Helpt melatonine je afweer op latere leeftijd?

Bij veroudering daalt de melatonineproductie, en die daling gaat samen met een geleidelijke achteruitgang van het immuunsysteem. Tegelijkertijd wordt een ontstekingsbevorderend mechanisme in het lichaam overactief, wat bijdraagt aan sluimerende chronische ontsteking die een rol speelt bij ouderdomsziekten. Of de dalende melatonine die problemen echt veroorzaakt, of er alleen mee samenhangt, is nog niet bewezen.

In lab- en dieronderzoek heeft melatonine duidelijke effecten op de afweer. Het stimuleert natural killer-cellen (afweercellen die virussen en kankercellen aanvallen) en T-helpercellen, en verhoogt de afgifte van signaalstoffen van het immuunsysteem. Muisstudies laten ook zien dat melatonine oudere dieren beter beschermt tegen infecties en kanker, en dat de krimp van de zwezerik (het orgaan dat T-cellen laat rijpen) mogelijk te remmen is. Dit zijn echter dier- en labresultaten, en de vertaling naar de mens is nog onvoldoende onderbouwd.

Het idee dat melatonine inflammaging (sluimerende verouderingsontsteking) en spierverlies kan tegengaan is theoretisch interessant: als antioxidant en celreiniger zou het daarvoor in aanmerking komen. Maar dit redeneren is voornamelijk mechanistisch. Klinisch bewijs bij mensen is nog dun.

Melatonine wordt wél al toegepast bij slaapstoornissen op oudere leeftijd. Slaaptekort verzwakt de afweer, dus betere slaap kan indirect gunstig zijn. Directe bewijs dat melatoninesupplementen de immuunfunctie bij oudere mensen meetbaar verbeteren, ontbreekt echter in de beschikbare studies.

Wil je melatonine overwegen als slaapsmiddel, dan is de veiligheid bij kortdurend gebruik bij ouderen redelijk goed gedocumenteerd. Als afweerboosting-supplement is het op dit moment te vroeg om er concrete verwachtingen van te hebben.