Maakt veel alcohol drinken je botten zwakker?
Veel alcohol drinken (drie of meer glazen per dag) maakt je botten aantoonbaar zwakker en verhoogt het risico op een heupfractuur sterk. Je kunt dat risico verlagen door je alcoholgebruik te beperken.
Drie of meer glazen alcohol per dag verhoogt het risico op een heupfractuur flink: bij drie glazen per dag is het risico 33% hoger dan bij niet-drinkers, bij vier glazen per dag zelfs 59% hoger. Dit komt uit een meta-analyse van ruim 240.000 deelnemers. Chronisch zwaar drinken is daarmee een erkende, onafhankelijke risicofactor voor osteoporose en botafbraak.
Hoe dat precies werkt, is deels begrepen. Alcohol remt de cellen die nieuw bot aanmaken, al bij kortdurend sociaal drinken zakt een meetbare marker voor die celactiviteit. Bij langdurig zwaar gebruik komen er nog meer problemen bij: ondervoeding, leverschade en hormonale stoornissen, waaronder lagere vitamine D-spiegels en een verstoorde calciumhuishouding. Daardoor neemt het calcium uit voeding slechter op, terwijl er tegelijk meer calcium via de urine verloren gaat.
Er is wel een opvallende nuance. Mensen die tot twee glazen per dag drinken, hadden in dezelfde meta-analyse gemiddeld een iets hogere botmineraaldichtheid dan mensen die helemaal niet drinken. Maar dat vertaalt zich niet aantoonbaar naar minder fracturen, en het verband is waarschijnlijk deels verklaarbaar door andere leefstijlfactoren. Het is dus geen reden om te gaan drinken voor je botten.
Meerdere richtlijnen voor osteoporosepreventie bevelen aan om alcohol te beperken, naast voldoende calcium en vitamine D, bewegen en niet roken. Heb je al een lage botdichtheid of loop je om andere redenen een verhoogd fractuurrisico, bespreek je alcoholgebruik dan met je arts.
Gebaseerd op meerdere meta-analyses en reviews, waaronder een meta-analyse van ruim 240.000 deelnemers voor het fractuurrisico (PMID 35162537), aangevuld met mechanistisch en klinisch onderzoek (PMID 1933604, 9431639, 24477631, 40587168, 34688418, 36920813).