Heeft slecht tandvlees invloed op mijn hart?
Er is een plausibel verband tussen ernstig tandvlees en hartproblemen, maar geen bewezen oorzakelijk verband. Goede mondzorg is verstandig, maar of behandeling van tandvleesziekte je hartrisico verlaagt, is nog niet aangetoond.
Slecht tandvlees hangt samen met een verhoogd risico op hart- en vaatziekten, maar of het ene het andere veroorzaakt, is nog niet bewezen. Meerdere systematische reviews en een meta-analyse wijzen op een verband tussen ernstige tandvleesontsteking (parodontitis) en uiteenlopende hart- en vaataandoeningen, waaronder kransslagaderziekte, herseninfarcten en hartfalen. Het gaat steeds om verbanden, niet om een vastgestelde oorzakelijke keten.
Hoe groot is dat verband in de praktijk? Een grote cohortstudie (ruim 8000 deelnemers, gevolgd over meerdere jaren) stelde het risico op kransslagaderziekte bij parodontitis vast op een hazard ratio van 1,14 en bij mildere tandvleesontsteking op 1,05. Beide waren statistisch niet significant na correctie voor bekende risicofactoren zoals roken en hoge bloeddruk. Dat wil zeggen: in die studie kon geen zelfstandig verhoogd risico worden aangetoond.
Andere studies vonden grotere verbanden. Een kleine studie bij 103 hartpatiënten vond dat een specifieke vorm van tandwortelbontsteking gepaard ging met bijna drie keer hogere kans op kransslagaderziekte. Een Finse cohortstudie vond dat bacteriële stoffen uit tandvleeszakken die in het bloed terechtkomen, onafhankelijk samenhingen met een verdubbeld risico op stabiele kransslagaderziekte. Deze studies zijn echter te klein en te observationeel om er harde conclusies aan te verbinden.
Er zijn wel aannemelijke biologische mechanismen. Bacteriën uit het tandvlees kunnen de bloedbaan in en een lichaamsbrede ontstekingsreactie aanzwengelen. Bepaalde ontstekingsstoffen die bij parodontitis verhoogd zijn in speeksel, zijn ook verhoogd bij hart- en vaatproblemen. Dat suggereert gedeelde biologische processen, maar bewijst nog geen oorzaak en gevolg. Of behandeling van parodontitis het hartrisico verlaagt, is met interventieonderzoek nog niet aangetoond.
De voorzichtige praktische les: goed voor je tandvlees zorgen heeft sowieso eigen voordelen, en een verband met hart- en vaatziekten is plausibel genoeg om serieus te nemen. Heb je al bekende hartrisicofactoren, dan is regelmatige tandvleescontrole een extra reden om je mondzorg niet te verwaarlozen.
Gebaseerd op één meta-analyse/review-combinatie (PMID 29903685), vier afzonderlijke reviews (PMID 12694425, 14621450, 16298220, 29972696) en drie niet nader geïndexeerde studies (PMID 10989403, 24461397, 28556187). Alle verbanden zijn observationeel; interventieonderzoek ontbreekt.
Wat is het verband tussen tandvleesontsteking en hartziekte?
Het verband tussen tandvleesontsteking en hartziekte is in tientallen studies consistent gevonden, maar of het echt oorzakelijk is, staat nog niet vast. Toch is goede mondverzorging sowieso zinvol, los van de vraag over het hart.
Is een hoog homocysteïne slecht voor mijn hart?
Verhoogd homocysteïne hangt samen met een hoger risico op hart- en vaatziekten, maar of je dat risico verlaagt door homocysteïne te verlagen met foliumzuur, is op basis van deze studies niet bewezen. Laat een verhoogde waarde bespreken met je huisarts.
Hoe schadelijk is langdurige stress echt voor mijn hart?
Langdurige stress verhoogt je kans op hart- en vaatziekten meetbaar, met name via werkstress (10-40% extra risico in groot bevolkingsonderzoek). Het effect is reëel, maar kleiner dan dat van roken of hoge bloeddruk.
Is mediterraan eten echt goed voor je hart, en waarom?
Voor mensen met een verhoogd hartrisico is het mediterraan dieet de best onderbouwde voedingskeuze die er nu is. Zowel grote trials als tientallen bevolkingsstudies bevestigen een lager risico op hartaanval en beroerte.
Is een calciumscore van mijn hart de moeite waard?
Voor mensen van 40 tot 75 jaar in een twijfelzone voor statines is een calciumscore een goed onderbouwd hulpmiddel om samen met je arts een weloverwogen keuze te maken over medicatie.
Is koffie goed of slecht voor je hart?
Voor de meeste gezonde volwassenen is drie tot vier gefilterde koppen per dag geassocieerd met een gunstig effect op hart en vaten. Zwangere vrouwen zijn een belangrijke uitzondering: voor hen geldt maximaal één tot twee koppen per dag.