Chemo veroudert de lever sneller dan de rest

Platina-verbindingen zoals cisplatine en oxaliplatine zijn al decennia een hoeksteen van kankertherapie. Ze beschadigen het DNA van kankercellen en remmen zo tumorgroei. Maar ze werken niet selectief: ze kunnen ook gezonde cellen treffen. Uit een analyse gepubliceerd in Science blijkt dat de lever na platinachemo sneller veroudert dan verwacht op basis van kalenderleeftijd.

Hoe dat precies werkt, legt het onderzoek uit aan de hand van DNA-schade en celveroudering (senescentie): cellen die door de chemo beschadigd raken, stoppen met delen maar blijven actief en geven ontstekingssignalen af aan omliggende cellen. Dit zogeheten SASP-signaal (de cocktail van stoffen die verouderde cellen afscheiden) kan gezond leverweefsel verder beschadigen en de veroudering van naburige cellen aanjagen.

Wat het betekent voor kankerpatiënten

De bevindingen zijn van belang voor mensen die op jonge of middelbare leeftijd chemotherapie ondergaan. Leververoudering kan op langere termijn bijdragen aan metabole problemen, een verminderde afbraak van medicijnen en een hoger risico op leveraandoeningen. De auteurs beschrijven dit als een ‘verborgen prijs’ van een anders effectieve behandeling.

Mogelijke bescherming

De onderzoekers noemen strategieën om senescentie in de lever na chemo te beperken als interessant vervolgonderzoek. Of middelen die verouderde cellen aanpakken ook de leverbeschadiging door platinachemo kunnen verminderen, is vooralsnog niet aangetoond in mensen. Wel biedt de studie een mechanistisch kader voor toekomstige beschermende behandelingen naast kankertherapie. Voor een longevity-bril is dit een duidelijke herinnering dat kankeroverleving en langdurige orgaangezondheid niet automatisch samengaan.

Lees het originele artikel