Oogscans voorspellen hartproblemen jaren eerder
Gewone oogscans kunnen aandoeningen aan het hart eerder opsporen dan een hartdiagnose. Een studie bij meer dan 90.000 mensen toont dat dunner netvliesweefsel samenhangt met een groter risico op boezemfibrilleren.
Boezemfibrilleren (atriumfibrilleren) is een van de meest voorkomende hartritmestoornissen wereldwijd. Het vergroot het risico op een beroerte en hartfalen aanzienlijk. Het probleem: veel mensen hebben het zonder het te weten. Vroege opsporing is lastig, zeker voor er symptomen zijn.
Onderzoekers ontdekten een onverwachte route naar vroege diagnose: de ogen. Het netvlies (retina) lijkt structureel op hersenweefsel en deelt bloedvaten met de hersenen. Veranderingen die elders in het lichaam optreden, tekenen zich daarom soms ook af in het netvlies.
Dunner netvlies, groter hartrisico
De studie analyseerde oogbeeldgegevens van meer dan 90.000 personen uit twee grote onafhankelijke datasets. Mensen met boezemfibrilleren hadden meetbaar dunner weefsel in twee specifieke lagen van het netvlies: de ganglioncellaag en de binnenste kernlaag. Cruciaal is dat mensen met een dunner netvlies bij aanvang van de studie later ook vaker boezemfibrilleren ontwikkelden, zelfs als er nog geen hartdiagnose was gesteld. Dit suggereert dat netvliesveranderingen een vroeg signaal zijn, niet alleen een gevolg.
Of dit verband oorzakelijk is, of welk mechanisme eraan ten grondslag ligt, is nog niet vastgesteld. De bevindingen zijn associatief van aard.
Goedkoop en toegankelijk
Het potentieel van deze aanpak is praktisch: oogscans zijn relatief goedkoop, niet-invasief en worden al op grote schaal gebruikt bij oogcontroles. Gecombineerd met machine learning kunnen ze patronen detecteren die het menselijk oog mist. Als dit soort analyses beschikbaar worden in de reguliere oogzorg, kunnen mensen met een verhoogd hartrisico eerder worden doorverwezen. Dat kan op langere termijn leiden tot vroegere behandeling en minder beroertes. Klinische toepassing vereist nog verder onderzoek en validatie in bredere populaties.
Zoektermen om zelf verder te zoeken: retinale netvliesdikte boezemfibrilleren | machine learning hartrisico oogbeelding | neurovasculaire koppeling retina hart