Kun je je immuunsysteem versterken met meer vezels?

Vezels versterken je immuunsysteem niet automatisch. Darmbacteriën zetten vezels om in korteketenvetzuren, zoals butyraat. Die vetzuren spelen een bewezen rol bij het reguleren van je afweer, zowel in de darm als elders in het lichaam. Dat mechanisme is goed gedocumenteerd, maar of het in de praktijk leidt tot een meetbaar beter immuunsysteem is een andere vraag.

In een studie van 17 weken bij gezonde volwassenen, met een nepmiddel vergeleken, veranderde een vezelrijk dieet de primaire immuunuitkomst niet. Er doken wel drie verschillende reactiepatronen op, afhankelijk van hoeveel bacterievariatie iemand al had vóór het dieet. Mensen met al een rijke darmbevolking reageerden anders dan mensen met een minder gevarieerd microbioom. Vezels werken hier dus niet als een schakelaar die je omzet: het effect verschilt sterk per persoon. Als je het wilt proberen voor je darmflora, kies dan voedingsvezels via gevarieerde voeding, zoals volkoren, groenten, fruit en peulvruchten. Op het etiket zoek je naar 'voedingsvezel' of 'prebiotische vezel'. Welk specifiek vezeltype het meest bijdraagt aan microbioomvoordelen is onduidelijk, dus het merk of de exacte samenstelling doet er minder toe.

Gefermenteerd voedsel, zoals yoghurt, kefir of zuurkool, deed het in diezelfde studie consistenter: het verhoogde de bacterievariatie en verlaagde ontstekingsmarkers, terwijl het vezelrijke dieet dat niet eenduidig deed. Als je iets wil doen voor je darmflora en afweer, is gefermenteerd voedsel op dit moment de betere keuze.

Bij mensen met melanoom die immuuntherapie kregen, hadden mensen met een hogere vezelinname gemiddeld een langere progressievrije overleving, maar dat het door de vezels zelf kwam is niet bewezen. Wat wél duidelijk is: commerciële probioticasupplementen naast immuuntherapie verslechterden de werking van de behandeling, zowel bij patiënten als in diermodellen. Gebruik je immuuntherapie en overweeg je probiotica, bespreek dat dan eerst met je arts.