Bloedtest voorspelt Alzheimer tien jaar voor de klachten

Onderzoekers analyseerden bloedmonsters van 2.684 oudere volwassenen zonder enig teken van geheugenklachten. Ze maten het gehalte aan een specifieke marker: p-tau217 (een eiwit in het bloed dat samenhangt met Alzheimer). Daarna volgden ze de deelnemers jarenlang. De studie combineerde gegevens uit zes onderzoeken in Noord-Amerika, Japan en Australië.

Hoe groot is het risico?

Bij mensen met een zeer hoog p-tau217-gehalte was de kans op het ontwikkelen van geheugen- en denkproblemen binnen vijf jaar 38 procent. Over een periode van tien jaar steeg die schatting naar 78 procent. De onderzoekers benadrukken dat de gegevens over de langere termijn beperkter zijn en die schattingen dus minder zeker zijn.

Opvallend was dat p-tau217 aanvullende informatie gaf bovenop al bekende risicofactoren. Zelfs als je rekening hield met schadelijke eiwitten die zich in de hersenen ophopen en met erfelijke risicofactoren, bleef de marker duidelijk voorspellend.

Nog geen reden voor routine-screening

De onderzoekers zijn duidelijk: de test is nu nog niet bedoeld voor gewone screening bij mensen zonder klachten. Er bestaan vooralsnog geen behandelingen die de ziekte kunnen voorkomen bij mensen die biologische tekenen van Alzheimer hebben maar nog geen symptomen ervaren. Medisch advies blijft hetzelfde, ongeacht de testuitslag: beweeg regelmatig, slaap goed en eet gezond.

Wel zien de onderzoekers potentieel voor toekomstige preventieve behandelingen. Als klinische onderzoeken aantonen dat ziekteremmende therapieën werken bij mensen in dit vroege stadium, dan kan p-tau217 helpen om te bepalen wie er het meest van zou profiteren. De vergelijking die de onderzoekers zelf maken: zoals cholesterol nu helpt bij het inschatten van het risico op een hartaanval, kan p-tau217 straks helpen bij het inschatten van dementierisico.

Lees het originele artikel