Cellen ruimen zichzelf slechter op en dat versnelt veroudering
In ons lichaam ruimen cellen voortdurend hun eigen beschadigde onderdelen op. Een soort intern recyclingproces houdt cellen schoon. Nieuw onderzoek laat zien dat dit proces afneemt bij het ouder worden, met verstrekkende gevolgen.
Wetenschappers ontdekten dat chaperoon-gemedieerde autofagie, een specifiek type celopruiming waarbij beschadigde eiwitten gericht worden afgebroken, afneemt naarmate we ouder worden. Die afname leidt tot een ophoping van verouderde cellen (cellen die stoppen met delen maar wel actief blijven en schadelijke signalen afgeven). De studie verscheen in Nature Aging.
Immuunsurveillance schiet tekort
Het is niet alleen een probleem binnen de cel. De onderzoekers toonden ook aan dat macrofagen, immuuncellen die verouderde cellen normaal herkennen en opruimen, die taak minder goed uitvoeren als de celopruiming binnen de cellen al is afgenomen. Beide systemen versterken elkaars falen: minder celopruiming leidt tot meer verouderde cellen, die op hun beurt minder goed worden opgeruimd door het immuunsysteem.
Die gestapelde storing leidt tot weefselschade en systemische veroudering, aldus de onderzoekers. Met systemisch bedoelen ze dat de effecten zich niet beperken tot één orgaan, maar het hele lichaam raken.
Een aanknopingspunt voor therapie?
Chaperoon-gemedieerde autofagie is al eerder in verband gebracht met veroudering en neurodegeneratie. Deze studie voegt daar een mechanistisch inzicht aan toe: de link met immuunsurveillance van verouderde cellen was nog niet eerder zo direct aangetoond.
Of je dit proces kunt stimuleren met een behandeling, is nog niet onderzocht in deze studie. Maar het biedt wel een concreet doelwit. Wie celopruiming zou kunnen opvoeren of de immuunopruiming van verouderde cellen herstellen, zou daarmee de opeenstapeling van schadelijke cellen kunnen vertragen. Dat is een van de centrale vragen in de huidige verouderingswetenschap.
Zoektermen om verder te zoeken: chaperoon-gemedieerde autofagie veroudering, cellulaire senescentie immuunsurveillance, lysosomale eiwitafbraak ouder worden