Is ashwagandha veilig voor je lever?

Ashwagandha kan de lever beschadigen. Dat is niet één anekdote, maar een patroon dat in meerdere onafhankelijke casusreeksen en overzichtstudies naar voren komt. Kruidensupplementen als groep zijn nu verantwoordelijk voor zo'n 20% van alle gevallen van door medicijnen of supplementen veroorzaakte leverschade in het Amerikaanse registratienetwerk voor leverbeschadiging, en ashwagandha staat daarin als een van de meest genoemde oorzaken.

Het typische beeld is een zogeheten cholestatische hepatitis: de galafvoer raakt geblokkeerd, wat leidt tot geelzucht en jeuk. In een Europees en Amerikaans patiëntenreeks van vijf gevallen trad dit op na twee tot twaalf weken gebruik. Bij alle vijf herstelde de schade vanzelf binnen één tot vijf maanden nadat ze waren gestopt. De situatie was ernstiger in een Indiase reeks van acht patiënten: drie van de vijf mensen met een al bestaande leveraandoening overleefden het niet.

Bij gezonde mensen zonder leverziekte vond een kortdurende gerandomiseerde studie van acht weken geen meetbare afwijkingen in leverfunctiemetingen. Dat klinkt geruststellend, maar heeft een belangrijke beperking: de studie was klein (80 deelnemers) en de onderzoekers benadrukten zelf dat langdurig gebruik en hogere doses niet zijn onderzocht.

Naar schatting gebruiken zo'n 15 miljoen Amerikaanse volwassenen supplementen die potentieel levertoxisch zijn, waaronder ashwagandha. Een extra risicofactor is dat supplementen weinig gereguleerd worden: verontreiniging van producten is al uitgesloten in sommige casusonderzoeken, wat erop wijst dat de ashwagandha zelf de schade veroorzaakte, niet een ongewenst bijproduct.

De conclusie is dat leverschade door ashwagandha niet zeldzaam genoeg is om te negeren. Heb je een al bestaande leveraandoening, gebruik dan geen ashwagandha. Merk je tijdens gebruik klachten als geelzucht, donkere urine of vermoeidheid, stop dan en raadpleeg je arts.