Verouderd darmmicrobioom mogelijk betrokken bij botafbraak via afweer

Het darmmicrobioom is het geheel van micro-organismen dat in de darm leeft. De samenstelling verandert met de leeftijd: bacteriesoorten die ontstekingsstoffen produceren nemen toe, terwijl soorten die gunstige stofjes aanmaken afnemen. Dit patroon heet dysbiose. Onderzoekers bekeken in een overzichtsartikel hoe dysbiose van het darmmicrobioom via het immuunsysteem botafbraak kan aanjagen.

Immuunsysteem als schakel

Botten worden continu opgebouwd door osteoblasten en afgebroken door osteoclasten. Osteoporose (botontkalking) ontstaat als de balans verschuift naar meer afbraak. De onderzoekers beschrijven hoe een ouder geworden darmmicrobioom het immuunsysteem zodanig beïnvloedt dat de signalen die osteoclasten aansturen sterker worden. Immuuncellen zoals T-cellen, B-cellen en macrofagen veranderen met de leeftijd van gedrag. Die veranderingen verstoren de verhouding tussen signalen die botopbouw beschermen en signalen die botafbraak stimuleren.

Concreet gaat het om de balans tussen twee moleculen: RANKL (dat osteoclasten activeert) en OPG (dat ze remt). Chronische laaggradige ontsteking, aangestuurd door een verstoord microbioom, verschuift deze balans richting meer RANKL-activiteit. Het botmerg speelt daarin een centrale rol: het is niet alleen een plek voor botomzetting, maar ook een kweekvijver voor immuuncellen.

Correlaties, nog geen bewijs

De auteurs benadrukken dat het hier gaat om een overzicht van wat er tot nu toe bekend is, niet om nieuw experimenteel bewijs. Veel van de verbanden zijn aangetoond in diermodellen of observationeel onderzoek bij mensen. Welke mechanismen het belangrijkst zijn en of ingrijpen in het microbioom botten echt kan beschermen, is nog onduidelijk. Het onderzoeksveld groeit snel.

Lees het originele artikel

Zoektermen om zelf verder te zoeken: darmmicrobioom dysbiose inflammaging, RANKL OPG botremodellering immuunsysteem, immunosenescentie osteoporose botmarrow