Tau hangt samen met losgeraakte hersengolven en geheugenverlies
Tijdens diepe slaap trekt een golf van hersenactiviteit normaal over je hele hersenschors. Maar bij oudere mensen met tau-ophoping valt dat patroon uiteen. Die losse, ‘eenzame’ golven hangen samen met geheugenverlies, ook nog vóórdat Alzheimer is vastgesteld.
Onderzoekers aan de University of California, Berkeley, volgden zowel jonge volwassenen (begin twintig) als oudere deelnemers (midden zestig tot midden zeventig). Met hersenscans (elektro-encefalogrammen) maten ze hoe ver trage golven zich verspreidden tijdens diepe, droomloze slaap. Bij jongeren trokken die golven gecoördineerd over een afstand vergelijkbaar met een handsbreedte op de schedel. Bij ouderen reisden ze korter en bewogen ze vaker onafhankelijk van elkaar.
Tau en losgeraakte hersengolven
Met hersenscans zagen de onderzoekers dat meer tau (een eiwit dat bij Alzheimer kluwens vormt in zenuwcellen) in het voorste deel van de hersenen samenging met minder gecoördineerde hersengolven. Dat verband was er al bij mensen zonder Alzheimer-diagnose.
De deelnemers leerden ‘s avonds woordparen en werden de volgende ochtend getest op wat ze onthouden hadden. Mensen van wie de trage golven minder ver reisden, herinnerden zich gemiddeld minder woordparen. Dat patroon zagen de onderzoekers ook terug in ruggenmergvocht van een aparte groep deelnemers: meer tau ten opzichte van amyloïd ging samen met meer geïsoleerde slaapgolven.
Wat dit betekent voor vroegdetectie
De onderzoekers volgden ook een deel van de deelnemers over meerdere jaren. Naarmate tau-waarden in de frontale schors stegen, werden de golven minder gecoördineerd en verslechterde het vermogen om ‘s nachts nieuwe herinneringen vast te leggen. De studie legt daarmee een verband tussen een vroeg Alzheimer-gerelateerd proces en verstoord slaapgeheugen, maar toont geen directe oorzaak-gevolgrelatie aan.
Zoektermen om verder te zoeken: hersengolven slaap geheugen | tau ophoping voorste hersenen | slaap cognitieve achteruitgang