Wat helpt echt tegen chronische lage rugpijn?

Eerlijk gezegd is chronische lage rugpijn, langer dan zes maanden, zelden volledig te genezen. Bij de meeste mensen is er geen duidelijke oorzaak aan te wijzen. Het doel is daarom realistischer: pijn merkbaar verminderen en beter kunnen bewegen in het dagelijks leven.

Bewegen is de best onderbouwde aanpak en staat in alle grote internationale richtlijnen als eerste keuze. Gemiddeld daalt de pijn met zo'n 15 tot 19 punten op een schaal van 0 tot 100, vergeleken met nauwelijks behandeling. Uit een netwerk-meta-analyse van 217 studies met ruim 20.000 deelnemers kwamen Pilates, McKenzie-therapie en functionele revalidatie als meest effectieve vormen naar voren¹. Maar volhouden telt minstens zo zwaar als de juiste techniek. Zwem je liever dan dat je aan Pilates doet? Prima.

Een aanpak die extra opvalt, is motorische vaardigheidstraining: oefeningen gericht op hoe je alledaagse dingen doet, zoals opstaan, bukken of lopen. In een studie met 154 deelnemers scoorde deze persoonsgerichte methode na twaalf maanden bijna acht punten beter op de invaliditeitsschaal dan standaard kracht- en flexibiliteitsoefeningen, en dat effect bleef ook na zes en twaalf maanden².

Heb je niet genoeg aan lichamelijk bewegen alleen? Dan kan cognitieve gedragstherapie of een multidisciplinaire revalidatie helpen. De American College of Physicians beveelt dit aan als volwaardig alternatief of aanvulling, zelfs vóór medicatie³. Yoga, tai chi en mindfulness zijn ook onderbouwde opties, vooral als spanning of stress een rol speelt bij jouw pijn.

Medicatie is niet de eerste stap. Ontstekingsremmers zoals ibuprofen of naproxen zijn pas aan de orde als bewegen en andere aanpakken onvoldoende helpen. Sterke pijnstillers zijn in richtlijnen uitsluitend bedoeld als allerlaatste optie, nadat alles anders is geprobeerd, en alleen als de voordelen opwegen tegen de risico's op verslaving en bijwerkingen. Bespreek dit altijd expliciet met een arts.