longevitywatch
Onderzoek · Verouderingsklokken

Verouderingsklokken falen bij gemengde genetische achtergrond

Redactie LongevityWatch · 5 augustus 2026 · 1 min · English

Klokken die biologische veroudering meten via chemische markeringen op het DNA werken minder goed bij mensen met een gemengde genetische achtergrond. Dat is een probleem: ze worden steeds vaker ingezet om ziekterisico’s te voorspellen.

Verouderingsklokken zijn tests die op basis van methylering (een chemische markering op het DNA die bepaalt welke genen actief zijn) de biologische leeftijd schatten. Die biologische leeftijd kan afwijken van de kalenderleeftijd en is gelinkt aan het risico op ziekten zoals Alzheimer. De klokken worden al gebruikt in onderzoek en beginnen hun weg te vinden naar de medische praktijk.

Maar de studie, gepubliceerd in eLife, laat zien dat deze klokken aanzienlijk minder nauwkeurig zijn bij mensen met Afrikaanse of Latijns-Amerikaanse afkomst. De onderzoekers analyseerden data van meer dan drieduizend mensen uit meerdere datasets, waaronder Afro-Amerikanen, Hispanics en mensen van Europese afkomst. Bij groepen met een substantieel Afrikaans genetisch aandeel werkte geen van de onderzochte klokken betrouwbaar voor het detecteren van versnelde veroudering bij Alzheimer-patiënten in vergelijking met controles.

Waarom klopt het niet?

De onderzoekers zochten naar de oorzaak. Ze vonden dat de methyleringspatronen op de specifieke DNA-locaties die de klokken gebruiken, systematisch verschillen tussen populaties met Afrikaanse en Europese genetische achtergrond. Dat komt deels doordat genetische varianten (zogeheten meQTL’s) die de methylering op die locaties beïnvloeden, vaker voorkomen bij mensen met Afrikaanse afkomst.

Gevolgen voor de praktijk

De klokken zijn grotendeels ontwikkeld en gevalideerd in populaties met een Europese achtergrond. Als ze nu worden ingezet bij een bredere populatie, kan dat leiden tot onjuiste risicoschattingen. Mensen met een gemengde achtergrond zouden zo ten onrechte als biologisch jonger of ouder worden ingeschaald. De onderzoekers pleiten voor het hertrainen van de klokken op genetisch diverse datasets. Zolang dat niet is gebeurd, moeten de resultaten bij diverse populaties met voorzichtigheid worden geïnterpreteerd.

Lees het originele artikel

Wil je zelf meer onderzoek doen?

Zoek bijvoorbeeld op:

  • DNA-methyleringsklokken populatiediversiteit
  • biologische veroudering Alzheimer biomarker
  • meQTL genetische achtergrond methylering
Wat zegt het bewijs hierover?
Wat meten biologische verouderingsklokken eigenlijk?
Gerelateerd onderzoek
01 nov
Bloedtest voorspelt Alzheimer tien jaar voor de klachten
23 okt
Verouderingsklokken kloppen pas als meerdere tegelijk reageren
16 okt
Splijtingsfactor SRSF1 vertraagt veroudering bij wormen en muizen
Nieuwsbrief

Blijf op de hoogte

Elke donderdag het belangrijkste longevity-onderzoek in je inbox, toegespitst op wat jij volgt.