Leef ik langer als ik een doel heb in het leven?

Twee grote Amerikaanse langetermijnstudies, de HRS- en MIDUS-studies met samen bijna 6.000 deelnemers en een follow-up van 12 tot 23 jaar, laten consistent zien dat mensen met een sterker gevoel van levensdoel gemiddeld langer leven. Dit verband hield stand nadat de onderzoekers corrigeerden voor leeftijd, geslacht, gezondheid en andere factoren die de levensverwachting beïnvloeden.

Toch gaat het om een statistisch verband, geen bewezen oorzakelijkheid. De studies tonen dat mensen mét een levensdoel gemiddeld ouder worden, maar ze bewijzen niet dat het levensdoel zelf de oorzaak is van die langere levensduur. Het is goed mogelijk dat andere kenmerken die samenhangen met zowel doel als gezondheid, een deel van de relatie verklaren.

Levensdoel lijkt bovendien te werken als een soort beschermende buffer. Mensen die hun eigen gezondheid als slecht beoordeelden, maar tegelijk een sterk levensdoel hadden, stierven minder vroeg dan mensen met even slechte gezondheid zonder dat gevoel van doel. Dit beschermende effect dook op bij de meeste etnische groepen in het onderzoek, maar niet bij Zwarte deelnemers in de MIDUS-studie, een voorbehoud dat de onderzoekers zelf nadrukkelijk benoemen.

Opvallend is ook dat levensdoel de levensduur iets beter voorspelde dan levenstevredenheid, het gevoel dat het leven goed is. Wanneer beide tegelijk werden meegenomen in de analyse, verloor levenstevredenheid grotendeels zijn voorspellende kracht, terwijl levensdoel dat niet deed. Dat suggereert dat het specifiek gaat om het hebben van richting en betekenis, en niet simpelweg om een positief gevoel over het leven.