Bloedcellen herstellen via een buffer tegen veroudering
Je bloedcellen worden aangemaakt door stamcellen in je beenmerg. Die stamcellen verslechteren met de leeftijd. Maar nieuwe bevindingen suggereren dat er een tussenstap is die dat verlies deels opvangt.
Hematopoietische stamcellen (bloedvormende stamcellen) zijn de moedercellen van al het bloed: rode bloedcellen, witte bloedcellen, bloedplaatjes. Het was al langer bekend dat deze stamcellen met de leeftijd slechter gaan functioneren. Dat draagt bij aan een zwakker immuunsysteem bij ouderen en aan een grotere kans op bloedpropjes. Maar wat er precies daarna gebeurt in de productielijnen, was onduidelijk.
Tussencellen blijven jong
Onderzoekers onderzochten de zogeheten multipotente progenitorcellen (MPPFs): een stap lager in de hiërarchie dan de stamcellen zelf. De studie, gepubliceerd in Stem Cell Reports, laat zien dat deze tussencellen functioneel nauwelijks veranderen bij veroudering. Ze kunnen zowel bij jonge als bij oude dieren even goed nieuw bloed aanmaken. Hun genetische activiteit, hun celdeling en de werking van hun mitochondria (energiecentrales van de cel) bleven vrijwel gelijk.
Dat is opvallend. Het suggereert dat de tussencellen als buffer werken: ze beschermen de bloedproductie tegen het verval van de stamcellen erboven. De onderzoekers stellen drie mogelijke mechanismen voor waarmee de MPPFs die bescherming kunnen bieden, al is het vooralsnog te vroeg om te zeggen welk mechanisme de doorslag geeft.
Wat betekent dit voor verouderingsonderzoek?
Voor de longevity-wetenschap is dit interessant. Tot nu toe richtte veel aandacht zich op de stamcellen zelf als knelpunt. Als tussencellen die schade voor een groot deel opvangen, verschuift de vraag: niet alleen hóé stamcellen verouderen, maar ook hoe lang die buffer stand houdt. En of die buffer zelf uiteindelijk ook faalt.
Het onderzoek is verricht bij muizen. Of hetzelfde mechanisme bij mensen geldt, is nog niet aangetoond. De bevindingen zijn voorlopig en de klinische implicaties zijn op dit moment nog onduidelijk. Toch geeft dit nieuwe aanknopingspunten voor onderzoek naar het immuunsysteem op latere leeftijd.
Zoektermen voor verder onderzoek: hematopoietische stamcelveroudering, multipotente progenitorcellen immuniteit, bloedvormende cellen beenmerg