Bloedtest meet totale last van verouderde cellen
Verouderde cellen scheiden schadelijke stoffen uit die ontstekingen aanjagen en weefsels beschadigen. Tot nu toe was er geen goede manier om de totale hoeveelheid van die stoffen in het bloed te meten. Een nieuw model doet dat nu voor het eerst.
Als cellen verouderen, stoppen ze met delen maar ze sterven niet. In plaats daarvan gaan ze een mix van signaalstoffen uitscheiden, het zogenoemde SASP (senescence-associated secretory phenotype). Die stoffen kunnen naburige cellen beschadigen, chronische ontsteking aanwakkeren en het risico op leeftijdsgebonden ziekten vergroten. Het probleem: er zijn honderden SASP-componenten. Er was tot nu toe geen biomarker die de totale last van die stoffen in één meting weergeeft.
Een score op basis van diep leren
Onderzoekers ontwikkelden nu de SASP Score, een biomarker op basis van een algoritme voor diep leren (deep learning). Het model analyseert eiwitpatronen in het bloed en combineert die tot één getal dat de gecombineerde werking van circulerende SASP-stoffen weergeeft. De onderzoekers beschrijven de aanpak op Lifespan.io, dat verwijst naar de onderliggende wetenschappelijke publicatie.
Dat één getal de complexe SASP-mix kan samenvatten, is methodologisch interessant. Bestaande biomarkers meten afzonderlijke SASP-eiwitten, zoals IL-6 of GDF15, maar geven geen totaalbeeld. De SASP Score probeert die beperking te omzeilen door het patroon als geheel te leren herkennen.
Wat het wel en niet bewijst
De tool is veelbelovend, maar er zijn kanttekeningen. Of de score ook voorspelt hoe snel iemand veroudert, of hoe goed een behandeling werkt, moet nog in grotere studies worden aangetoond. Een algoritme dat getraind is op bepaalde datasets kan buiten die datasets minder goed presteren. De onderzoekers suggereren dat de SASP Score kan worden ingezet om het effect van zogeheten senolytica (middelen die verouderde cellen opruimen) te meten. Dat is vooralsnog een hypothese.
Voor een longevity-bril is de belofte duidelijk: als de cumulatieve schade van verouderde cellen met één bloedtest te meten valt, wordt het veel eenvoudiger om in te grijpen op het juiste moment, en om te meten of een ingreep effect heeft. Dat dit op een degelijke manier kan, moet nog worden bevestigd in onafhankelijk onderzoek.
Wil je zelf meer onderzoek doen?
Zoek bijvoorbeeld op:
- SASP biomarker celveroudering
- senolytica effect meting bloedtest
- deep learning verouderingsbelasting