Nanoprobe meet veroudering van weefsel via urine
Veroudering van weefsel meten vereist normaal gesproken een biopsie of dure scan. Een nieuwe methode stelt voor om dat te doen via een simpele urinemonster, na injectie van een kleine eiwitdeeltje.
Onderzoekers beschrijven in Nature Aging een nanoprobe op basis van albumine (een eiwit dat van nature in bloed voorkomt). De probe is zo ontworpen dat hij reageert op een enzym genaamd MMP-7. Dat enzym is actiever in weefsel dat verouderd is of littekens vertoont. Als MMP-7 de probe aansnijdt, komt er een signaalmolecuul vrij dat via de nieren wordt uitgescheiden. Het verschijnt vervolgens in de urine.
De onderzoekers testten de methode bij longkanker en longfibrose (littekenweefsel in de long), twee aandoeningen waarbij veroudering van weefsel een centrale rol speelt. De probe detecteerde de aanwezigheid van verouderde cellen en kon ook laten zien of een behandeling effect had.
Veroudering van cellen is moeilijk te meten
Verouderde cellen (ook wel senesce cellen genoemd) zijn cellen die gestopt zijn met delen maar ook niet afsterven. Ze geven signaalstoffenn af die omringend weefsel kunnen beschadigen. In kleine hoeveelheden zijn ze nuttig voor wondgenezing. Maar als ze zich ophopen, dragen ze bij aan veroudering en ziekten.
Tot nu toe is het meten van die ophoping moeilijk. Bloedtests geven een beperkt beeld. Weefselmonsters zijn invasief. De urinebenadering zou dat kunnen veranderen: niet-invasief, herhaalbaar, en gevoelig genoeg om behandelrespons te volgen.
Nog niet voor klinisch gebruik
De studie is gedaan bij muizen en celmodellen. De stap naar klinische toepassing bij mensen vergt nog uitgebreid onderzoek naar veiligheid en betrouwbaarheid. Ook de injectie van de probe is een stap die verdere optimalisatie vraagt voor brede inzetbaarheid.
Toch is de richting interessant. Als de methode werkt bij mensen, zou die klinisch toezicht op verouderingstherapieën veel toegankelijker maken. Nu kun je nauwelijks objectief meten of een anti-verouderingsbehandeling werkt. Een urinemonster zou dat kunnen veranderen.