Eicellen bij muizen worden spaarzaam ingezet voor langere vruchtbaarheid

In de eierstok rijpen eicellen op in structuren die follikels heten. Er bestaan twee typen: slapende follikels, die in reserve staan, en actieve follikels, die in ontwikkeling zijn. Lang werd aangenomen dat eicellen vrij snel na activering worden gebruikt of verloren gaan. Nieuw onderzoek bij muizen laat een ander beeld zien.

De studie, gepubliceerd in Nature Aging, brengt met behulp van lijnsporing (een techniek waarbij individuele cellen door de tijd gevolgd worden) in kaart hoe lang geactiveerde eicellen daadwerkelijk actief blijven. De onderzoekers ontdekten dat er een secundaire reserve bestaat: geactiveerde eicellen in groeiende follikels rijpen niet allemaal even snel. Die variatie in rijpingstijd buffert de totale voorraad en houdt de vruchtbaarheid langer in stand.

Variatie als overlevingsstrategie

De grote variatie in hoe lang geactiveerde follikels over hun ontwikkeling doen, is niet willekeurig maar functioneel. Door dit te spreiden, verbruikt het lichaam zijn reserve niet in één klap. Dit mechanisme verklaart mogelijk waarom sommige individuen langer vruchtbaar blijven dan anderen, al is dit onderzoek uitsluitend bij muizen gedaan en is het nog onbekend of hetzelfde patroon bij mensen geldt.

Voor longevity-onderzoek is dit relevant: vruchtbaarheid is een van de eerste systemen die bij vrouwen veroudert. Inzicht in hoe de eicelreserve wordt beheerd, biedt mogelijk aanknopingspunten voor het vertragen van reproductieve veroudering. Toch past voorzichtigheid: de studie toont een mechanisme in muizen aan, geen behandelstrategie voor mensen.

Wat volgt?

De onderzoekers hopen dit principe verder te onderzoeken in menselijk weefsel. Als de secundaire reserve ook bij mensen bestaat, zou dat betekenen dat de vruchtbare levensduur actiever gereguleerd wordt dan gedacht. Dat zou nieuwe vragen openen over hoe en waarom die regulatie bij sommige mensen eerder hapert dan bij anderen.

Lees het originele artikel