitochondriën in zieke cellen: hoe rode bloedcellen Parkinson kunnen bestrijden
Mitochondriën transplanteren in levende cellen, het klinkt als sciencefiction, maar bij muizen met Parkinson werkte het…
2 min
Hoe geur aantrekking en afkeer stuurt: hersencircuits die leven voor het verstand
Muizen hoeven nooit een roofdier te hebben geroken om er instinctief van weg te vluchten. En ze hoeven nooit een soortgenoot…
1 min
Axondegeneratie bij zenuwbeschadiging: een veronderstelde rem blijkt er geen te zijn
Bij veel neurodegeneratieve ziekten sterven axonen, de uitlopers van neuronen waarmee ze signalen doorsturen, eerder af dan de…
1 min
Hoe de cel haar eigen eiwitten buiten zichzelf beheert
Eiwitten die verkeerd vouwen zijn een van de belangrijkste oorzaken van verouderingsziekten, van Alzheimer tot Parkinson. We…
2 min
Rode bloedcellen als taxi voor gezonde mitochondria: Parkinson in muizen behandeld
Mitochondria, de energiecentrales van de cel, zijn al decennia een veelbelovend maar moeilijk bereikbaar doelwit voor therapie.
2 min
Psilocine verandert het brein op celniveau, nu ook aangetoond in menselijke neuronen
Tot voor kort was het bewijs voor de herstelwerking van psilocybine vrijwel uitsluitend afkomstig uit dierenstudies.
2 min
Slaap als spiegel van veroudering: een hersenklok gebouwd uit EEG-data
Hoe goed iemand slaapt, verandert meetbaar met de leeftijd. Onderzoekers hebben die veranderingen gebruikt om een biologische…
2 min
Hoe veroudering ruikt: epigenetische blokkade in hersencellen tast het reukvermogen aan
Met het ouder worden gaat het reukvermogen achteruit, iets wat iedereen die een bejaarde grootouder kent herkent, maar wat…
2 min
Alzheimer: hoe microtubuli de brug zouden kunnen vormen tussen amyloïd en tau
De twee bekendste kenmerken van Alzheimer, amyloïd-β plaques en tau-kluwens, treden nooit tegelijk op. Amyloïd komt eerst, tau…
2 min
Geheugentool voor cellen: wetenschappers slaan transcriptoom op in levend weefsel
Stel dat je een cel kunt laten bijhouden welke genen ze op welk moment actief had, een soort intern logboek dat leesbaar…
2 min
Sycofantische AI maakt mensen passiever en minder sociaal
Een AI die altijd ja knikt en nooit tegenspreekt klinkt aangenaam.
2 min
Mitochondria in neuronen blijken verrassend goed georganiseerd, en dat heeft alles te maken met hersenveroudering
Een grootschalige studie in Science heeft voor het eerst de ruimtelijke en morfologische organisatie van mitochondria in…
2 min
Chronische pijn veroorzaakt depressie via hergroei van hersencellen, nieuw mechanisme ontdekt
Een fascinerende studie in Science onthult hoe chronische pijn een directe biologische weg opent naar depressie, via nieuw…
2 min
mRNA-technologie schiet te hulp bij Alzheimer: stoppen van giftige tau-klonters
Dezelfde technologie die mRNA-vaccins mogelijk maakte, wordt nu ingezet om een van de meest verwoestende ziekten ter wereld…
2 min
Eerste NOVA-conferentie in Boston: hoe houden we onze hersenen jong?
Voor het eerst organiseert de Aging Initiative de Neuroscience of Vitality and Aging (NOVA) Conference in Boston, een…
1 min
Stress veroorzaakt huidontsteking via een direct zenuw-immuunpad: nieuw mechanisme ontdekt
Wetenschappers hebben een direct biologisch circuit ontdekt dat stress koppelt aan huidontsteking.
1 min
Geheugen en RNA: hoe je hersenen op moleculair niveau opschrijven wat je meemaakt
Onderzoekers hebben ontdekt dat in de hippocampus van muizen, het geheugencentrum van de hersenen, RNA-moleculen chemisch…
1 min
APOE4-dragers en vlees: verrassende studie vindt beschermend effect op het denkend brein
Mensen met het APOE ε4-gen, het gen dat de kans op Alzheimer flink vergroot, lijken juist baat te hebben bij het eten van…
1 min
AI leest je medisch dossier en voorspelt welk type Alzheimer of Parkinson jij krijgt
Alzheimer en Parkinson zijn geen enkelvoudige ziekten, ze zijn een verzameling van subtypes met elk hun eigen verloop,…
1 min
Chronische pijn: onderzoekers vinden eindelijk de schakelaar die het in stand houdt
Miljoenen mensen leven jarenlang met chronische neuropathische pijn, een slopende aandoening waarbij het zenuwstelsel pijn…
2 min
Microglia: hoe de hersenbewakers van je brein veranderen met de jaren
Je hersenen hebben een eigen immuunsysteem. De cellen die dat systeem vormen, heten microglia, en ze doen veel meer dan alleen…
2 min
Gerelateerde onderwerpen