Is het normaal dat ik rond mijn 50e vaker namen vergeet, of moet ik me zorgen maken?

Namen vergeten rond je 50e is geen begin van dementie. Het hersengebied dat namen, gezichten en gebeurtenissen opslaat, krimpt geleidelijk met de leeftijd. Dat leidt tot merkbare achteruitgang in dit soort geheugen, ook bij mensen die volledig gezond zijn en nooit dementie zullen krijgen.

Daarnaast werkt je werkgeheugen minder soepel. Dat is het vermogen om een naam even vast te houden terwijl je iemand begroet én tegelijk een gesprek voert. Hersenonderzoek laat zien dat zowel het ophalen als het 'opruimen' van tijdelijke informatie moeizamer wordt naarmate je ouder wordt. Precies daarom lijkt een bekende naam soms op het verkeerde moment te verdwijnen.

Er speelt nog iets mee: hoe goed je je eigen geheugen inschat, wordt met de leeftijd ook minder betrouwbaar. Oudere volwassenen schatten vaker verkeerd in wat ze onthouden hebben, en zijn soms zelfs te zelfverzekerd. Dat staat los van het echte geheugenverlies, maar kan verwarring geven over hoe erg de achteruitgang eigenlijk is.

Niet iedereen merkt dit even sterk. Mensen met de APOE4-genvariant, een erfelijke factor die het risico op Alzheimer verhoogt, laten al vóór hun 60e een snellere achteruitgang zien. Als er in jouw familie vroeg dementie voorkomt, is het slim om dat met een arts te bespreken.

De meest bewezen stap die jij zelf kunt zetten: regelmatig bewegen. In een gerandomiseerde studie van 120 oudere volwassenen groeide het geheugengebied in de hersenen bij de sportgroep met gemiddeld 2%, wat neerkomt op het terugdraaien van één tot twee jaar leeftijdsgerelateerde krimp. Ook het ruimtelijk geheugen verbeterde. Merk je dat namen vooral wegvallen in drukke situaties of aan de telefoon? Laat dan ook je gehoor controleren. Gehoorverlies rond de 50e is veelvoorkomend en legt extra druk op je denkcapaciteit.