Kan ik beginnend gehoorverlies voorkomen of afremmen?
Gehoorverlies door lawaai is grotendeels te voorkomen door blootstelling aan geluiden boven 85 dB(A) te beperken en gehoorbescherming te dragen. Is de schade eenmaal permanent, dan is er geen weg terug.
Voorkomen is hier letterlijk de enige effectieve strategie. Eenmaal permanente schade aan je gehoor is er niet meer ongedaan te maken met een behandeling of supplement.
Schade ontstaat bij herhaalde blootstelling aan geluiden van 85 dB(A) of meer gedurende acht uur per dag. Onder de 75 dB(A) is er waarschijnlijk geen blijvend risico. Een drukke discotheek, een rockconcert of muziek op hoog volume via oordopjes haalt makkelijk 100 dB(A) of meer. Jongeren lopen daardoor steeds vaker al vroeg gehoorverlies op.
Er is wel een vroeg, nog omkeerbaar stadium: auditieve vermoeidheid. Klinken geluiden gedempt na een concert, of heb je een piep in je oren? Dan zijn je haarcellen overbelast. Neem je op tijd rust, dan kan het gehoor zich gedeeltelijk herstellen. Houd je de blootstelling aan zonder voldoende herstelperiodes, dan wordt de schade stap voor stap permanent.
De beste bescherming op de werkplek is het aanpakken van de geluidsbron zelf, via geluidsdempers of akoestische afscherming. Oordopjes of oorkappen helpen, maar zijn pas echt effectief als aanvulling hierop. Buiten het werk geldt hetzelfde: oordopjes bij een concert werken alleen als je ze consequent draagt en ze goed zitten.
Praktisch gezegd: houd muziek via oordopjes onder 60 procent van het maximale volume, beperk de luistertijd, draag gehoorbescherming in lawaaiige omgevingen en plan bewust hersteltijd na harde geluiden. Onderzoek naar medicijnen of antioxidanten die schade aan de haarcellen van het binnenoor voorkomen loopt nog, maar heeft nog niets opgeleverd dat bij mensen bewezen werkt.
Zeven gecontroleerde claims, gebaseerd op vijf tot zes studies uit epidemiologisch, audiologisch en richtlijngebonden onderzoek. De schadenorm van 85 dB(A) en de onomkeerbaarheid van permanente schade zijn causaal en sterk onderbouwd. Het bewijs voor sociaal lawaai, auditieve vermoeidheid en preventieprogramma's is matig. Voor voorlichting en medicamenteuze bescherming is het bewijs beperkt en associatief.