Beantwoorde vragen
Voeding & preventie
291 beantwoorde vragen · 2.004 onderzoeken
Alle onderwerpenVoeding & preventieSpieren & bewegingHart & bloedvatenHersenen & geheugenKankerInterventies & middelenSlaapVerouderingsklokkenCellen & DNADarmen & microbioomHuidHormonenImmuunsysteemBottenStofwisseling
Helpt gojibes tegen veroudering?
Goji heeft in cel- en dieronderzoek interessante eigenschappen aangetoond. Bij mensen is het effect op veroudering nog…
Voorlopig bewijs
Waarom leven Japanners zo lang?
Het Japanse voedingspatroon, met veel groenten, vis en weinig vet, hangt duidelijk samen met een langere en gezondere…
Is zilvervliesrijst gezonder dan witte rijst?
Zilvervliesrijst is voedzamer dan witte rijst en geeft een lagere bloedsuikerpiek. Dat geldt wel voor de gewone variant, niet…
Ja · Redelijk bewijs
Wat is het Koreaanse slow-aging-dieet en werkt het?
Een Koreaans voedingspatroon met volkoren granen, peulvruchten, groenten, fruit en vis hangt in meerdere onderzoeken samen met…
Redelijk bewijs
Meet de PhenoAge-test je biologische leeftijd met gewone bloedwaarden?
Gewone bloedwaarden kunnen via PhenoAge een schatting geven van je biologische leeftijd, en die schatting voorspelt…
Wat doen psyllium en lijnzaad voor je bloedsuiker?
Psyllium voor de maaltijd innemen verlaagt aantoonbaar de bloedsuikerpiek bij mensen met type 2 diabetes, en bij langer…
Zijn emulgatoren en zoetstoffen schadelijk?
Er zijn serieuze aanwijzingen dat veelgebruikte emulgatoren en kunstmatige zoetstoffen het darmmicrobioom kunnen verstoren en…
Voorlopig bewijs
Is periodiek vasten geschikt voor vrouwen boven de veertig?
Periodiek vasten is voor vrouwen boven de veertig, ook na de overgang, een werkbare aanpak voor gewichtsbeheersing en een…
Ja · Redelijk bewijs
Welke vorm van periodiek vasten werkt het best?
Om de dag vasten heeft de sterkste kortetermijn-onderbouwing voor gewichtsverlies, maar het voordeel boven gewoon minder eten…
Redelijk bewijs
Welke vorm van vasten helpt het best tegen buikvet?
Om-de-dag-vasten en het 5:2-patroon laten de sterkste aanwijzingen zien voor verlies van buikvet, maar de studies zijn…
Redelijk bewijs
Bij welke kankers speelt alcohol een rol?
Alcohol vergroot het risico op verschillende kankersoorten, het sterkst bij mond-, keel-, slokdarm- en leverkanker. Al bij…
Wat doet dagelijks een avocado eten met je gezondheid?
Elke dag een avocado eten heeft waarschijnlijk gunstige effecten op je cholesterol, vooral als je er andere, minder gezonde…
Welke antioxidanten zijn bewezen zinvol?
Vitamine E heeft de beste onderbouwing, vooral bij astma bij kinderen. Voor de meeste andere toepassingen zijn de aanwijzingen…
Voorlopig bewijs
Waarom werkt magnesium bij de een wel en bij de ander niet?
Of magnesium bij jou aanslaat hangt sterk af van welke vorm je slikt en hoe hoog je dosis is. Kies bij voorkeur een organische…
Maakt het tijdstip van je maaltijden uit voor hoe lang je leeft?
Het tijdstip van je maaltijden hangt samen met biologische veroudering en sterftekans, maar oorzaak en gevolg zijn niet…
Ja · Redelijk bewijs
Verlengt eiwitarm eten je leven, of geldt dat alleen bij muizen?
Minder dierlijk eiwit eten lijkt gunstig op middelbare leeftijd, maar na je 65e is genoeg eiwit juist belangrijk. Vervang…
Redelijk bewijs
Werkt het 16 op 8-schema beter dan andere vormen van periodiek vasten?
16:8 werkt op korte termijn beter dan kortere vastenvensters, maar is op lange termijn niet aantoonbaar beter dan gewoon…
Redelijk bewijs
Kan periodiek vasten verstopping veroorzaken?
Periodiek vasten kan tijdelijk verstopping geven, maar bij mensen die al last hebben van verstopping als darmsyndroom lijkt…
Voorlopig bewijs
Verlaagt periodiek vasten je cholesterol?
Periodiek vasten verlaagt waarschijnlijk het totaal cholesterol en LDL bescheiden, maar het effect op het 'goede'…
Ja · Redelijk bewijs
Hoeveel magnesiumglycinaat kun je per dag veilig nemen?
In Europa geldt een grens van 250 mg elementair magnesium per dag uit supplementen (in de Verenigde Staten 350 mg), al…
Voorlopig bewijs
Leef je langer van tennis of squash?
Van tennis zijn er aanwijzingen voor een flinke levensduurwinst, maar voor squash ontbreekt het bewijs volledig. Als je moet…
Voorlopig bewijs
Is 75 minuten bewegen per week al genoeg?
75 minuten intensief bewegen per week levert al bijna het maximale voordeel op voor je levensduur. Zorg er daarnaast voor dat…
Ja · Sterk bewijs
Dit zegt je rusthartslag over je levensverwachting
Een hogere rusthartslag gaat duidelijk en steeds weer samen met een groter risico op vroegtijdig overlijden, ook als je…
Hoeveel extra levensjaren levert regelmatig wandelen op?
Regelmatig wandelen hangt samen met twee tot zes extra levensjaren, met de grootste winst voor mensen die nu nauwelijks…
Redelijk bewijs
Hoeveel langer leef je van een kwartier bewegen per dag?
Al een kwartier matig bewegen per dag hangt samen met gemiddeld 3 jaar langere levensverwachting. Meer doen levert meer op,…
Beschermt luteïne uit avocado je gezichtsvermogen?
Avocado verhoogt je luteïne-inname en lijkt de macula pigmentdichtheid te verbeteren, maar het directe bewijs daarvoor is…
Redelijk bewijs
Kun je de kans op Parkinson verkleinen?
Regelmatig bewegen is de beste leefstijlkeuze om je kans op Parkinson te verkleinen: meer beweging geeft een meetbaar lager…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt avocado je vitamines opnemen?
Avocado helpt meetbaar bij het opnemen van vetoplosbare vitamines en carotenoïden uit andere groenten. Een paar plakjes over…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt avocado bij het verlagen van je bloedsuikerpiek na een maaltijd?
Als je een halve of hele avocado eet in plaats van koolhydraten, zijn er eerste aanwijzingen dat je bloedsuikerpiek na de…
Redelijk bewijs
Verbetert dagelijks avocado eten de diversiteit van je darmmicrobioom?
Dagelijks een avocado eten vergroot waarschijnlijk de diversiteit van je darmbacteriën, al is het bewijs voornamelijk…
Ja · Redelijk bewijs
Leef je langer met meer zout?
Meer zout eten leidt niet tot een langer leven. Op individueel niveau verhoogt het de kans op hart- en vaatziekten…
Nee · Sterk bewijs
Helpt extra zout tegen moeheid bij vasten?
Zuiveringszout (natriumbicarbonaat) verminderde vermoeidheid bij getrainde mannen die gevast hadden en sporten, maar dit is…
Voorlopig bewijs
Verminderen fyto-oestrogenen in soja overgangsklachten?
Soja-isoflavonen kunnen opvliegers iets verminderen, maar het effect is bescheiden en de studies spreken elkaar genoeg tegen…
Redelijk bewijs
Versterkt groene thee het effect van bewegen?
Groene thee voegt een klein maar meetbaar extra effect toe aan bewegen op het gebied van gewichtsverlies en…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt een mediterraan dieet tegen buikvet?
Een mediterraan dieet helpt aantoonbaar tegen buikvet, en een polyfenolrijke variant met groene thee en walnoten lijkt dat…
Ja · Redelijk bewijs
Maakt koolhydraatarm eten verschil voor buikvet?
Koolhydraatarm eten helpt waarschijnlijk bij buikvet, maar het effect hangt sterk af van hoe streng je het aanpakt en of je…
Voorlopig bewijs
Hoeveel lithium heb je dagelijks nodig?
Er is geen officiële dagelijkse aanbeveling voor lithium; wetenschappers noemen 1 mg per dag als voorzichtige richtlijn, maar…
Voorlopig bewijs
Wat doet een omega-3-tekort met je hersenen en mentale veerkracht?
Een omega-3-tekort schaadt de hersenen aantoonbaar, vooral tijdens de vroege ontwikkeling en bij depressie. Als je…
Voorkomt omega 3 een postnatale depressie?
Omega-3 supplementen voorkomen een postnatale depressie niet aantoonbaar, en ook als behandeling is de onderbouwing nog te…
Nee · Redelijk bewijs
Welke vitamine D-waarde is optimaal?
Voor botgezondheid is 50 nmol/l het meest aanvaarde streefniveau, bereikbaar met 800 IE vitamine D per dag. Of een hogere…
Redelijk bewijs
Welke huidverzorging werkt na je veertigste?
Een aantal huidverzorgingsingrediënten heeft een bewezen effect na je veertigste: tretinoine (op recept) is het sterkst…
Redelijk bewijs
Welke supplementen ondersteunen je afweer echt?
Sommige supplementen ondersteunen je afweer echt, maar het effect is het grootst als je een tekort hebt: check dus eerst of je…
Redelijk bewijs
Hoe versterkt voeding je immuunsysteem?
Voeding heeft een duidelijke invloed op je immuunsysteem: tekorten verzwakken je afweer, en aanvullen bij een aantoonbaar…
Redelijk bewijs
Hoe kun je je stofwisseling versnellen of verbeteren?
Je kunt je stofwisseling beïnvloeden, maar de effecten zijn bescheidener dan populaire claims doen geloven. De meeste winst…
Redelijk bewijs
Is 800 gram groente en fruit per dag gezonder dan de standaardsrichtlijn?
Meer dan 400 gram per dag helpt, maar of 800 gram duidelijk gezonder is dan 400 gram hangt af van je doel: voor hart- en…
Redelijk bewijs
Helpt water drinken bij afvallen?
Water drinken helpt waarschijnlijk bij afvallen, vooral als je het vóór maaltijden doet of er suikerhoudende dranken mee…
Ja · Redelijk bewijs
Welke gefermenteerde voedingsmiddelen zijn het gezondst?
Yoghurt heeft de sterkste onderbouwing: regelmatige consumptie hangt samen met een lager risico op diabetes en hart- en…
Redelijk bewijs
Hoe gebruik je peptiden voor de beste resultaten?
Voor de meeste peptide-supplementen die je gewoon inslikt, is de opname in het bloed zo laag dat je er weinig van verwacht mag…
Voorlopig bewijs
Beschermt een dagelijkse multivitamine het geheugen op oudere leeftijd?
Een dagelijkse multivitamine lijkt het geheugen iets te kunnen beschermen bij oudere mensen met een risico op tekorten of…
Redelijk bewijs
Geeft een zonnebank je vitamine D?
Een zonnebank kan je vitamine D-spiegel verhogen, maar alleen als er ook UV-B in het licht zit, en de meeste commerciële…
Redelijk bewijs
Leef je langer van minder eiwit, of juist van meer?
Het ideale eiwitniveau verschilt per levensfase: op middelbare leeftijd lijkt minder beter, na je 65e is juist voldoende eiwit…
Redelijk bewijs
Mag je koffie met melk drinken tijdens het vasten?
Melk in koffie verbreekt het vasten: het stimuleert de insulineafgifte en telt als voedselinname. Wil je de vastenperiode…
Nee · Voorlopig bewijs
Wat levert 12:12-vasten op vergeleken met 16:8?
16:8-vasten levert bij gezonde volwassenen aantoonbaar meer gewichts- en vetverlies op dan 12:12, dat na 8 weken geen meetbaar…
Is periodiek vasten veilig tijdens de zwangerschap?
Voor gezonde zwangere vrouwen lijkt vasten de grote risico's zoals vroeggeboorte of te laag geboortegewicht niet te verhogen,…
Redelijk bewijs
Wat is het verschil tussen magnesiumbisglycinaat en magnesiumglycinaat?
Magnesiumbisglycinaat en magnesiumglycinaat zijn twee namen voor hetzelfde supplement. Of het beter wordt opgenomen dan…
Helpt pittig eten je langer te leven?
Regelmatig pittig eten hangt samen met minder sterfte, maar of het de oorzaak is weten we nog niet. Bij maagkanker geldt: een…
Redelijk bewijs
Is periodiek vasten veilig als je diabetes type 2 hebt?
Periodiek vasten kan veilig zijn bij diabetes type 2, maar alleen als je dit in overleg met je arts doet, want je medicatie…
Ja · Redelijk bewijs
Wat is spermidine en waar zit het in?
Spermidine is een molecule die van nature in je lichaam zit, daalt met de leeftijd, en die je via gefermenteerde voeding en…
Helpt quercetine tegen hooikoorts en allergie?
Quercetine heeft in laboratoriumonderzoek een duidelijk anti-allergisch effect, en een kleine gerandomiseerde studie bij…
Voorlopig bewijs
Wat doet quercetine in je lichaam?
Quercetine heeft in het lab en in kleine studies bij mensen interessante eigenschappen, maar of supplementen in de praktijk…
Hoeveel taurine heb je per dag nodig?
Er is geen vastgesteld dagelijks getal voor taurine alleen. Wie gewoon vis, vlees of zuivel eet, heeft waarschijnlijk genoeg.…
Voorlopig bewijs
Hoeveel magnesium heb je per dag nodig?
Onderzoek suggereert dat je lichaam al bij ongeveer 165 mg per dag in balans is, maar de officiële aanbevelingen liggen hoger…
Redelijk bewijs
Moet je eiwitinname beperken als je je nieren wilt beschermen?
Heb je gezonde nieren, dan hoef je je eiwitinname niet te beperken. Heb je chronische nierziekte, bespreek dan met je arts en…
Redelijk bewijs
Welke gefermenteerde producten helpen het meest voor je darmgezondheid?
Yoghurt en kefir hebben de meeste menselijke onderbouwing voor een gunstig effect op de darmgezondheid; voor kimchi, kombucha…
Redelijk bewijs
Is gefermenteerde voeding goed voor je gezondheid en je microbioom?
Gefermenteerde voeding, en dan met name kefir en yoghurt, heeft waarschijnlijk gunstige effecten op je darmflora en enkele…
Ja · Redelijk bewijs
Welke factoren verzwakken je immuunsysteem?
Verschillende factoren verzwakken je immuunsysteem aantoonbaar: tekorten aan vitamine A, zink en ijzer zijn het best…
Kunnen peptiden bijdragen aan spiergroei of herstel bij ouderen?
Peptiden, vooral in combinatie met krachttraining, kunnen bij ouderen meetbaar bijdragen aan spiermassa en kracht. Het beste…
Ja · Redelijk bewijs
Wat zijn peptiden en hoe werken ze in het lichaam?
Peptiden zijn kleine eiwitfragmenten met uiteenlopende functies in je lichaam, van hormonen tot afweerstoffen. Als supplement…
Wat is de totox-waarde van visolie-supplementen?
Veel visolie-supplementen zijn ranziger dan de internationale norm toestaat en bevatten minder werkzame vetzuren dan beloofd.…
Hoe voorkom je sarcopenie op hogere leeftijd?
Sarcopenie is het leeftijdsgebonden verlies van spiermassa én spierfunctie en is goed te vertragen met krachttraining en…
Redelijk bewijs
Welke leefstijlgewoonten beschermen je hersengezondheid op lange termijn?
Cognitieve activiteiten, een plantaardig voedingspatroon en regelmatige beweging, bij voorkeur gecombineerd, geven de beste…
Redelijk bewijs
Verhoogt linolzuur in weefsel het risico op huidkanker?
Er zijn voorlopige aanwijzingen dat hogere linolzuurspiegels samenhangen met een hoger melanoomrisico, maar het bewijs is te…
Voorlopig bewijs
Beschermt omega-3 je huid tegen verbranding door de zon?
Omega-3 biedt mogelijk enige bescherming tegen zonnebrandreactie, maar het bewijs uit goede studies is te beperkt en er is…
Ja · Redelijk bewijs
Kun je je darmflora blijvend veranderen met voeding?
Voeding verandert je darmflora wel degelijk, maar blijvende verandering vraagt om blijvende aanpassing van je eetpatroon; een…
Redelijk bewijs
Werkt een vasten-nabootsend dieet beter dan gewoon minder eten?
Een vasten-nabootsend dieet heeft veelbelovende effecten op meerdere gezondheidsmarkers, maar of het beter werkt dan gewoon…
Redelijk bewijs
Hoeveel verhoogt ultrabewerkt voedsel je sterfterisico?
Een hoge inname van ultrabewerkt voedsel gaat samen met een hoger sterfterisico, maar de schattingen lopen sterk uiteen (2%…
Hoeveel groene thee heb je per dag nodig?
Twee tot drie kopjes groene thee per dag is de hoeveelheid waarbij onderzoek de meeste gezondheidsvoordelen laat zien, al is…
Redelijk bewijs
Hoeveel CoQ10 heb je per dag nodig?
Er is geen vastgestelde dagdosis CoQ10 voor gezonde mensen. De vorm op het etiket bepaalt hoeveel je lichaam opneemt: een…
Onvoldoende bewijs
Hoeveel ijzer heb je per dag nodig?
Voor gezonde volwassenen zonder tekort volstaat 1 tot 2 mg ijzer per dag via voeding. Bij een aangetoond tekort of…
Redelijk bewijs
Hoe kun je melanoom vroeg opsporen?
Vroege opsporing van melanoom lukt het best door je huid regelmatig zelf te checken, de ABCDE-kenmerken te kennen en bij…
Redelijk bewijs
Helpt gevarieerd eten je darmbacteriën?
Gefermenteerde producten hebben de sterkste onderbouwing voor meer darmbacteriëndiversiteit. Breed gevarieerd eten helpt ook,…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doet een stabiele bloedsuiker voor gezond ouder worden?
Een stabiele, lage bloedsuiker hangt wereldwijd samen met meer gezonde levensjaren. Het verband is duidelijk, maar de exacte…
Kun je dementie voorkomen met je leefstijl?
Leefstijl beïnvloedt je dementierisico wel degelijk: een derde van alle gevallen hangt samen met aanpasbare factoren zoals…
Ja · Redelijk bewijs
Wat houdt je geheugen op latere leeftijd scherp?
Goed slapen, bewust eten volgens het MIND-dieet en gerichte cognitieve training hebben de beste onderbouwing om je geheugen op…
Redelijk bewijs
Helpt de sleepy girl mocktail (magnesium met kersensap) je slapen?
Magnesium kan bij ouderen met slaapproblemen of bij mensen met een tekort enig verschil maken, maar voor gezonde volwassenen…
Voorlopig bewijs
Is rundervet (beef tallow) goed voor je huid?
Er is geen bewijs dat rundervet werkt bij huidklachten zoals acne of eczeem. De ingrediënten zijn niet waardeloos, maar laat…
Voorlopig bewijs
Werkt het fasting-mimicking dieet zoals Prolon?
Het fasting-mimicking dieet verbetert in meerdere studies bij mensen meetbare risicofactoren zoals bloedsuiker, bloedvetten en…
Ja · Redelijk bewijs
Is fibermaxxing (zoveel mogelijk vezels eten) gezond?
Meer vezels eten is voor de meeste mensen goed onderbouwd gezond, maar bij overdrijven krijg je darmklachten en is extra winst…
Ja · Sterk bewijs
Is rauwe melk gezonder dan gepasteuriseerde melk?
Rauwe melk levert geen bewezen gezondheidsvoordelen op ten opzichte van gepasteuriseerde melk, terwijl het infectierisico…
Nee · Voorlopig bewijs
Werkt sulforafaan uit broccoli-kiemen tegen veroudering?
Sulforafaan heeft in lab- en dieronderzoek indrukwekkende effecten op verouderingsprocessen, maar of dit bij mensen ook echt…
Voorlopig bewijs
Is sea moss (Iers mos) een zinvol supplement?
Als voedingsmiddel heeft sea moss een redelijk voedingsprofiel, maar als supplement is er geen bewijs dat het een meetbaar…
Nee · Voorlopig bewijs
Heb je elektrolyten-supplementen echt nodig?
Voor de meeste mensen die normaal eten zijn elektrolyten-supplementen niet nodig. Ze zijn pas zinvol bij langdurige inspanning…
Nee · Redelijk bewijs
Is koffie gezond of juist ongezond?
Voor de meeste gezonde volwassenen is drie tot vier koppen filterkoffie per dag, zonder suiker en room, meer gunstig dan…
Sterk bewijs
Zijn zaadolien zoals zonnebloemolie slecht voor je?
Zaadolien zoals zonnebloemolie zijn waarschijnlijk niet ronduit slecht, maar ook niet zonder voorbehoud goed: vervang liefst…
Redelijk bewijs
Helpt Red Orange Complex tegen pigmentvlekken en huidveroudering?
Er zijn positieve aanwijzingen uit meerdere kleine studies bij mensen dat 100 mg rode sinaasappel-extract per dag…
Ja · Redelijk bewijs
Welke vorm vitamine K2 is beter: MK-4 of MK-7?
MK-7 wordt bij normale suppletiedoses daadwerkelijk opgenomen in het bloed, terwijl MK-4 op die dosis niet meetbaar stijgt.…
Redelijk bewijs
Is ubiquinol beter dan gewone CoQ10?
Ubiquinol is niet automatisch beter dan gewone CoQ10: de formulering, zoals soft-gel of wateroplosbaar, maakt meer uit dan de…
Redelijk bewijs
Moet je koper bijnemen als je veel zink slikt?
Wie langdurig meer dan 25 mg elementair zink per dag slikt, loopt een reëel risico op kopergebrek met soms ernstige gevolgen.…
Ja · Redelijk bewijs
Kun je ijzer en calcium beter niet samen innemen?
Voor gezonde mensen zonder medicatie is strikt spreiden waarschijnlijk niet nodig, want langetermijnonderzoek ziet geen…
Redelijk bewijs
Wanneer kun je fisetine het best innemen?
Er is geen mensenonderzoek dat een optimaal innametijdstip voor fisetine aanwijst. Wat het beschikbare dieronderzoek duidelijk…
Voorlopig bewijs
Is te veel zink schadelijk?
Te veel zink is zeker schadelijk: blijf als volwassene onder de 25 mg elementair zink per dag (EFSA-grens) en wees voorzichtig…
Ja · Redelijk bewijs
Kun je te veel vitamine D binnenkrijgen?
Te veel vitamine D is echt schadelijk, maar dat risico ontstaat pas bij bloedspiegels ver boven de aanbevolen waarden. Houd je…
Ja · Redelijk bewijs
Hoeveel omega-3 met EPA en DHA heb je per dag nodig?
Er is geen vaste dosis omega-3 voor iedereen: voor hartbescherming is circa 1 g EPA+DHA per dag de meest onderzochte…
Redelijk bewijs
Hoeveel vitamine D moet je per dag nemen?
Voor gezonde volwassenen onder de 75 is extra vitamine D waarschijnlijk niet nodig. Voor kinderen, 75-plussers, zwangere…
Redelijk bewijs
Hoeveel curcumine moet je per dag nemen?
Er is geen vaste 'juiste dosis' curcumine: voor gewrichtspijn werkt minder dan 1000 mg per dag even goed als meer, maar voor…
Voorlopig bewijs
Helpt minder eten je langer te leven?
Bij proefdieren is het effect op levensduur goed aangetoond, maar bij gezonde mensen ontbreekt direct bewijs. Een matig en…
Redelijk bewijs
Zijn ultrabewerkte producten slecht voor je levensduur?
Veel ultrabewerkte producten eten hangt samen met een kortere levensduur en meer chronische ziekten, maar het effect verschilt…
Ja · Redelijk bewijs
Hoeveel groente heb je echt nodig per dag?
Vijf porties groente en fruit per dag geeft de beste bescherming, waarbij niet-zetmeelrijke groenten tellen en sap en…
Sterk bewijs
Is pterostilbeen beter dan resveratrol?
Pterostilbeen wordt beter opgenomen dan resveratrol en presteert in lab- en muisonderzoek vaker beter, maar bij mensen is…
Voorlopig bewijs
Welk type collageen kun je het best nemen?
Voor de huid zijn gehydrolyseerde collageenpeptiden (2,5 tot 5 gram per dag, minstens 8 tot 12 weken) het best onderbouwd.…
Redelijk bewijs
Welke vorm ijzer wordt het best opgenomen?
Heemijzer uit vlees, vis en gevogelte wordt het best opgenomen. Kies je voor een supplement, dan werkt tweewaardig ijzer…
Redelijk bewijs
Maakt het uit welke vorm omega-3 je kiest?
De vorm maakt uit, maar de maaltijd waarbij je omega-3 inneemt minstens zo veel: neem ethylesters altijd bij een vette…
Voorlopig bewijs
Kun je magnesium beter 's avonds innemen?
Avondinname klinkt logisch gezien magnesiums rol bij melatonine en slaap, maar er is geen onderzoek dat avond- versus…
Voorlopig bewijs
Wordt curcumine wel goed door je lichaam opgenomen?
Gewone curcumine zonder toevoeging wordt door je lichaam nauwelijks opgenomen; kies voor een product met piperine (zwarte…
Nee · Redelijk bewijs
Is intermittent fasting goed voor een lang leven?
Intermittent fasting verbetert gezondheidsmarkers zoals gewicht en insulinegevoeligheid, maar of je er ook langer van leeft is…
Redelijk bewijs
Waarom is spierkracht zo belangrijk voor gezond ouder worden?
Spierkracht is een van de meest onderbouwde pijlers van gezond ouder worden: verlies ervan vergroot het risico op vallen,…
Helpt wandelen genoeg om je spieren te behouden?
Wandelen alleen is niet genoeg om spieren te behouden naarmate je ouder wordt. Voeg krachttraining toe en zorg voor voldoende…
Nee · Redelijk bewijs
Kun je verloren spiermassa op latere leeftijd terugwinnen?
Ja, verloren spiermassa terugwinnen op latere leeftijd is mogelijk, maar hoe eerder je begint, hoe beter het lukt.…
Ja · Sterk bewijs
Hoeveel spierkracht verlies je per jaar na je vijftigste?
Na je vijftigste verlies je al snel 3 tot 4% beenkracht per jaar, veel meer dan de spiermassa alleen doet vermoeden.…
Verhoogt alcohol je kans op kanker, ook bij een glas per dag?
Ja, ook één glas per dag verhoogt het kankerrisico meetbaar, vooral voor borstkanker. Er is geen hoeveelheid alcohol gevonden…
Ja · Sterk bewijs
Verlaagt minder rood vlees eten je kans op kanker?
Minder rood vlees en bewerkt vlees eten verlaagt waarschijnlijk je risico op dikkedarmkanker; voor bewerkt vlees is het…
Ja · Sterk bewijs
Kun je je telomeren langer maken met je leefstijl?
Je kunt telomeerverkorting met leefstijl waarschijnlijk vertragen, maar de beginlengte van je telomeren is grotendeels…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt vaker buiten zijn je immuunsysteem op oudere leeftijd?
Vaker buiten zijn kan je immuunsysteem op oudere leeftijd ondersteunen, vooral via betere vitamine D-aanmaak, maar of dat echt…
Voorlopig bewijs
Kan je knijpkracht voorspellen hoe lang je leeft?
Knijpkracht is een opvallend sterke voorspeller van levensduur, sterker dan de bloeddruk in sommige grote studies. Of je…
Wat doet een tekort aan vitamine D met je DNA?
Een vitamine D-tekort hangt samen met meer DNA-schade, vooral bij mensen met een extra risicofactor. Zorg dat je vitamine…
Mag je tijdens intermittent fasting wel koffie drinken?
Zwarte koffie past prima binnen intermittent fasting en wordt in voedingsrichtlijnen expliciet als vastendrank genoemd. Voeg…
Ja · Redelijk bewijs
Kan een ongezond dieet je puberteit vroeger laten beginnen?
Een calorierijk dieet met veel dierlijk eiwit en weinig vezels vergroot bij meisjes de kans op vroegere puberteit, vooral als…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doet koffie drinken elke dag met je darmbacteriën?
Dagelijks koffie drinken hangt samen met meer gunstige darmbacteriën zoals Bifidobacterium en Bacteroides, maar omdat het…
Kan je door te weinig eten je cellen juist beschadigen?
Kortdurend minder eten zet een beschermend celreinigingsproces in gang. Wordt de beperking te extreem of te lang volgehouden,…
Ja · Redelijk bewijs
Zijn er voedingspatronen die bewezen botbreuken verminderen?
Gefermenteerde zuivel, voldoende groente en fruit, en een gevarieerd eetpatroon met eiwit en calcium zijn het best onderbouwd…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt bone broth of bouillon voor je darmgezondheid?
De losse bestanddelen van bone broth, zoals bepaalde aminozuren, laten in lab- en dieronderzoek gunstige effecten op de…
Voorlopig bewijs
Helpt vasten of caloriebeperking de huid er jonger uitzien?
Vasten en caloriebeperking lijken in dieronderzoek de huid te beschermen, maar directe bewijs bij mensen dat je huid er jonger…
Voorlopig bewijs
Hebben mensen met een donkere huidskleur meer risico op botontkalking?
Donkerhuidige mensen lopen meer kans op een vitamine D-tekort, maar dat betekent niet automatisch meer botontkalking. Of je…
Redelijk bewijs
Kan zink bijdragen aan sterkere botten?
Voldoende zink via voeding is waarschijnlijk belangrijk voor je botgezondheid, maar of een zinksupplement echt helpt als je…
Voorlopig bewijs
Helpt astaxanthine je huid te beschermen tegen de zon?
Astaxanthine (4 mg per dag, minstens 9 tot 10 weken) lijkt de huid enige extra UV-weerstand te geven, maar vervang je…
Ja · Redelijk bewijs
Kun je met voeding je epigenetische leeftijd beïnvloeden?
Meerdere studies laten zien dat een gezond voedingspatroon je epigenetische leeftijd gunstig kan beïnvloeden, al gaat het om…
Ja · Redelijk bewijs
Maakt een vegetarisch dieet je botten zwakker?
Een vegetarisch dieet maakt je botten niet automatisch zwakker, maar als veganist heb je extra aandacht nodig voor calcium en…
Redelijk bewijs
Wat doet te veel of te weinig jodium met je schildklier?
Zowel te weinig als te veel jodium kan de schildklier ontregelen; zorg dat je dagelijks voldoende binnenkrijgt, maar vermijd…
Helpt zonnebaden je weerstand buiten het vitamine D-effect?
Zonlicht beïnvloedt je weerstand ook buiten het vitamine D-effect, via hormonen, neuropeptiden en verschuivingen in…
Ja · Redelijk bewijs
Klopt het dat kunstmatige zoetstoffen kanker veroorzaken?
Het overgrote deel van het bevolkingsonderzoek bevestigt geen oorzakelijk verband tussen kunstmatige zoetstoffen en kanker. Er…
Verhoogt het werken met bestrijdingsmiddelen je kans op kanker?
Werken met bestrijdingsmiddelen hangt in meerdere studies samen met een verhoogd risico op verschillende kankersoorten,…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt een gezond gewicht behouden ook nog na een kankerdiagnose?
Voor de meeste kankersoorten hangt een gezond gewicht na de diagnose samen met betere overleving, maar let op: onbedoeld…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt omega-3 uit visolie tegen chronische ontsteking?
Omega-3 uit visolie verlaagt ontstekingsmarkers in het bloed en heeft het sterkste bewijs bij reumatoïde artritis. Het effect…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt lijnzaad eten voor je darmen?
Lijnzaad heeft via vezels en lignanen een aannemelijk positief effect op de darmen, maar voor de darm als specifiek doel is…
Ja · Redelijk bewijs
Beschermen lycopeen en tomaten tegen prostaatkanker?
Bewerkte tomatenproducten hangen samen met een lager risico op prostaatkanker, maar of lycopeen de oorzaak is weten we niet…
Redelijk bewijs
Maakt chronisch slechte luchtkwaliteit je huid ouder?
Chronische blootstelling aan luchtvervuiling versnelt huidveroudering merkbaar, en het bewijs daarvoor is redelijk consistent.…
Verhoogt verbrand eten je kans op kanker?
Verbrand of sterk gegrild vlees bevat stoffen die in dierproeven kanker veroorzaken, maar of gewone blootstelling bij mensen…
Voorlopig bewijs
Wat is het DunedinPACE en wat zegt het over veroudering?
DunedinPACE meet hoe snel je biologisch veroudert en hangt samen met ziekte en vroegtijdige sterfte, maar de test is nog geen…
Zijn er voedingsmiddelen die je beter niet eet voor het slapengaan?
Alcohol, cafeïne en vetrijke maaltijden vlak voor het slapengaan verstoren je slaap. Je slaapt beter als je die drie 's avonds…
Ja · Redelijk bewijs
Is soja goed of slecht voor je botten na de overgang?
Soja-isoflavonen beschermen bij westerse vrouwen na de overgang de botten waarschijnlijk niet op een klinisch betekenisvolle…
Redelijk bewijs
Veroudert donkere huid minder snel dan lichte huid?
Donkere huid veroudert zichtbaar trager dankzij betere UV-bescherming, maar is gevoeliger voor pigmentvlekken. Zonnebrandcrème…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doet vasten een dag per week met je darmflora?
Intermitterend vasten verandert je darmflora aantoonbaar, maar de effecten zijn waarschijnlijk tijdelijk als je er mee stopt;…
Helpt vasten of periodiek vasten om kanker te voorkomen?
Er is geen bewijs dat vasten bij mensen kanker voorkomt. De resultaten uit dieronderzoek zijn veelbelovend maar tegenstrijdig.…
Voorlopig bewijs
Heeft de volgorde van maaltijden door de dag invloed op je gewicht?
Wanneer je eet, doet er toe: maaltijden vroeg op de dag lijken gunstiger voor je stofwisseling dan laat eten, al verschilt het…
Ja · Redelijk bewijs
Verhoogt veel koffie drinken het risico op botbreuken?
Voor de meeste mensen lijkt koffie geen bewezen oorzaak van botbreuken te zijn. Bij vrouwen die veel koffie drinken is enige…
Redelijk bewijs
Helpt meer vezels eten tegen een hoge bloedsuiker?
Wateroplosbare vezels uit peulvruchten, groenten en fruit helpen waarschijnlijk bij het verlagen van een hoge bloedsuiker,…
Ja · Redelijk bewijs
Heeft omega-3 (visolie) effect op botsterkte?
Omega-3 verbetert de botdichtheid bij gezonde ouderen niet; voor botbehoud zet je beter in op voldoende calcium en vitamine D,…
Nee · Redelijk bewijs
Helpt glutenvrij eten als je geen coeliakie hebt?
Voor gezonde mensen zonder vastgestelde aandoening is er geen bewijs dat glutenvrij eten iets oplevert, en het brengt…
Nee · Redelijk bewijs
Klopt het dat vetarme voeding beschermt tegen borstkanker?
Simpelweg minder vet eten beschermt waarschijnlijk niet aantoonbaar tegen borstkanker. Wie zijn risico wil beperken, heeft…
Nee · Voorlopig bewijs
Wat doet alcohol met je bloedsuiker en insulinegevoeligheid?
Het effect van alcohol op je bloedsuiker hangt sterk af van de situatie: op een lege maag is het risico op een te lage…
Helpt borium als supplement iets voor je botten?
Borium lijkt zinvol als je er te weinig van binnenkrijgt, maar er is geen goed bewijs dat extra suppletie je botten sterker…
Voorlopig bewijs
Wat zijn hormoonverstoorders en zitten die echt in alledaagse producten?
Hormoonverstoorders zitten aantoonbaar in heel veel alledaagse producten en zijn meetbaar in het menselijk lichaam. Volledig…
Sterk bewijs
Helpt omega-3 uit vis of lijnzaad voor een mooiere huid?
Omega-3 uit visolie heeft de beste onderbouwing voor huidaandoeningen met ontsteking, zoals eczeem of psoriasis, maar de…
Redelijk bewijs
Wat doet polyfenolen zoals in bessen en rode wijn met je darmbacteriën?
Polyfenolen uit bessen en rode wijn beïnvloeden je darmbacteriën positief, maar de humane studies zijn nog klein; gevarieerd…
Vergroot eten uit plastic verpakkingen je kans op kanker?
Er zijn aanwijzingen dat bepaalde stoffen uit plastic verpakkingen, zoals BPA en PCB's, samenhangen met een hoger…
Voorlopig bewijs
Helpt koffie drinken echt tegen dementie of is dat een mythe?
Dagelijks 2 tot 3 koppen cafeïnehoudende koffie hangt in meerdere grote studies samen met een lager dementierisico, maar dit…
Redelijk bewijs
Verlaagt kaneel echt je bloedsuiker?
Kaneel kan de nuchtere bloedsuiker bij type 2 diabetes bescheiden verlagen, maar of dat op langere termijn iets uitmaakt voor…
Redelijk bewijs
Wat doet zonlicht, los van vitamine D, voor je botten?
Zonlicht helpt je botten via vitamine D, maar een apart botvoordeel los van die route is niet aangetoond en ook niet…
Vertraagt een vetarm dieet de huidveroudering of maakt het het erger?
Een vetarm dieet is voor je huid niet per se beter: het type vet telt meer dan de hoeveelheid, en enkelvoudig onverzadigde…
Voorlopig bewijs
Zijn plantaardige diëten beter voor je darmen dan gemengde diëten?
Een plantaardig dieet lijkt gunstig voor je darmbacteriën, maar gefermenteerd eten doet het in een directe vergelijking…
Redelijk bewijs
Kan je met voeding je DNA beschermen tegen schade?
Voeding kan je DNA zowel beschermen als beschadigen, maar de beschermende effecten van supplementen vallen in de praktijk vaak…
Redelijk bewijs
Zijn er voedingspatronen die bewezen je kans op kanker verlagen?
Het Mediterraan dieet en voldoende groente en fruit hangen consistent samen met een lager kankerrisico, al zijn de effecten…
Ja · Redelijk bewijs
Maakt het voor je gewicht uit of je vet of koolhydraten eet?
Op de lange termijn maakt de verhouding vet versus koolhydraten weinig uit voor je gewicht, zolang je totale calorie-inname…
Nee · Sterk bewijs
Droogt koffie je huid uit?
Koffie drinken droogt de huid niet aantoonbaar uit; het onderzoek wijst eerder in de tegenovergestelde richting. Als je droge…
Nee · Redelijk bewijs
Beïnvloedt hoe laat je eet hoe goed je slaapt?
Laat eten hangt samen met slechter inslapen en minder goede slaapkwaliteit, al is oorzaak en gevolg niet altijd bewezen.…
Helpt groene thee voor je darmgezondheid?
Groene thee heeft in kleine studies meetbare positieve effecten op de darmbacteriën en de darmwand laten zien, maar de studies…
Voorlopig bewijs
Beschadigen veel koolzuurhoudende dranken je botten?
Regelmatig veel suikerhoudende koolzuurhoudende dranken drinken hangt samen met een lagere botdichtheid, vooral bij vrouwen en…
Ja · Redelijk bewijs
Kan te weinig eten je hormonen ontregelen?
Zelfs een tijdelijk, flink calorietekort kan bij gezonde vrouwen de slaap en reproductieve hormonen ontregelen; ook de timing…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt groene thee je geheugen of concentratie verbeteren?
Groene thee geeft een bescheiden maar reëel voordeel voor concentratie en werkgeheugen bij gezonde mensen, vooral dankzij de…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt bottenbouillon echt iets voor je botten?
Dier- en labonderzoek laat positieve signalen zien, maar er zijn geen studies bij mensen. Wil je je botten beschermen, zet dan…
Voorlopig bewijs
Versnelt stadsvervuiling de veroudering van je huid?
Stadsvervuiling versnelt waarschijnlijk de huidveroudering, vooral via meer pigmentvlekken en een zwakkere huidbarrière. De…
Wat is het verschil tussen een hoge bloedsuiker en een bloedsuikerpiek?
Nuchtere bloedsuiker en pieken na het eten zijn twee aparte grootheden die je allebei nodig hebt voor een volledig beeld; bij…
Wat doet magnesium voor je botsterkte?
Voldoende magnesium binnenkrijgen lijkt goed voor je botten, maar of supplementen écht fracturen voorkomen is nog niet…
Werkt echinacea echt tegen verkoudheid?
Of echinacea helpt bij verkoudheid hangt sterk af van welk preparaat je gebruikt. Gestandaardiseerde producten van Echinacea…
Redelijk bewijs
Maakt het tijdstip van eten uit voor je veroudering?
Het tijdstip waarop je eet lijkt er wel degelijk toe te doen, al is het bewijs bij mensen nog associatief. Een nachtpauze van…
Ja · Redelijk bewijs
Is plantaardig eten slecht voor je botten?
Strikt veganistisch eten hangt samen met een lagere botdichtheid, maar als je calcium en vitamine D goed aanvult, verdwijnt…
Redelijk bewijs
Helpt het innemen van vitamine D tegen kanker?
Als je al genoeg vitamine D in je bloed hebt, helpt extra suppletie waarschijnlijk niet tegen kanker. Heb je een aantoonbaar…
Nee · Redelijk bewijs
Wat doet intermittent fasting met je insulinegevoeligheid?
Intermittent fasting verbetert de insulinegevoeligheid bij de meeste mensen, maar let op mogelijk spierverlies en hormonale…
Helpt intermittent fasting voor je darmgezondheid?
Voor gezonde mensen en mensen met metabool syndroom zijn er redelijk consistente aanwijzingen dat intermittent fasting de…
Ja · Redelijk bewijs
Vergroot passief meeroken je kans op kanker?
Passief meeroken vergroot je kans op kanker, met het sterkste bewijs voor longkanker. Het risico is reëel maar kleiner dan bij…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt vasten of minder eten je geheugen en concentratie?
Minder eten of periodiek vasten laat waarschijnlijk een klein positief effect zien op geheugen en concentratie. Het bewijs is…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doet een koolhydraatarm dieet met je LDL-cholesterol?
Een koolhydraatarm dieet verhoogt bij de meeste mensen het LDL-cholesterol licht, en soms fors. Heb je al een verhoogd LDL of…
Kun je vruchtbaarheid als vrouw langer bewaren met je leefstijl?
Onderzoek laat zien dat een gezond gewicht meetbaar samenhangt met een betere vruchtbaarheid. Of leefstijl aanpassen de…
Redelijk bewijs
Beschermt groene thee tegen kanker?
Groene thee drinken is veilig en mensen die het drinken krijgen iets minder vaak kanker, maar of de thee zelf de oorzaak is,…
Redelijk bewijs
Verhoogt het eten van veel suiker mijn kans op kanker?
Veel suikerhoudende dranken drinken hangt samen met een merkbaar hoger risico op bepaalde kankers, vooral darmkanker op jonge…
Ja · Redelijk bewijs
Beschermt olijfolie je hersenen tegen achteruitgang?
Extra vierge olijfolie als onderdeel van het Mediterraan dieet is in meerdere studies in verband gebracht met minder…
Ja · Redelijk bewijs
Maakt de volgorde waarin je eten eet uit?
Groenten en/of eiwit eerst eten en koolhydraten als laatste dempt de bloedsuikerpiek na een maaltijd aantoonbaar, ook bij…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt groene thee tegen infecties?
Tegen griep is er redelijke onderbouwing dat groene-thee catechinen helpen; voor de meeste andere infecties gaat het nog om…
Redelijk bewijs
Helpt knoflook eten voor je darmgezondheid?
Knoflook laat bij mensen enige aanwijzingen zien voor een beter werkende darm, al is het bewijs beperkt. Het best onderbouwd…
Voorlopig bewijs
Worden je cellen echt jonger als je calorieën beperkt?
Caloriebeperking vertraagt aantoonbaar het biologisch verouderingstempo in cellen, ook bij mensen. Een aanpak zoals het…
Wat doet roken met je hersenen als je ouder wordt?
Roken versnelt hersenveroudering en verhoogt het risico op dementie. Stoppen met roken is een van de best onderbouwde stappen…
Waarom word je vaker ziek als je op dieet bent?
Een caloriearm dieet kan je weerstand verzwakken via tekorten aan mineralen zoals magnesium, verstoorde darmbacteriën en…
Is bruinvet echt anders dan gewoon vet en kan ik het activeren?
Bruinvet is echt anders dan gewoon vet en je kunt het activeren, waarbij koude blootstelling de beste onderbouwing heeft.…
Ja · Sterk bewijs
Beschermt koffie drinken tegen leverkanker?
Koffiedrinken hangt consistent samen met een lager risico op leverkanker, en dat verband is beter onderbouwd dan bij de meeste…
Ja · Sterk bewijs
Zijn korte bewegingsmomenten beter dan één lange wandeling?
Voor conditie en dagelijkse bloedsuikerregulatie maakt het weinig uit of je verspreid of aaneengesloten beweegt; voor de…
Redelijk bewijs
Hoeveel impact heeft roken op je botdichtheid?
Roken verhoogt het risico op botontkalking en heupfracturen aanzienlijk; stoppen helpt, maar het duurt minstens tien jaar…
Kan je darmflora invloed hebben op hoe lang je leeft?
Er zijn duidelijke aanwijzingen dat de samenstelling van je darmflora samenhangt met hoe lang en hoe gezond je oud wordt, maar…
Redelijk bewijs
Wat doet cafeïne op lange termijn met je geheugen en concentratie?
Cafeïne helpt je alerter en scherper te blijven als je moe bent, maar maakt een uitgerust brein niet slimmer. Wil je er iets…
Maakt het uit welk soort eiwit je eet voor spieropbouw?
Het soort eiwit maakt per maaltijd uit voor spieropbouw, maar op de lange termijn bij krachttraining is het verschil tussen…
Ja · Redelijk bewijs
Welke voeding verbetert je insulinegevoeligheid?
Voeding kan je insulinegevoeligheid duidelijk verbeteren. Het mediterraan dieet heeft de sterkste onderbouwing, maar ook de…
Sterk bewijs
Hoeveel eiwit kan je lichaam in een maaltijd benutten?
Je lichaam kan per maaltijd meer dan 20-25 gram eiwit benutten, zeker als je dat eiwit combineert met koolhydraten en vetten.…
Helpt extra eiwit bij afvallen zonder spierverlies?
Extra eiwit helpt spiermassa te bewaren tijdens het afvallen, maar werkt het best in combinatie met krachttraining. Richt je…
Ja · Sterk bewijs
Wanneer kun je eiwit het beste eten voor je spieren?
Spreiding over de dag weegt het zwaarst: eet elke 3 à 4 uur een portie van 20-40 g eiwit, en het precieze moment rond je…
Hebben ouderen meer eiwit nodig dan jongere mensen?
Ouderen hebben waarschijnlijk meer eiwit nodig dan de standaardrichtlijn van 0,8 gram per kilogram aangeeft. Stuur als gezonde…
Remmen eiwitten je autofagie?
Eiwitten remmen autofagie doordat aminozuren uit je maaltijd mTOR actief houden, de bekendste rem op autofagie. Wil je…
Ja · Redelijk bewijs
Wat is een gezonde ApoB-waarde?
Er is geen vaste 'gezonde' ApoB-waarde, maar onder de 82 mg/dL gaat het risico op een beroerte al meetbaar omlaag. ApoB…
Welke voedingsmiddelen of gewoonten verhogen effectief de NAD+-niveaus?
Sporten en NAD+-supplementen (NR of NMN) verhogen aantoonbaar de NAD+-niveaus, maar of hogere niveaus ook gezondheidsvoordelen…
Redelijk bewijs
Wat zijn de blue zones en wat is er van waar?
Blue Zones laten een opvallend patroon zien van leefstijl en hoge leeftijd. De exacte leeftijdscijfers worden wel betwist,…
Redelijk bewijs
Welke voeding of supplementen houden je bloedvaten gezond?
Het Mediterraan dieet verlaagt je risico op hart- en vaatziekten het meest aantoonbaar. Losse supplementen helpen daarbij niet.
Redelijk bewijs
Kun je de overgang uitstellen met leefstijl of voeding?
Roken vermijden, minder rood vlees en meer citrusvruchten en vette vis lijken je menopauzeleeftijd gunstig te beïnvloeden.…
Voorlopig bewijs
Wat veroorzaakt ouderdomsvlekken en kun je ze voorkomen?
Jarenlange zonblootstelling is de duidelijkste oorzaak van ouderdomsvlekken. Consequente zonnebescherming is de slimste…
Redelijk bewijs
Helpt veel water drinken echt tegen een droge huid en rimpels?
Meer water drinken heeft geen bewezen effect op rimpels en helpt maar weinig tegen een droge huid. Gebruik liever een…
Nee · Voorlopig bewijs
Is jojo-en, steeds aankomen en afvallen, slecht voor me?
Jojo-en is waarschijnlijk minder schadelijk dan vaak gedacht, maar of het de oorzaak is van gezondheidsschade, of dat…
Redelijk bewijs
Krijg ik diabetes type 2 van veel suiker eten?
Suikerhoudende dranken verhogen je risico op diabetes type 2 duidelijk aantoonbaar. Suiker uit vast voedsel doet dat…
Heeft het zin om bloedsuikerpieken te beperken, ook zonder diabetes?
Bloedsuikerpieken beperken heeft ook zonder diabetes zin: het risico op hart- en vaatziekten lijkt al te stijgen bij pieken…
Ja · Redelijk bewijs
Hoeveel calcium heb ik per dag nodig, en kan te veel kwaad?
De calciumbehoefte loopt uiteen van 800 mg (jonge kinderen) tot 1500 mg per dag (ouderen, tieners, postmenopauzale vrouwen).…
Sterk bewijs
Helpt 's middags geen koffie meer echt voor mijn nachtrust?
Of een middagkopje jouw slaap verstoort, hangt sterk af van hoeveel je drinkt. Eén kopje, ongeveer 100 mg cafeïne, is…
Redelijk bewijs
Helpt het MIND-dieet tegen dementie en achteruitgang?
Grote studies bij mensen koppelen het MIND-dieet aan minder kans op dementie, maar het enige grote onderzoek waarbij mensen…
Redelijk bewijs
Hoe houd ik mijn ogen gezond en voorkom ik staar of maculadegeneratie?
Bescherm je ogen met uv-bril, groente- en fruitrijk eten, goede diabetescontrole en regelmatige oogcheck. Is staar eenmaal ver…
Redelijk bewijs
Is kweekvis even gezond als wilde vis?
Drie tot vier porties vis per week is gezond voor de meeste mensen. Of kweekvis en wilde vis voedingskundig gelijkwaardig…
Sterk bewijs
Maakt het uit hoe laat op de dag ik eet?
Eerder op de dag eten is gunstiger voor je gewicht, bloedsuiker en hormoonbalans dan laat of 's nachts eten. De effecten zijn…
Ja · Redelijk bewijs
Zijn smoothies en vers sap net zo gezond als heel fruit?
Heel fruit wint het van vruchtensap: meer vezels, meer verzadiging en minder vrije suikers. Smoothies zitten er tussenin, maar…
Nee · Redelijk bewijs
Is volkoren echt zoveel beter dan wit brood?
Groot observationeel onderzoek wijst consistent in dezelfde richting: volkoren is beter voor je hart, je gewicht en je…
Ja · Redelijk bewijs
Leef je langer met een vegetarisch of plantaardig dieet?
Een kwalitatief goed plantaardig dieet hangt samen met minder vroegtijdig overlijden. Maar strikt vegetarisch of veganistisch…
Redelijk bewijs
Hoeveel groente en fruit per dag heb ik echt nodig?
Vijf porties groente en fruit per dag (twee stuks fruit, drie opscheplepels groenten) is het getal met de sterkste…
Hoeveel rust hebben mijn spieren nodig tussen trainingen als ik ouder word?
Ouder worden vraagt niet om méér rust, maar om regelmatigere training: minstens twee keer per week krachtoefeningen, aangevuld…
Redelijk bewijs
Heeft vitamine E slikken ergens bewezen nut?
Voor de meest onderzochte toepassing, het hart, werkt vitamine E aantoonbaar niet; voor huid en vruchtbaarheid is het bewijs…
Nee · Sterk bewijs
Is een stapel supplementen tegelijk slikken gevaarlijk?
Of een supplementenstapel slim of gevaarlijk is, hangt af van welke middelen je combineert en of je ook medicijnen gebruikt.…
Redelijk bewijs
Helpt vitamine C nou echt tegen een verkoudheid?
Dagelijks vitamine C slikken beschermt de meeste mensen niet tegen verkoudheid, maar maakt een verkoudheid wel iets korter en…
Nee · Sterk bewijs
Helpt genoeg eiwit eten mijn afweer op latere leeftijd?
Genoeg eiwit eten helpt je afweer op latere leeftijd. Mik langdurig op minimaal 1,0 tot 1,2 gram per kilo lichaamsgewicht per…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt vezelrijk eten tegen verstopping als je ouder wordt?
Meer vezels eten helpt tegen verstopping bij ouderen, maar het totale eetpatroon telt minstens zo zwaar als de vezelgrammen…
Ja · Redelijk bewijs
Verandert mijn darmflora als ik ouder word, en is dat erg?
Je darmflora verandert zeker naarmate je ouder wordt, maar of dat schadelijk is hangt sterk af van welke richting die…
Ja · Sterk bewijs
Leef je echt langer als je structureel minder calorieen eet?
Bij proefdieren verlengt minder eten de levensduur overtuigend, maar voor gezonde mensen zonder overgewicht is dat nog niet…
Redelijk bewijs
Vanaf hoeveel alcohol loop ik echt meer kans op kanker?
Zelfs bij weinig drinken is je kans op mond-, keel-, slokdarm- en borstkanker al meetbaar hoger. Een veilige ondergrens…
Beschermt mentaal uitdagend werk je tegen dementie?
Langlopende studies laten consistent zien dat mentale uitdaging het risico op dementie verlaagt, maar het gaat om een…
Ja · Redelijk bewijs
Veroudert iedereen even snel?
Op moleculair niveau veroudert iedereen in een vergelijkbaar basistempo, maar op het gebied van gezondheid en…
Wat zegt mijn CRP-waarde (ontsteking) over mijn hart?
Een hoge hsCRP-waarde wijst op chronische ontsteking en voorspelt een duidelijk verhoogd risico op hart- en vaatproblemen op…
Verlaagt minder alcohol drinken je kankerrisico merkbaar?
Minder alcohol drinken verlaagt je risico op meerdere kankersoorten merkbaar, al duurt het jaren voordat het effect volledig…
Ja · Sterk bewijs
Verhoogt rood en bewerkt vlees echt je risico op darmkanker?
Meerdere grote onderzoeken tonen consistent aan dat hoge consumptie van rood en zeker bewerkt vlees het risico op darmkanker…
Welke leefstijlfactoren verlagen je risico op kanker het meest?
Niet roken, een gezond gewicht, regelmatig bewegen en weinig of geen alcohol hebben de sterkste en best onderbouwde…
Sterk bewijs
Versnelt suiker via glycatie de veroudering van je huid?
Het biologische mechanisme staat als een huis: chronisch hoge bloedsuikerspiegels versnellen via glycatie de afbraak van…
Wat doen roken en alcohol met de veroudering van je huid?
Roken versnelt huidveroudering aantoonbaar: het beschadigt je huidcellen van binnenuit en veroorzaakt ontstekingen. Voor…
Helpt vezelrijk eten tegen darmkanker?
Meer vezels eten, vooral via volkoren granen, hangt consistent samen met minder kans op darmkanker. Of de vezels zelf de…
Ja · Sterk bewijs
Verhoogt te weinig eiwit je risico op botbreuken als je ouder wordt?
Ja, te weinig eiwit vergroot op oudere leeftijd je risico op botbreuken. Dat werkt via zwakkere botten én via slechtere…
Ja · Redelijk bewijs
Helpen calcium en vitamine D slikken echt tegen botontkalking?
Calcium en vitamine D samen kunnen bij een aantoonbaar tekort de botdichtheid verbeteren en het risico op heupfracturen een…
Redelijk bewijs
Helpt gefermenteerd voedsel zoals yoghurt, kefir en zuurkool je darmflora?
Gefermenteerde voeding, en dan vooral kefir en yoghurt, heeft de beste klinische onderbouwing voor een positief effect op de…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doen vezels met je darmflora?
Vezels voeden je darmbacteriën aantoonbaar, verbeteren de ontlastingsconsistentie en beschermen de darmwand. Maar hoe jouw…
Werkt quercetine tegen veroudering en ontsteking?
Quercetine laat in het lab en bij dieren veelbelovende signalen zien, maar bij mensen is er nog geen stevig bewijs.…
Voorlopig bewijs
Is extra vitamine C slikken zinvol?
Extra vitamine C heeft voor de meeste mensen weinig nut. Intensieve sporters en mensen met een carnivoor dieet hebben wél een…
Redelijk bewijs
Helpt gember tegen ontsteking en misselijkheid?
Gember helpt waarschijnlijk tegen misselijkheid, vooral bij chemotherapie en mogelijk ook na een operatie of tijdens…
Ja · Redelijk bewijs
Is biologisch eten echt gezonder?
Biologisch eten geeft je waarschijnlijk geen betere voedingswaarde, maar verlaagt wel je blootstelling aan pesticideresten en…
Redelijk bewijs
Hoeveel water moet ik echt per dag drinken?
Er is geen magisch getal: voor een gezonde volwassene die weinig beweegt is dorst een betrouwbare gids, met een totale…
Hoeveel jaar kost roken me, en helpt stoppen dan nog?
Roken kost op bevolkingsniveau aantoonbaar jaren levensverwachting, maar een precies persoonlijk getal is niet te geven op…
Redelijk bewijs
Hoeveel suiker is te veel?
Er is geen universele grens, maar voor tandbederf geldt minder dan 10% van je dagelijkse calorieën uit vrije suikers als…
Hoeveel vezels heb ik nodig en waarom?
Streven naar 25 tot 29 gram vezels per dag is goed onderbouwd en geeft de meeste gezondheidswinst. De meeste mensen in…
Redelijk bewijs
Is periodiek vasten de moeite waard?
Periodiek vasten helpt bij afvallen en verbetert bloedsuiker en insuline, maar op langere termijn doet het niet beter dan…
Ja · Redelijk bewijs
Wat kan ik zelf doen om mijn kans op kanker te verlagen?
Door niet te roken, alcohol te beperken, een gezond gewicht aan te houden en genoeg te bewegen, verlaag je je kans op meerdere…
Redelijk bewijs
Welk dieet is het best onderbouwd voor een lang, gezond leven?
Voor wie met voeding wil inzetten op een lang en gezond leven, is het Mediterraan dieet nu de best onderbouwde keuze. Grote…
Redelijk bewijs
Welke screenings en check-ups horen bij mijn leeftijd?
Welke screenings bij jouw leeftijd horen, verschilt per persoon, maar een paar ankerpunten zijn goed onderbouwd: jaarlijkse…
Redelijk bewijs
Zijn antioxidant-supplementen zinvol?
Voor gezonde mensen zijn antioxidant-supplementen zoals bèta-caroteen en vitamine E niet zinvol als bescherming tegen kanker…
Nee · Sterk bewijs
Is soja gezond, of juist niet door de fyto-oestrogenen?
Soja is voor de meeste gezonde volwassenen waarschijnlijk onschadelijk en mogelijk gunstig, maar voor kinderen met…
Redelijk bewijs
Hoe gezond is yoghurt en zuivel voor je hart en botten?
Yoghurt en zuivel zijn voor de meeste mensen een prima keuze voor botten, en waarschijnlijk ook neutraal tot licht gunstig…
Is een koolhydraatarm of keto-dieet goed voor langer leven?
Een ketogeen dieet kan helpen bij gewichtsproblemen en stofwisselingsstoornissen, maar voor wie gewoon langer en gezond wil…
Voorlopig bewijs
Helpt knoflook tegen hoge bloeddruk of cholesterol?
Knoflooksupplementen verlagen de bloeddruk meetbaar bij mensen met hypertensie en hebben een bescheiden gunstig effect op…
Ja · Redelijk bewijs
Hoe schadelijk is te weinig daglicht of zonlicht?
Te weinig zonlicht is aantoonbaar schadelijk, zeker voor je botten. Voor bredere ziekterisico's zijn de verbanden aannemelijk…
Welke gezondheidschecks zijn echt zinvol en welke geldverspilling?
Baarmoederhalskankerscreening (21-65 jaar) en longkankerscreening (50-80 jaar, 20+ pakjaar) hebben de sterkste onderbouwing en…
Redelijk bewijs
Moet ik vitamine B12 slikken als ik ouder word?
Ouder worden vergroot de kans op een B12-tekort, ook als je gezond eet. Een tablet van 1000 µg per dag is veilig en herstelt…
Ja · Redelijk bewijs
Werkt ashwagandha echt tegen stress?
Ashwagandha verlaagt aantoonbaar het stresshormoon cortisol, maar of je je er ook daadwerkelijk minder gestrest door voelt is…
Redelijk bewijs
Helpt curcuma tegen ontsteking?
Curcumine heeft een ontstekingsremmend effect dat biologisch goed te verklaren is, maar de klinische resultaten zijn…
Redelijk bewijs
Is veel eiwit eten slecht voor je nieren?
Voor mensen met gezonde nieren is er weinig reden tot bezorgdheid over een ruime eiwitinname, maar wie een nierziekte heeft of…
Redelijk bewijs
Zijn bonen en peulvruchten goed voor een lang leven?
Veel grote onderzoeken bij mensen wijzen consistent dezelfde kant op: wie meer peulvruchten eet heeft een lager sterfterisico.…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt pure chocola of cacao je hart?
Pure chocolade met een hoog cacaogehalte lijkt gunstig te zijn voor je hart, maar het bewijs is nog observationeel. Een…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt vis eten je hart en je hersenen?
Twee porties vette vis per week, als onderdeel van een gevarieerd en plantrijk eetpatroon, is voor de meeste mensen een slimme…
Ja · Redelijk bewijs
Hoe gezond is olijfolie en waar is het goed voor?
Olijfolie, zeker extra-virgin, is goed onderbouwd als beschermend voor je hart en bloedvaten, vooral als je het gebruikt in…
Helpt koffie tegen diabetes type 2?
Mensen die gewoonlijk drie tot vijf koppen koffie per dag drinken, krijgen in grote bevolkingsstudies consistent minder vaak…
Ja · Sterk bewijs
Zijn eieren slecht voor je cholesterol?
Eieren zijn niet automatisch slecht voor je cholesterol; de rest van je dieet, vooral de hoeveelheid verzadigd vet, telt…
Redelijk bewijs
Zijn light-frisdrank en zoetstoffen slecht, en zo ja waarom?
Gerandomiseerde studies laten zien dat light-frisdrank bij matig gebruik niet aantoonbaar schadelijker is dan water, en…
Redelijk bewijs
Krijg ik darmkanker van bewerkt vlees zoals worst en ham?
Veel bewerkt vlees eten verhoogt je risico op darmkanker meetbaar, met zo'n 18-21%. Minder worst en ham eten, gecombineerd met…
Ja · Sterk bewijs
Hoe erg is ultrabewerkt eten, wat doet het met je?
Veel ultrabewerkt eten hangt consistent samen met hogere risico's op hart- en vaatziekten, diabetes, depressie en vroege…
Leef je langer door het mediterrane dieet?
Het mediterrane dieet hangt in groot bevolkingsonderzoek consistent samen met minder sterfte en minder hart- en vaatziekte;…
Ja · Sterk bewijs
Houden visolie-pillen mijn geheugen scherp?
Visolie kan bescheiden bijdragen aan aandacht en geheugen, maar het bewijs is niet sterk genoeg om een pil aan te raden boven…
Redelijk bewijs