Daalt mijn groeihormoon met de jaren, en is dat erg?
Je groeihormoon daalt inderdaad sterk met de jaren. Dat terugdraaien met hormooninjecties levert bij gezonde ouderen weinig op en brengt gezondheidsrisico's mee, waaronder een verhoogd kankerrisico.
Ja, je groeihormoon daalt fors naarmate je ouder wordt. Bij mensen boven de zestig liggen de dagwaarden vaak zelfs onder de detectiegrens, vergelijkbaar met patiënten die door een hersenklieraandoening een echt tekort hebben. Dit verouderingsproces heeft zelfs een naam: de somatopauze. Op hogere leeftijd heb je nog maar ongeveer twintig procent van wat je tijdens de puberteit had.
Die daling is niet zonder gevolg. Groeihormoon stuurt samen met de groeifactor IGF-1 de opbouw van spieren en botten aan. Een lager niveau hangt samen met verlies van botdichtheid en spiermassa. Of de hormoonval de oorzaak is of gewoon meeloopt met het bredere verouderingsproces, is nog niet definitief vastgesteld. Maar het verband is consistent genoeg om serieus te nemen.
Kan je de klok terugdraaien met hormooninjecties? Nauwelijks, en niet zonder risico. Studies bij gezonde ouderen laten hooguit een bescheiden toename van vetvrije massa zien, maar geen echte verbetering van spierfunctie of kwaliteit van leven. De meeste van die studies hadden ook geen placebogroep, wat de bevindingen verder verzwakt. Daar komt bij dat hogere IGF-1-waarden in grote bevolkingsstudies samenhangen met een verhoogd risico op meerdere vormen van kanker1,2,3,4,5.
Dieronderzoek wijst zelfs een verrassende kant op. Muizen met een erfelijk groeihormoongebrek leven significant langer dan normale soortgenoten. Muizen waarbij het groeihormoongen extra actief is gemaakt, verouderen juist sneller en leven korter. Bij mensen zijn de bevindingen tegenstrijdig, maar dit maakt duidelijk dat een lagere groeihormoonactiviteit op latere leeftijd niet per se iets is wat gerepareerd moet worden.
Groeihormoonbehandeling is bij volwassenen alleen medisch zinvol als er een aangetoond tekort bestaat door een aandoening van de hypofyse of hypothalamus. De normale leeftijdsdaling valt daar niet onder. Maak je je zorgen over spierverlies of botdichtheid? Krachtraining en goede voeding hebben een betere verhouding tussen effect en risico dan hormoonsuppletie zonder medische indicatie.
Gebaseerd op meerdere studies bij mensen en dieronderzoek (PMID 8300054, 36948778, 10905380, 33068640, 9704566). Het verband tussen veroudering en de daling van groeihormoon is goed gedocumenteerd. Het bewijs voor het effect van groeihormoonbehandeling bij gezonde ouderen is beperkt door kleine groepen en het ontbreken van placebogroepen.