Beantwoorde vragen
Botten
59 beantwoorde vragen · 389 onderzoeken
Alle onderwerpenVoeding & preventieSpieren & bewegingHart & bloedvatenHersenen & geheugenKankerInterventies & middelenSlaapVerouderingsklokkenCellen & DNADarmen & microbioomHuidHormonenImmuunsysteemBottenStofwisseling
Welke vorm vitamine K2 is beter: MK-4 of MK-7?
MK-7 heeft duidelijk betere opname dan MK-4 op gewone suppletiedoses, en activeert ook eiwitten voor bot en bloedvaten beter.…
Redelijk bewijs
Hoeveel vitamine D moet je per dag nemen?
Voor gezonde volwassenen onder de 75 is extra vitamine D waarschijnlijk niet nodig, maar voor kinderen, 75-plussers, zwangere…
Redelijk bewijs
Moet je vitamine D samen met vitamine K2 innemen?
Vitamine K2 heeft voor botten een eigen effect, maar de combinatie met vitamine D is niet aantoonbaar beter dan K2 alleen.…
Voorlopig bewijs
Heb je echt calciumsupplementen nodig voor sterke botten?
Of je calciumsupplementen nodig hebt hangt sterk af van je leeftijd en situatie: voor jonge, gezonde vrouwen is er geen bewijs…
Redelijk bewijs
Waarom breken botten sneller naarmate je ouder wordt?
Botten worden met de jaren brozer doordat botafbraak de opbouw overtreft, hormoonveranderingen (oestrogeen) dat versnellen en…
Helpt krachttraining tegen botontkalking?
Krachttraining helpt aantoonbaar tegen botontkalking: het verhoogt de botdichtheid met één tot drie procent en verkleint…
Ja · Sterk bewijs
Kun je op je vijftigste nog botmassa opbouwen?
Nieuw bot aanmaken na je vijftigste lukt maar in beperkte mate, maar botverlies vertragen of stoppen is goed mogelijk met…
Ja · Redelijk bewijs
Hoe gevaarlijk is een heupbreuk voor hoe lang je leeft?
Een heupbreuk verhoogt de kans op overlijden jarenlang sterk, zeker bij oudere mannen en mensen met andere ziekten. Snel…
Helpt fysiotherapie echt als je al osteoporose hebt?
Begeleid bewegen helpt echt als je osteoporose hebt: het remt botverlies af, verbetert je balans en spierkracht, en vermindert…
Ja · Sterk bewijs
Kan een tekort aan vitamine D je hormonen beïnvloeden?
Een vitamine D-tekort verstoort de hormoonspiegel, met name via een stijging van het bijschildklierhormoon PTH, wat je botten,…
Wat heeft je balans te maken met botbreuken voorkomen?
Goede balans en spierkracht verminderen het valrisico, en minder vallen betekent minder botbreuken. Gesuperviseerde balans- en…
Zijn er voedingspatronen die bewezen botbreuken verminderen?
Gefermenteerde zuivel, voldoende groente en fruit, en een gevarieerd eetpatroon met eiwit en calcium zijn het best onderbouwd…
Ja · Redelijk bewijs
Hebben mensen met een donkere huidskleur meer risico op botontkalking?
Mensen met een donkere huid maken via zonlicht minder vitamine D aan, wat vaker leidt tot een tekort en daarmee tot een hoger…
Ja · Redelijk bewijs
Kan zink bijdragen aan sterkere botten?
Zink speelt vermoedelijk een echte rol bij botgezondheid, maar of suppletie bij mensen zonder tekort iets oplevert, is nog…
Ja · Redelijk bewijs
Maakt een vegetarisch dieet je botten zwakker?
Vegetariërs, en zeker veganisten, hebben gemiddeld een lagere botdichtheid en een hoger risico op botbreuken. Dat risico is…
Ja · Redelijk bewijs
Helpt trilplaattraining echt tegen botverlies?
Trilplaattraining helpt tegen botverlies, vooral in de onderrug en deels de heup, maar gewone kracht- en aerobictraining is…
Ja · Sterk bewijs
Hoe snel verlies je botmassa als je stopt met sporten?
Een precieze tijdlijn voor botverlies na het stoppen met sporten is niet bekend uit dit onderzoek. Wat je wel kunt doen:…
Wat doet steroïden gebruiken (zoals bij sport) met je botten?
Het effect van sportmisbruik van steroïden op je botten is bij de hoge doses die in de praktijk worden gebruikt nauwelijks…
Verhoogt diabetes het risico op botbreuken?
Diabetes verhoogt het risico op botbreuken duidelijk aantoonbaar, ook al lijkt de botdichtheid soms normaal. Heb je diabetes,…
Wat heeft schildklierproblemen te maken met osteoporose?
Zowel een te actieve als een te trage schildklier vergroot de kans op osteoporose. Als je een schildklierprobleem hebt, is het…
Spelen darmklachten een rol bij slechte botopbouw?
Een verstoord darmmicrobioom kan via ontsteking, verminderde calciumopname en botafbrekende cellen bijdragen aan slechte…
Kunnen eetproblemen zoals anorexia blijvende botschade geven?
Anorexia geeft in de meeste gevallen blijvende botschade, zeker als de aandoening begint tijdens de adolescentie. Bespreek…
Is soja goed of slecht voor je botten na de overgang?
Soja-isoflavonen beschermen bij westerse vrouwen na de overgang de botten waarschijnlijk niet op een klinisch betekenisvolle…
Nee · Redelijk bewijs
Hebben mannen ook oestrogeen nodig voor hun gezondheid?
Ja, mannen hebben oestrogeen nodig voor sterke botten, gezonde bloedvaten en vruchtbaarheid. Zowel een tekort als een teveel…
Verhoogt veel koffie drinken het risico op botbreuken?
Voor de meeste mensen lijkt koffie geen bewezen oorzaak van botbreuken te zijn, maar bij vrouwen die veel koffie drinken is…
Redelijk bewijs
Heeft omega-3 (visolie) effect op botsterkte?
Omega-3 lijkt botdichtheid bij ouderen niet te verbeteren; voor botbehoud zet je beter in op voldoende calcium en vitamine D,…
Nee · Redelijk bewijs
Helpt borium als supplement iets voor je botten?
Borium lijkt zinvol als je er te weinig van binnenkrijgt, maar er is geen goed bewijs dat extra suppletie je botten sterker…
Voorlopig bewijs
Wat doet zonlicht, los van vitamine D, voor je botten?
Volgens de beschikbare studies heeft zonlicht geen aantoonbaar direct effect op je botten buiten de aanmaak van vitamine D.…
Is er een verband tussen slaaptekort en botverlies?
Er zijn serieuze aanwijzingen dat slaaptekort en slechte slaapkwaliteit samengaan met botverlies, vooral bij vrouwen na de…
Kan té weinig lichaamsvet je botten schaden?
Té weinig vet kan je botten schaden, maar spiermassa en de plek waar vet zit tellen minstens zo zwaar. Heb je zorgen over…
Ja · Redelijk bewijs
Heeft overgewicht invloed op je botdichtheid?
Overgewicht verhoogt de botdichtheid niet eenduidig, en de locatie en hoeveelheid vet bepalen sterk of het skelet er baat of…
Beschadigen veel koolzuurhoudende dranken je botten?
Veel suikerhoudende frisdrank drinken hangt samen met een lagere botdichtheid, maar dat effect komt waarschijnlijk deels…
Redelijk bewijs
Helpt bottenbouillon echt iets voor je botten?
In rattenonderzoek hielp bottenbouillon wel tegen botverlies, maar bij mensen is dit nooit aangetoond. Het is te vroeg om er…
Onvoldoende bewijs
Wat doet magnesium voor je botsterkte?
Voldoende magnesium binnenkrijgen via voeding hangt duidelijk samen met sterkere botten en minder fractuurrisico, al zijn…
Is plantaardig eten slecht voor je botten?
Een strikt veganistisch dieet zonder suppletie verhoogt het risico op zwakkere botten en botbreuken. Met voldoende calcium,…
Ja · Redelijk bewijs
Maakt langdurig cortison slikken je botten zwakker?
Langdurig corticosteroïden in tablet- of injectievorm slikken tast de botten duidelijk aan, maar je arts kan preventief…
Kunnen statines (cholesterolmedicijnen) je botten beïnvloeden?
De beschikbare studie bevat geen gegevens over botten, dus op basis van dit materiaal is er geen antwoord te geven. Heb je…
Onvoldoende bewijs
Wat gebeurt er met je botten als je langdurig op bed ligt?
Langdurig platliggen leidt aantoonbaar tot flink botverlies, vooral in de heup, wervelkolom en hielbeen. Herstel duurt veel…
Waarom breken ouderen hun heup zo makkelijk?
Ouderen breken hun heup makkelijker door de combinatie van brozer bot (osteoporose), vaker vallen en verminderde spierkracht.…
Is wandelen genoeg om botverlies te vertragen?
Wandelen helpt iets bij lichte botontkalking, maar is waarschijnlijk niet genoeg als je echt botdichtheid wil opbouwen of…
Redelijk bewijs
Beschermt hardlopen je botten beter dan zwemmen?
Hardlopen stimuleert de botopbouw duidelijk beter dan activiteiten zonder schokbelasting, maar een rechtstreekse vergelijking…
Ja · Redelijk bewijs
Maakt veel alcohol drinken je botten zwakker?
Veel alcohol drinken (drie of meer glazen per dag) maakt je botten aantoonbaar zwakker en verhoogt het risico op een…
Hoeveel impact heeft roken op je botdichtheid?
Roken tast je botdichtheid aantoonbaar aan en verhoogt je kans op een heupbreuk flink; stoppen helpt, al herstel je niet…
Kan ik als volwassene nog botmassa opbouwen, of alleen behouden?
Als volwassene kun je je botmassa nog licht verhogen, vooral door zwaar krachttreinen gecombineerd met hoge-impactoefeningen.…
Ja · Redelijk bewijs
Wat doen botontkalkingsmedicijnen (bisfosfonaten), en zijn ze veilig?
Bisfosfonaten remmen botafbraak effectief en verlagen het risico op breuken bij osteoporose. De zeldzame bijwerking van…
Ja · Sterk bewijs
Krijgen mannen ook osteoporose?
Mannen krijgen zeker osteoporose en lopen na een eerste breuk zelfs meer risico op een vervolgbreuk of overlijden dan vrouwen.…
Hoeveel calcium heb ik per dag nodig, en kan te veel kwaad?
De calciumbehoefte loopt uiteen van 800 mg (jonge kinderen) tot 1500 mg per dag (ouderen, tieners, postmenopauzale vrouwen).…
Ja · Sterk bewijs
Is collageenpoeder de moeite waard voor je gewrichten?
Voor mensen met knieartrose of gewrichtspijn tijdens sport is er redelijke onderbouwing dat collageen (gehydrolyseerd, 10…
Ja · Redelijk bewijs
Verhoogt te weinig eiwit je risico op botbreuken als je ouder wordt?
Ja, te weinig eiwit vergroot op oudere leeftijd je risico op botbreuken. Dat werkt via zwakkere botten én via slechtere…
Ja · Redelijk bewijs
Hoe weet ik of ik risico loop op osteoporose?
De risicofactoren voor osteoporose zijn goed onderbouwd. Herken je er meerdere bij jezelf, dan is een gesprek met je arts en…
Redelijk bewijs
Welke training is het best bewezen tegen botverlies op latere leeftijd?
Hoog-intensieve weerstandstraining (minimaal 70-85% van je maximale gewicht, twee à drie keer per week, minstens acht tot…
Sterk bewijs
Helpen calcium en vitamine D slikken echt tegen botontkalking?
Calcium en vitamine D samen kunnen bij een echte tekort je botdichtheid verbeteren en het risico op heupfracturen een beetje…
Redelijk bewijs
Hoe weet ik of mijn botten sterk genoeg zijn (osteoporose)?
Laat je botdichtheid meten met een DXA-scan als je risicofactoren hebt, want osteoporose geeft zelf geen klachten totdat er…
Hoe gezond is yoghurt en zuivel voor je hart en botten?
Gematigde zuivelconsumptie past prima in een hart- en botvriendelijk voedingspatroon, met yoghurt als beste keuze. Zolang je…
Hoe houd ik mijn botten sterk na de overgang?
Sterke botten na de overgang zijn haalbaar met botbelastende beweging, voldoende calcium en vitamine D, en waar nodig bewezen…
Redelijk bewijs
Helpt glucosamine tegen gewrichtsklachten?
Glucosaminesulfaat (1500 mg per dag) kan na twaalf maanden een bescheiden pijnvermindering geven bij knieartrose, maar…
Redelijk bewijs
Helpt vitamine K2 voor je botten en bloedvaten?
Vitamine K2 helpt waarschijnlijk bij botopbouw bij vrouwen na de overgang, maar voor bloedvaten en fractuurrisico is het…
Ja · Redelijk bewijs
Sterkere botten en krachttraining, helpt dat?
Krachttraining is een goed onderbouwde manier om je botdichtheid te behouden of te verbeteren, met het meeste effect bij 2 tot…
Ja · Sterk bewijs
Voorkomt vitamine D dat ik botten breek?
Vitamine D alleen verkleint de kans op botbreuken niet aantoonbaar. Combineer je het met calcium, dan helpt het wel, vooral…
Redelijk bewijs