Helpt retinol tegen rimpels?

Topisch retinol (een vorm van vitamine A die je op de huid smeert) vermindert aantoonbaar fijne lijntjes en rimpels en verbetert de huidtextuur. Het vergroot ook de dikte van de buitenste en diepere huidlagen. De meeste studies zijn echter uitgevoerd bij mensen met door zon beschadigde huid, ook wel fotoaging genoemd. Het bewijs voor zuiver ouderdomsgerelateerde rimpels zonder zonschade is daardoor iets minder sterk.

Retinol is niet het sterkste middel in zijn klasse. Tretinoin, ook een retinoid maar uitsluitend op recept verkrijgbaar, geldt als de klinische gouden standaard voor topische huidverjonging. Het is krachtiger en beter onderzocht, maar veroorzaakt ook meer bijwerkingen. Retinol is dus een minder krachtig maar vrijer verkrijgbaar alternatief.

Een belangrijk nadeel van retinol is huidirritatie: branderigheid, schilfering en soms dermatitis (huidontsteking) zijn bekende bijwerkingen. Hoewel retinol minder irriterend is dan tretinoin en tazarotene, kunnen deze bijwerkingen er toch voor zorgen dat mensen stoppen met het gebruik. Langzaam opbouwen van de concentratie kan helpen.

Bakuchiol, een plantaardig bestanddeel dat werkt via vergelijkbare mechanismen in de huid als retinol, biedt een alternatief met minder irritatie. In een gerandomiseerde dubbelblinde studie met 44 deelnemers over 12 weken verminderden zowel bakuchiol (0,5%, tweemaal daags) als retinol (0,5%, eenmaal daags) het rimpeloppervlak significant. Er was geen statistisch verschil in effectiviteit, maar retinolgebruikers hadden meer last van schilfering en branderigheid. Er is wel een geval van contactdermatitis gemeld bij bakuchiol, en meer onderzoek is nog nodig.

Samenvattend: retinol werkt, maar is niet magisch. Het effect is reëel en waarschijnlijk oorzakelijk, maar de mate van verbetering varieert per persoon en studie. Wie gevoelige huid heeft of retinol niet verdraagt, kan bakuchiol overwegen als alternatief met vergelijkbare maar nog niet uitputtend bewezen effecten.