longevitywatch

Wat doet steroïden gebruiken (zoals bij sport) met je botten?

Anabole steroïden zorgen aantoonbaar voor meer spiermassa. De functionele kracht neemt daarbij nauwelijks toe en je botten worden er op de meeste plekken in het lichaam niet sterker van.

Anabole steroïden vergoten de vetvrije spiermassa meetbaar, maar dat zegt minder dan het lijkt. Nandrolon decanoaat, een veelgebruikte anabole steroïde, geeft gemiddeld ruim anderhalve kilogram extra vetvrije massa ten opzichte van geen gebruik. Toch leidt die extra massa niet tot meer handknijpkracht of beenstrekkracht. Meer spieren op de weegschaal betekent dus niet automatisch meer functionele kracht.

Voor botgezondheid is het beeld genuanceerder. Het effect van nandrolon op botdichtheid is inconsistent: alleen op de heup werd een verbetering gevonden, voor de rest van het skelet niet. De onderzoekers achter dit overzicht adviseren dan ook uitdrukkelijk om nandrolon niet standaard te gebruiken voor botbehoud. DHEA, een hormoonvoorloper die ook als supplement verkrijgbaar is, lijkt de botdichtheid wel te verhogen via stimulering van botopbouwende cellen, maar dat bewijs komt grotendeels uit onderzoek dat alleen samenhang meet, geen oorzaak en gevolg.

Er is een serieus risico dat zelden wordt besproken: illegaal gebruik van anabole steroïden is gelinkt aan osteonecrose van de kaak, een aandoening waarbij botweefsel in de kaak afsterft. Anabole steroïden stonden in een overzicht van 101 gevallen als vierde meest voorkomende oorzaak vermeld bij illegale drugsgebruikers. Alle betrokken studies hadden een hoog risico op vertekening, dus dit is een waarschuwingssignaal, geen bewezen verband. Maar het risico is serieus genoeg om te vermelden.

De toedieningsvorm maakt een groot verschil in effect. Injecties geven drie tot vijf keer meer effect op spiermassa en kracht dan pleisters of gels. Die data komen uit medische trials bij oudere mannen, niet bij gezonde sporters, maar geven wel een indruk van de bandbreedte. Voor sporters met ernstig spierverlies door ziekte is de winst op massa en kracht het duidelijkst aangetoond, al scoort training alleen beter op krachtwinst dan steroïden alleen.

Onderbouwing
5 studies · 4 meta-analyses · ≈ 1.114 deelnemers

Dit antwoord steunt op vijf overzichten van de bestaande literatuur, waaronder meerdere waarbij afzonderlijke studies werden samengenomen. De onderzoekers zelf geven aan dat de zekerheid van het bewijs laag is: één overzicht beoordeelde het bewijs via een kwaliteitssysteem als laag, een ander stelde dat alle gevonden studies een hoog risico op vertekening hadden. Dat betekent dat de gevonden effecten mogelijk groter of kleiner zijn dan ze lijken. Het bewijs staat het sterkst voor het effect op spiermassa bij mensen met ziektegebonden spierverlies; het is het dunst voor botgezondheid en kaakbotnecrose.

Laatst gecontroleerd: oktober 2026 · hoe dit beoordeeld is
Gerelateerde antwoorden

Kunnen statines (cholesterolmedicijnen) je botten beïnvloeden?

Statines laten in lab- en dieronderzoek positieve boteffecten zien, maar gerandomiseerde trials bij mensen bevestigen dat niet. Je hoeft je cholesterolmedicijn dus niet te herzien vanwege je botten, maar verwacht er ook geen bescherming van.

Redelijk bewijs

Wat gebeurt er met je botten als je langdurig op bed ligt?

Langdurig platliggen leidt aantoonbaar tot flink botverlies, vooral in de heup, wervelkolom en hielbeen. Herstel duurt veel langer dan de periode van bedrust zelf, dus zo snel mogelijk weer bewegen is het beste wat je kunt doen.

Beschadigen veel koolzuurhoudende dranken je botten?

Meerdere analyses laten zien dat veel frisdrank drinken samenhangt met een hoger breukrisico. De onderzoekers zelf beoordelen die zekerheid als zeer laag.

Voorlopig bewijs

Kan té weinig lichaamsvet je botten schaden?

Té weinig vet kan je botten schaden, maar spiermassa en de plek waar vet zit tellen minstens zo zwaar. Heb je zorgen over botgezondheid in combinatie met weinig lichaamsvet, bespreek dat dan met je huisarts of sportarts.

Ja · Redelijk bewijs

Is plantaardig eten slecht voor je botten?

Strikt veganistisch eten hangt samen met een lagere botdichtheid, maar als je calcium en vitamine D goed aanvult, verdwijnt het verhoogde breukrisico grotendeels. Let als veganist ook op vitamine B12, en bespreek eventueel supplementgebruik met je huisarts of diëtist.

Redelijk bewijs

Waarom worden botten brozer na de overgang, en wat helpt daartegen?

De overgang veroorzaakt botverlies doordat oestrogeen wegvalt en de balans tussen botafbraak en botopbouw verstoort. Er zijn meerdere bewezen behandelingen beschikbaar, maar de keuze daartussen bespreek je het beste met je arts.

Redelijk bewijs
Gerelateerd onderzoek
14 nov
Krachttraining op je vijftigste: wat het voor je botten doet
13 nov
Bot-medicijn hangt samen met 24% lager dementierisico bij ouderen
06 nov
Schedelbeenmerg verandert meetbaar bij verouderen bij mensen
Staat jouw vraag er niet bij?
Stel 'm, dan zoeken wij het voor je uit.
Stel een vraag →
Nieuwsbrief

Blijf op de hoogte

Elke donderdag het belangrijkste longevity-onderzoek in je inbox, toegespitst op wat jij volgt.