Helpt mondtape (mouth taping) je beter slapen?
Voor gezonde slapers is er te weinig bewijs om mondtape aan te raden, en bij een verstopte neus is het riskant. Heb je slaapapneu of gebruik je een CPAP-masker en wil je mondtape proberen, bespreek dat dan eerst met je arts.
Mondtape heeft in totaal slechts een handjevol kleine studies achter zich: twee systematische reviews includeerden elk niet meer dan 9 tot 10 studies met samen 213 deelnemers. De resultaten spreken elkaar op meerdere punten tegen, en er zijn geen grote gerandomiseerde trials die duidelijkheid geven. Voor gezonde slapers die gewoon beter willen slapen is er dus nauwelijks bewijs dat mondtape iets doet.
Bij een specifieke groep, mensen met milde obstructieve slaapapneu (waarbij de keel tijdelijk dichtklept tijdens de slaap), zagen twee kleine studies een verbetering in apneu-metingen. Hoe groot dat effect is en of het voor iedereen met slaapapneu geldt, is niet duidelijk. Bij mensen die CPAP-therapie gebruiken, lieten kleine laboratoriumstudies zien dat mondademhaling de werking van het masker kan ondermijnen, en dat mondtape dat effect kan opheffen. Dat is interessant, maar geldt alleen voor die specifieke medische situatie, niet voor de gemiddelde slaper.
De fysiologische redenering achter mondtape is niet volledig verzonnen: neusademhaling houdt de slijmvlieslaag in de keel vochtiger en soepeler, wat de kans op luchtwegcollaps iets verkleint. Dat mechanisme is echter bestudeerd bij wakende mensen, niet tijdens de slaap. Of het overdag gemeten effect 's nachts relevant is, weet je niet.
De risico's verdienen expliciete aandacht. Als je een verstopte neus hebt, kan mondtape ernstig gevaarlijk zijn. Studies sloten zulke mensen niet voor niets uit. Verstikking is geen theoretisch risico maar een reëel gevaar dat in de literatuur wordt benoemd. Gebruik mondtape dus nooit als je niet vrij door je neus kunt ademen. Voor astmapatiënten is mondtape onderzocht in een gerandomiseerde studie bij 51 mensen en bleek het geen enkel effect te hebben op klachten of longfunctie. De populaire claims op sociale media, zoals meer energie, betere immuniteit of betere mondhygiëne, zijn niet of nauwelijks wetenschappelijk onderzocht.
Twee systematische reviews (samen 9-10 geïncludeerde studies, n=213), één gerandomiseerde cross-over studie (n=51, astma), één laboratoriumstudie (n=13, OSA + CPAP) en één fysiologische studie (n=8, mechanisme). Alle studies zijn klein; geen grote onafhankelijke RCT's over slaapkwaliteit bij gezonde slapers.