Is de appendix toch nuttig voor je darmflora?
De appendix lijkt een rol te spelen voor je afweer en mogelijk je darmflora. Onderzoek laat zien dat mensen zonder appendix vaker bepaalde immuungerelateerde aandoeningen ontwikkelen.
De appendix lijkt een rol te spelen in de regulatie van het immuunsysteem en de darmflora, al is dat mechanisme nog niet goed in kaart gebracht. Aanwijzingen daarvoor komen indirect, via onderzoek naar wat er verandert als de appendix verdwijnt.
Bij mensen die hun appendix verloren vóór ze colitis ulcerosa kregen, zagen onderzoekers later minder vaak dat de hele dikke darm verwijderd moest worden en minder ziekte-gerelateerde ziekenhuisopnames. Maar: werd de appendix pas verwijderd nádat colitis ulcerosa al aanwezig was én was er tegelijk een ontsteking, dan leek het risico op dikkedarmverwijdering juist te stijgen. Het tijdstip en de aanleiding van de ingreep maken dus een verschil, al is niet bewezen dat de appendectomie de oorzaak is.
Een groot onderzoek bij bijna 4.000 kinderen die een appendixoperatie ondergingen laat zien dat zij daarna vaker astma kregen dan kinderen die niet geopereerd waren. Het risico was ongeveer 23% hoger, en bij 12- tot 18-jarigen nog iets sterker. Dit suggereert dat de appendix iets doet voor het immuunsysteem, zeker in de puberteit, maar bewezen oorzaak-en-gevolg is het niet.
Wat er in een ontstoken appendix zit, is ook onderzocht: bij kinderen met een gecompliceerde blindedarmontsteking is de bacterie Escherichia coli het meest gevonden. Andere bacteriën als Streptococcus, Bacteroides en Klebsiella duiken ook regelmatig op. Dit zegt iets over welke bacteriën bij infecties een rol spelen, maar niet rechtstreeks iets over de normale bewaarfunctie van de appendix voor darmflora.
Praktisch betekent dit: als je appendix verwijderd moet worden wegens acute blindedarmontsteking, is dat medisch noodzakelijk en is er weinig keuze. Maar de aanwijzingen dat de appendix van invloed is op je afweer en darmflora zijn sterk genoeg om serieus te nemen. Bespreek eventuele zorgen over je darmgezondheid na een appendectomie met je arts.
Dit antwoord steunt op twee onderzoeken bij mensen (één groot bij kinderen, één samenvattend overzicht van studies naar colitis ulcerosa) en één overzichtsartikel over bacteriën bij blindedarmontsteking bij kinderen. De onderzoekers van de bacteriestudie schrijven zelf dat het beschikbare bewijs beperkt is en voorzichtig geïnterpreteerd moet worden vanwege grote methodologische verschillen tussen de onderliggende studies. Oorzaak en gevolg zijn in geen van de studies aangetoond: het gaat om verbanden die gevonden zijn door mensen te volgen, zonder dat iemand willekeurig een appendix al dan niet verwijderd kreeg. Het bewijs over immuuneffecten is nog het dunst: het mechanisme via de darmflora is voorgesteld als verklaring, maar niet rechtstreeks gemeten.
Verandert mijn darmflora als ik ouder word, en is dat erg?
Je darmflora verandert met de leeftijd, en mensen die gezond oud worden hebben juist een rijkere en gevarieerder flora dan gemiddelde ouderen. Honderdplussers laten dat het duidelijkst zien.
Kan sporten je darmflora verbeteren?
Matige regelmatige beweging verbetert je darmflora aantoonbaar, maar je moet wel blijven bewegen want het effect verdwijnt als je stopt. Overdrijf het niet: heel intensieve trainingen kunnen de darmgezondheid juist onder druk zetten.
Kan je darmflora invloed hebben op hoe lang je leeft?
Mensen die heel oud worden hebben aantoonbaar een diversere darmflora dan gemiddelde ouderen. Een plantaardig dieet met veel vezels ondersteunt precies de bacteriën die bij gezonde veroudering opvallen, dus dat geeft je nu al een concreet handvat.
Kun je je darmflora verbeteren door buitenspeelse bacteriën op te pikken?
Regelmatig buiten zijn in groene of natuurlijke omgevingen vergroot de diversiteit van je darmflora. Zelfs een uur of twee per dag in een park laat al een meetbaar verschil zien, al is het bewijs nog voorlopig.
Wat doet alcohol met je darmflora?
Chronisch zwaar drinken verstoort de darmflora aantoonbaar, met gevolgen voor je hart en lever. Matig drinken is in deze studies niet onderzocht, maar de gevonden mechanismen geven een duidelijk beeld van hoe schade ontstaat.
Wat doet de overgang of menopauze met je darmflora?
Tijdens de overgang verschuiven specifieke bacteriesoorten in je darmflora en verwerken je darmbacteriën oestrogeen minder actief. Gevarieerd eten en probiotica zijn concrete manieren om je darmflora te ondersteunen.