Verhoogt diabetes het risico op botbreuken?

Diabetes verhoogt het risico op botbreuken merkbaar, en dat geldt voor zowel type 1 als type 2 diabetes. Oudere vrouwen met type 2 diabetes hadden in een grote prospectieve studie een 25 tot 26% hoger risico op een botbreuk, ook nadat onderzoekers rekening hielden met leeftijd, gewicht en botdichtheid. Bij type 2 diabetes loopt het risico afhankelijk van de botlocatie en de ziekteduur zelfs op tot drie keer zo hoog.

Opvallend is dat mensen met type 2 diabetes gemiddeld juist een hogere botdichtheid hebben dan mensen zonder diabetes, maar dat beschermt hen niet. Standaard meetinstrumenten voor botsterkte onderschatten het werkelijke breukrisico bij diabetespatiënten. De voornaamste verklaringen liggen elders: chronisch verhoogde bloedsuikers leiden tot ophoping van schadelijke suiker-eiwitverbindingen in botweefsel, waardoor bot brozer wordt ondanks een normale dichtheid. Bovendien verloopt de normale vernieuwing van botweefsel trager bij diabetes.

Een even grote rol spelen de lichamelijke gevolgen van de ziekte: mensen met type 2 diabetes hadden in onderzoek bijna 10% minder grijpkracht, liepen bijna 10% langzamer en kwamen moeilijker overeind. Die verminderde spierkracht en balans maken dat vallen vaker leidt tot een breuk. Langdurige diabetes, zenuwschade en slechtere bloedsuikerregeling verhogen dit valrisico verder.

Ook de keuze voor bepaalde diabetesmedicatie doet ertoe. Thiazolidinedionen (een klasse van bloedsuikerverlagende pillen, waaronder pioglitazon) zijn consequent in verband gebracht met meer botbreuken. Voor GLP-1-receptoragonisten zoals semaglutide of liraglutide toonde een grote Nederlandse studie met ruim 46.000 deelnemers een bescheiden maar reëel 11% hoger breukrisico vergeleken met andere diabetesmedicatie. Heb je diabetes en maak je je zorgen over je botgezondheid, bespreek dan welke medicatie voor jou geschikt is met je arts, zeker als je al een verhoogd valrisico hebt.