Zijn calciumsupplementen slecht voor je hart?
Calciumsupplementen gaan mogelijk gepaard met een verhoogd hartrisico, maar niet alle studies bevestigen dit. Haal calcium het liefst uit je voeding, en bespreek met je arts of een supplement voor jou echt nodig is.
Calciumsupplementen zijn mogelijk slecht voor je hart, maar het bewijs is niet eenduidig. Veel studies samen vonden een verhoogd risico op een hartinfarct van 27 tot 31% en een verhoogd risico op hart- en vaatziekten van 15 tot 16%, vooral bij gezonde vrouwen na de overgang. Een recentere analyse uit 2023 (12 studies) vond echter geen duidelijk verband, ook niet voor beroerte, hartfalen of sterfte. De studies spreken elkaar dus niet volledig tegen, maar ze zijn ook niet eensluidend.
Opvallend is het verschil met calcium uit voeding. Grote bevolkingsstudies vinden geen duidelijk verband tussen voedingscalcium en een verhoogd hartrisico. Een supplement stopt een grote hoeveelheid calcium in één keer in je bloed; voeding geeft een langzame, gespreide opname. Verondersteld wordt dat die piek in je bloed bijdraagt aan kalkaanslag in bloedvaten, maar dit is niet definitief bewezen.
Naast het mogelijke hartrisico verhogen calciumsupplementen het risico op nierstenen met circa 17%, en het risico op ziekenhuisopname door maag-darmklachten verdubbelt. Tegelijkertijd is het bewijs dat supplementen botbreuken voorkomen zwak: meerdere grote studies vonden geen fractuurpreventie, en voor heupfracturen ontbreekt bewijs bijna volledig. Op het etiket staat hoeveel elementair calcium een tablet bevat, bijvoorbeeld 500 mg of 1000 mg, soms gecombineerd met vitamine D. Of je calciumcarbonaat of calciumcitraat kiest maakt voor het boteffect weinig uit. Wat er niet toe doet: je vooraf gemeten vitamine D-spiegel voorspelt niet of je meer baat hebt bij een supplement.
Wat betekent dit voor jou? Als je geen aangetoond calciumtekort hebt, zijn de voordelen klein en de risico's reëel. Haal calcium het liefst uit gevarieerde voeding, zoals zuivel, peulvruchten en groene groenten. Heb je calciumsupplementen voorgeschreven gekregen, bijvoorbeeld voor je botgezondheid na de overgang, bespreek dan met je arts of de dosis en noodzaak nog kloppen: in onderzoek kregen postmenopauzale vrouwen 1000 tot 1200 mg calcium per dag, bij voorkeur gecombineerd met 800 IE vitamine D, gedurende minstens 12 tot 24 maanden.
Dit antwoord rust op meerdere grote analyses die resultaten van gerandomiseerde placebo-gecontroleerde trials samenbrachten, waaronder één analyse met meer dan 43.000 deelnemers. De bevindingen over hartrisico zijn niet eenduidig: eerdere analyses zagen een significant verhoogd risico, de meest recente (2023) niet. De onderzoekers zelf benoemen inconsistentie tussen studies als een kernprobleem. Voor nierstenen, maag-darmrisico en het ontbreken van fractuurpreventie is het bewijs consistenter. Het bewijs over calcium uit voeding is dunner en berust op bevolkingsonderzoek zonder gerandomiseerde opzet, waardoor oorzaak en gevolg daar niet aantoonbaar zijn.
Is een calciumscore van mijn hart de moeite waard?
Voor mensen van 40 tot 75 jaar in een twijfelzone voor statines is een calciumscore een goed onderbouwd hulpmiddel om samen met je arts een weloverwogen keuze te maken over medicatie.
Is een hoog homocysteïne slecht voor mijn hart?
Een hoog homocysteïne hangt duidelijk samen met een hoger risico op hart- en vaatziekten. Of je de waarde verlaagt met B-vitamines maakt voor je hartrisico vooralsnog geen verschil.
Is koffie goed of slecht voor je hart?
Voor de meeste gezonde volwassenen is drie tot vier gefilterde koppen per dag geassocieerd met een gunstig effect op hart en vaten. Zwangere vrouwen zijn een belangrijke uitzondering: voor hen geldt maximaal circa twee koppen per dag.
Heeft slecht tandvlees invloed op mijn hart?
Mensen met tandvleesziekte lopen duidelijk vaker hart- en vaatziekten op, maar of het ene het andere veroorzaakt is nog niet bewezen. Je tandvlees gezond houden is sowieso verstandig, en als je al hartpatiënt bent is een grondige tandvleesbehandeling zeker de moeite waard.
Hoeveel calcium heb ik per dag nodig, en kan te veel kwaad?
De calciumbehoefte loopt uiteen van 800 mg (jonge kinderen) tot 1500 mg per dag (ouderen, tieners, postmenopauzale vrouwen). Tot 2000 mg per dag is veilig voor de meeste mensen; haal calcium bij voorkeur uit voeding.
Heb je echt calciumsupplementen nodig voor sterke botten?
Of je calciumsupplementen nodig hebt hangt sterk af van je leeftijd en situatie: voor gezonde vrouwen vóór de overgang is er geen bewijs voor nut, terwijl 50-plussers baat kunnen hebben bij calcium plus vitamine D, mits je het verhoogde risico op nierstenen en het onzekere hartrisico meeneemt in de afweging met je arts.