Wat is NAD+ en waarom daalt het als je ouder wordt?

NAD+ is een co-enzym dat in vrijwel elke cel van je lichaam actief is. Het zorgt er allereerst voor dat voedingsstoffen worden omgezet in bruikbare energie. Daarnaast werkt het als hulpstof voor een reeks eiwitten die DNA-schade herstellen, de activiteit van genen reguleren, verouderde cellen opruimen en het afweersysteem aansturen. Zonder voldoende NAD+ vallen al die processen tegelijk terug.

NAD+-niveaus dalen gestaag naarmate je ouder wordt. Dat is gemeten in weefsels van zowel muizen als mensen, en het patroon is consistent. Een belangrijke oorzaak zit in een kettingreactie van laaggradige ontsteking. Verouderde cellen hopen zich op in vetweefsel en lever en scheiden ontstekingsstoffen uit. Die stoffen lokken een bepaald type immuuncel (een pro-inflammatoire macrofaag) aan, en dat type bevat hoge niveaus van een enzym dat NAD+ actief afbreekt. Het gevolg: hoe meer van zulke cellen er in je weefsel zitten, hoe sneller NAD+ wordt opgebruikt.

Een tweede mechanisme is dat NAD+-afhankelijke eiwitten zelf minder goed werken als de NAD+-voorraad krimpt. Zo daalt ook de activiteit van een specifiek eiwit dat normaal cellulaire veroudering afremt. Dat versterkt op zijn beurt de ophoping van verouderde cellen, wat de ontsteking verder aanwakkert. Het is dus een zichzelf versterkende neerwaartse spiraal.

De dalende NAD+-niveaus worden in dieronderzoek in verband gebracht met cognitief verval, spierverlies, stofwisselingsproblemen en algehele kwetsbaarheid. Of die causale link ook bij mensen zo strak loopt, is nog niet bewezen. Bij mensen gaat het vooralsnog om statistische verbanden. Dieronderzoek laat zien dat het herstellen van NAD+-niveaus, bijvoorbeeld via supplementen als NMN, verouderingsgerelateerde problemen kan vertragen. Of dat bij mensen net zo werkt en of het op lange termijn veilig is, is nog onderwerp van lopend onderzoek.