Dagelijks aspirine kan zinvol zijn voor specifieke risicogroepen (40-59 jaar met hoog cardiovasculair risico, zwangeren met pre-eclampsierisico), maar is af te raden voor mensen van 60 jaar en ouder zonder hart- of vaatziekte vanwege het bloedingsrisico. De beslissing vereist altijd een individuele medische afweging.
Dagelijks een aspirine slikken klinkt eenvoudig, maar of het slim of gevaarlijk is, hangt volledig af van wie je bent en waarom je het doet. Er bestaat geen enkel antwoord dat voor iedereen geldt.
Voor mensen tussen de 40 en 59 jaar met een verhoogd risico op hart- en vaatziekten (een kans van 10% of meer op een hartaanval of beroerte in de komende 10 jaar) geeft de Amerikaanse preventietaakgroep USPSTF aan dat dagelijks lage dosis aspirine een klein maar aanwezig voordeel heeft. De beslissing moet echter per persoon worden gemaakt: alleen wie geen verhoogd risico op bloedingen heeft en bereid is aspirine trouw in te nemen, heeft de grootste kans op voordeel. Het voordeel is bescheiden, niet spectaculair.
Voor mensen van 60 jaar of ouder zonder bekende hart- of vaatziekte is de conclusie helder en opvallend: start niet met dagelijks aspirine. De USPSTF stelt met matige zekerheid dat in deze leeftijdsgroep de nadelen, met name het risico op gevaarlijke bloedingen (zoals in de maag of hersenen), opwegen tegen de voordelen. Het starten van aspirine op latere leeftijd puur als preventieve maatregel wordt expliciet afgeraden.
Rondom operaties (niet-hartoperaties) is routinematig aspirinegebruik ook af te raden: het vermindert hart-events niet, maar verhoogt wel het risico op chirurgische bloedingen. Dit is een veiligheidsrisico dat zwaar telt in de praktijk.
Er zijn specifieke situaties waarin aspirine juist wél duidelijk nuttig is. Bij zwangeren met een hoog risico op pre-eclampsie (een ernstige zwangerschapscomplicatie) verlaagt lage dosis aspirine het risico op die complicatie, op vroeggeboorte en op schade voor moeder en kind. Bij de zeldzame bloedaandoening essentiële trombocytemie wordt aspirine juist aanbevolen om bloedstolsels te voorkomen. En Europese maag-darmspecialisten stellen dat aspirine bij mensen met een hoog hart- en vaatrisico mogelijk ook enige bescherming biedt tegen maagkanker, al is dat bewijs beperkter en gaat het om een selecte groep.
De rode draad: aspirine is geen onschuldig vitaminepil. Het bloedingsrisico is reëel en neemt toe met de leeftijd. Neem het alleen op doktersadvies, afgestemd op uw persoonlijk risicoprofiel, en start of stop het nooit eigenmachtig.
Alle claims zijn gebaseerd op richtlijnen en reviews (USPSTF 2022, ESGE/EHMSG/ESP 2023, een perioperatieve studie), met PMID's 35471505, 32692391, 40112834 en 38269572. Geen ruwe RCT-data direct beschikbaar; de bewijssterkte per subgroep is matig.