Schedelvetcellen veranderen meetbaar bij ouder worden bij mensen
De binnenkant van je schedel is gevuld met beenmerg dat steeds vetter wordt naarmate je ouder wordt. Dat veranderingsproces was tot nu toe nauwelijks te meten in grote groepen mensen. Een nieuw AI-model kan dat nu doen via gewone hersenscandata.
Onderzoekers ontwikkelden een kunstmatig neuraal netwerk dat het vet in het schedeldak localiseert op MRI-scans van de hersenen. De studie, gepubliceerd in eLife, analyseerde zo grote datasets die primair waren verzameld voor hersenonderzoek, maar ook bruikbare schedelinformatie bevatten.
Wat de scans lieten zien
Het vet in het schedeldak neemt toe met de leeftijd. Vrouwen na de overgang lieten een versnelde stijging zien. Mannen hadden gemiddeld hogere vetgehaltes dan vrouwen. De onderzoekers vonden 41 plekken in het DNA die duidelijk samenhingen met de hoeveelheid vet in het schedeldak, waaronder zes die specifiek bij één geslacht voorkwamen.
Een bijzonderheid van het schedeldak is dat het directe verbindingskanalen heeft met de hersenvliezen. Bloedcellen reizen via die kanalen heen en weer tussen schedel en hersenen. Dit maakt het biologisch aannemelijk dat de toestand van het schedeldak de hersenen kan beïnvloeden. De onderzoekers vonden ook verbanden tussen de hoeveelheid schedelvet en denkvaardigheden en Parkinson, al benadrukken zij dat dit samenhangen zijn, geen oorzakelijke verbanden.
Waarom dit nuttig is voor verouderingsonderzoek
Het vet in het schedeldak verandert later in het leven van karakter dan vet in de armen en benen. Dat maakt het mogelijk een bruikbare graadmeter voor veroudering te zijn. Het AI-instrument maakt het nu haalbaar om dit op grote schaal te meten in bestaande MRI-databanken, zonder extra scans.
Wil je zelf meer onderzoek doen?
Zoek bijvoorbeeld op:
- beenmergadipositeit MRI veroudering
- calvariumbeenmerg genetische architectuur
- beenmerg-hersenen verbindingskanalen