Meer bewegen helpt brein niet altijd, zegt grote studie
Bewegen geldt als een van de beste dingen die je voor je brein kunt doen. Een nieuwe grote populatiestudie zet daar stevige vraagtekens bij. Althans: voor wie al ouder is.
In de LIFE-Adult studie, met meer dan 2500 deelnemers, vonden onderzoekers geen bewijs dat meer lichaamsbeweging leidt tot een groter hippocampusvolume of betere cognitieve prestaties. De hippocampus is de hersenstructuur die cruciaal is voor geheugen en ruimtelijke oriëntatie. Bij eerder, kleinere studies leek sport die structuur te vergroten. De onderzoekers publiceerden hun bevindingen in eLife.
Omgekeerde causaliteit
Opvallender nog: longitudinale analyses suggereerden dat de relatie mogelijk andersom loopt. Mensen met een hogere BrainAGE (een maat voor hoe veel ouder het brein eruitziet dan de kalenderleeftijd aangeeft) bleken bij follow-up minder fysiek fit te zijn, niet andersom. Dat wijst op omgekeerde causaliteit: niet meer bewegen houdt het brein jong, maar een ouder brein leidt tot minder bewegen.
Bovendien ontdekten de onderzoekers een leeftijdsgebonden vertekening in zelfrapportage. Oudere deelnemers schatten hun eigen beweegniveau stelselmatig te hoog in. Dat compliceert de interpretatie van studies die afhankelijk zijn van vragenlijsten.
Wat betekent dit voor de praktijk?
De studie weerlegt niet dat bewegen goed voor je is. Ze zegt wel dat de beschermende effecten op de hersenen minder vanzelfsprekend zijn dan jarenlang aangenomen, en dat interventies mogelijk eerder in het leven moeten beginnen. De onderzoekers suggereren dat toekomstige studies zich richten op middelbare volwassenen, niet pas op ouderen.
Voor de longevity-wetenschap is dit een nuttige correctie. Veel aanbevelingen over bewegen en hersengezondheid zijn gebaseerd op kleinere of observationele studies. Deze grote cohort voegt een kritische noot toe aan de consensus die zich had gevormd.
Wil je zelf meer onderzoek doen?
Zoek bijvoorbeeld op:
- hippocampusvolume lichaamsbeweging
- BrainAGE cognitieve achteruitgang
- omgekeerde causaliteit veroudering