Wat is jong bloed / plasma-uitwisseling, en werkt het echt?

Jong bloed of plasma-uitwisseling draait om het idee dat veroudering te keren is door jonge bloedcomponenten toe te voegen aan oud bloed. Het idee komt uit zogeheten parabiose-experimenten bij muizen: chirurgisch verbonden bloedstelsels van een jonge en een oude muis lieten zien dat organen van de oude muis merkbaar verjongden. Die effecten zijn causaal aangetoond in dierexperimenten, maar dat is nog géén bewijs dat het bij mensen werkt.

Een sleutelontdekking is dat niet alleen jonge factoren toevoegen helpt, maar dat het óók enorm uitmaakt om schadelijke factoren uit oud bloed te verwijderen. Blootstelling van jonge spiercellen aan oud bloed versnelde hun veroudering sterk in muisstudies. Daardoor richt onderzoek zich steeds meer op plasma-uitwisseling, waarbij verouderde eiwitten worden verwijderd zonder dat donorbloed nodig is. Muisstudies laten zien dat dit het eiwitprofiel terugbrengt naar een jongere staat^1,2.

In muisstudies naar de ziekte van Alzheimer verbeterde jong plasma het ruimtelijk geheugen en herstelde het deels verloren synapseiwitten. Maar de kenmerkende plaques van Alzheimer verminderden niet. Jong beenmergtransplantaat hield synapsverbindingen in de hersenen intact en verminderde ontsteking in hersenimmuncellen bij muizen. Of dit alles bij mensen opgaat, is onbekend en wordt onderzocht in vroege klinische studies^3,4,5,6,7,8.

Commerciële bedrijven verkopen nu al 'jong bloed transfusies' aan mensen, terwijl bewijs voor veiligheid of werkzaamheid ontbreekt. Eén publicatie van een bedrijf met commercieel belang baseert conclusies over verouderingsomkering mede op anekdotisch bewijs, de zwakste wetenschappelijke bewijsvorm. Dat verdient extra voorzichtigheid. Wie hier geld voor betaalt, koopt een product zonder klinisch onderbouwing en met onbekende risico's.