Hersencellen die beschermen gaan cellen beschadigen bij veroudering
Sommige hersencellen die we altijd als beschermers zagen, kunnen bij ouder worden het tegenovergestelde doen. Ze beginnen te veel myeline aan te maken, een vettige stof die normaal zenuwbanen isoleert. Het resultaat: beschadigde zenuwverbindingen en mogelijk verslechterende geheugen- en denkvaardigheden.
Myeline is de isolerende laag om zenuwcellen. Die laag zorgt ervoor dat signalen snel en betrouwbaar door het brein reizen. De cellen die myeline aanmaken heten oligodendrocyten. Jarenlang gold de aanname dat hoe meer myeline, hoe beter. Maar nieuw onderzoek gooit die aanname overhoop.
Te veel van het goede
Wetenschappers ontdekten dat oligodendrocyten bij veroudering disfunctioneel kunnen worden, zo blijkt uit het onderzoek dat verscheen op Science Daily. Ze gaan dan abnormale hoeveelheden myeline produceren. Die overproductie verstoort de zenuwbanen in plaats van ze te beschermen. Dat is opmerkelijk, omdat de cellen zelf niet afsterven of aanvallen: ze raken gewoon ontregeld.
Dit mechanisme was eerder niet in verband gebracht met leeftijdsgerelateerde cognitieve achteruitgang. De bevinding suggereert dat de oorzaak van geheugenproblemen op hogere leeftijd breder is dan alleen het verlies van neuronen of de ophoping van schadelijke eiwitten zoals amyloïd-bèta.
Wat dit betekent voor het brein op latere leeftijd
De onderzoekers beschrijven dit als een verrassende oorzaak van cognitieve achteruitgang. Als een cel die bedoeld is om het brein te ondersteunen zelf de bron van schade wordt, opent dat nieuwe vragen over hoe we veroudering van de hersenen moeten begrijpen. Het is voorlopig onderzoek, en het is nog niet duidelijk of dit mechanisme bij mensen even sterk speelt als in het laboratorium is gemeten.
Voor een longevity-perspectief is dit interessant. Het brein veroudert via meerdere processen tegelijkertijd. Een cel die van beschermer in verstoorder verandert, laat zien hoe subtiel en complex die processen zijn. Toekomstig onderzoek zal moeten uitwijzen of het afremmen van overmatige myelineproductie een zinvol doel is voor therapieën gericht op het bewaren van cognitieve gezondheid.
Zoektermen om zelf verder te zoeken: oligodendrocyt disfunctie veroudering | myelineproductie cognitieve achteruitgang | zenuwbaan isolatie hersenen