Bloedtest kan terugkeer baarmoederhalskanker eerder signaleren

Gepubliceerd in eLife, analyseerde het onderzoek bloedmonsters van patiënten met baarmoederhalskanker. Bijna alle baarmoederhalskankers worden veroorzaakt door het humaan papillomavirus (HPV). In de meeste gevallen nestelt het HPV-DNA zich in het menselijk genoom. Die verbinding, een zogenoemde HPV-humaan DNA-junctie (de plek waar viraal DNA aan menselijk DNA vastzit), is per tumor uniek. Onderzoekers vroegen zich af of die juncties ook in het bloed detecteerbaar zijn.

Unieke tumorhandtekening in bloed

Dat bleek inderdaad zo. De studie toont aan dat deze juncties in het bloed van een deel van de patiënten aantoonbaar zijn op het moment van de eerste behandeling, en opnieuw zes maanden daarna. Terugkijkend op de gegevens bleek dat de juncties vaker aantoonbaar waren bij vrouwen bij wie de kanker later terugkeerde. Dit is een retrospectieve analyse, dus de resultaten moeten in prospectief onderzoek worden bevestigd.

Daarnaast vond het onderzoek een opvallend patroon rondom HPV-typen. Kankers veroorzaakt door HPV-types buiten de zogenoemde α9-groep (waaronder het meest voorkomende type HPV16 valt) keerden vaker terug. Dat gold zowel voor de eigen patiëntgroep als voor data uit een grote openbare kankerdatabase.

Wat dit kan betekenen voor controle na behandeling

Op dit moment is follow-up na baarmoederhalskanker deels afhankelijk van beeldvorming en lichamelijk onderzoek. Een bloedtest die specifieke tumormarkers opspoort, zou daar aanvullend op kunnen werken. Omdat de HPV-humaan DNA-junctie per patiënt uniek is, fungeert de test als een soort persoonlijke vingerafdruk van de tumor. De onderzoekers suggereren dat de test ook kan bijdragen aan het vaststellen van de afwezigheid van terugkeer, wat voor patiënten grote geruststelling kan bieden. Verdere klinische validatie is nodig.

Lees het originele artikel